Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Кіріспе
Нью-Йорк және Лондон қалаларындағы ежелгі Мысыр обелисктері
Ancient Egyptian obelisks in New York City and London
Клеопатраның инелері – қазір Лондон мен Нью-Йорк қалаларында орналасқан ежелгі Мысыр обелисктерінің бөлек жұбы. Обелисктер бастапқыда Жаңа Мемлекет кезеңінде Хелиополисте (қазіргі Каир) жасалған, 18-ші династияның фараоны Тутмос III және 19-шы династияның фараоны Рамсес II-нің жазуларымен безендірілген. Кейіннен олар Птолемей патшайымы Клеопатра VII-нің бастамасымен салынған Александрияның Кесариум комплексіне көшірілді, осы патшайымның құрметіне олар осылай аталады. Олар Александрияда шамамен екі мың жыл бойы тұрды, содан кейін 1878 жылы Лондонға, ал 1881 жылы Нью-Йоркке қайта орнатылды. Дэвид Робертстің 1840 жылдардағы «Египет және Нубия» еңбегінде олар Помпей бағанасымен бірге «Ежелгі Александрияның ең көрнекті ескерткіштері» деп сипатталған. Обелисктерді Египеттен алып шығуға Мысырдың қарқынды жаңғыру кезеңінде мемлекеттік қазынаға үлкен қарыз болған Исмаил Паша жетекшілік етті. Лондондық ине 1819 жылы Ұлыбританияға сыйға тартылған, бірақ 1877 жылға дейін Александрияда қалды. Осы жылы көрнекті анатомист және дерматолог сэр Уильям Джеймс Эразм Уилсон оны Лондонға тасымалдауға қаржылық қолдау көрсетті. Сол жылы Каирдегі АҚШ-тың бас консулы Элберт Э. Фарман екінші инеге қол жеткізіп, оны АҚШ-қа жеткізді – тасымалдауды Генри Хоничерч Горринг жүзеге асырды. Уилсон мен Горринг екеуі де инелерді тасымалдауды еске алу үшін кітаптар жариялады: Уилсон «Клеопатраның инесі: Мысыр және мысырлық обелисктер туралы қысқаша ескертулермен» (1877) және Горринг «Мысырлық обелисктер» (1885) атты еңбектерді шығарды. Лондондық ине 1870 жылы салынған Виктория набережнаясына, ал Нью-Йорк инесі 1872 жылы салынған Метрополитен өнер мұражайының бас ғимаратының жанындағы Орталық саябаққа орналастырылды. Лондон мен Нью-Йорктегі ауа райының әсерінен обелисктерге келтірілген зиянды, атап айтқанда, Нотр-Дам университетінің профессоры Эрхард М. Винклер зерттеді. Бұрынғы Египеттік Ескіліктер министрі Захи Хавас оларды қалпына келтіруді немесе Египетке қайтаруды ұсынды.
Cleopatra's Needles are a separated pair of ancient Egyptian obelisks now in London and New York City. The obelisks were originally made in Heliopolis (modern Cairo) during the New Kingdom period, inscribed by the 18th dynasty pharaoh Thutmose III and 19th dynasty pharaoh Ramesses II. They were later moved to the Caesareum of Alexandria, which had been conceived by Ptolemaic Queen Cleopatra VII, for whom the obelisks are named. They stood in Alexandria for almost two millennia until they were re erected in London and New York City in 1878 and 1881 respectively. Together with Pompey's Pillar, they were described in the 1840s in David Roberts' Egypt and Nubia as "[the] most striking monuments of ancient Alexandria". The removal of the obelisks from Egypt was presided over by Isma'il Pasha, who had greatly indebted the Khedivate of Egypt during its rapid modernization. The London needle was presented to the United Kingdom in 1819, but remained in Alexandria until 1877 when Sir William James Erasmus Wilson, a distinguished anatomist and dermatologist, sponsored its transportation to London. In the same year, Elbert E. Farman, the then United States Consul General at Cairo secured the other needle for the United States – the needle was transported by Henry Honychurch Gorringe. Both Wilson and Gorringe published books commemorating the transportation of the Needles: Wilson wrote Cleopatra's Needle: With Brief Notes on Egypt and Egyptian Obelisks (1877) and Gorringe wrote Egyptian Obelisks (1885). The London needle was placed on the Victoria Embankment, which had been built a few years earlier in 1870, whilst the New York needle was placed in Central Park just outside the Metropolitan Museum of Art's main building, also built just a few years earlier in 1872. Damage to the obelisks by weather conditions in London and New York has been studied, notably by Professor Erhard M. Winkler of the University of Notre Dame. Zahi Hawass, a former Egyptian Minister of Antiquities, has called for their restoration or repatriation.
Лондондық ине
Лондондық ине Вестминстер қаласында, Виктория жағалауында, Алтын юбилей көпірлерінің жанында орналасқан. Ол бастапқыда Египеттің Хелиополис қаласында б.з.д. 1450 жылдары Тұтмоз III-нің бұйрығымен тіктелген. 1819 жылы Мұхаммед Әли паша Британияға обелискіні сыйлық ретінде ұсынды. Алайда, сол кездегі британ премьер-министрі лорд Ливерпуль, тасымалдау шығындары жоғары болғандықтан, оны елге әкелуге тартынды. 1832 жылы және 1850 жылдары, Ұлы көрмеден кейін, инеді Лондонға тасымалдау жөнінде екі ұсыныс жасалды, бірақ екеуі де іске аспады. 1867 жылы Джеймс Эдвард Александр Париждегі Конкорд алаңына сапар жасағаннан кейін Лондонда да осындай ескерткіш орнатуға шабыттанды. Нью-Йорк қаласындағы ине 1881 жылдың 22 ақпанында Метрополитен өнер мұражайының батысында, Центральдық паркте орнатылды. Ол 1877 жылдың мамыр айында Каирдегі АҚШ-тың бас консулы, судья Элберт Э. Фарман арқылы, Еуропалық державалар – Франция мен Ұлыбритания – Египет үкіметінің саяси бақылауын қолға алуға тырысқан кезде, Америка Құрама Штаттарының достық бейтараптығын сақтағаны үшін Хедивтің сыйлығы ретінде алынды.
The London needle is in the City of Westminster, on the Victoria Embankment near the Golden Jubilee Bridges. It was originally erected in the Egyptian city of Heliopolis on the orders of Thutmose III, around 1450 BC. In 1819, Muhammad Ali Pasha gave Britain the obelisk as a gift. However, Britain's prime minister at the time, Lord Liverpool, hesitated on having it brought to the country due to shipping expenses. Two prior suggestions had been made to transport the needle to London – in 1832 and in the 1850s after the Great Exhibition; however, neither proceeded. In 1867, James Edward Alexander was inspired on a visit to Paris' Place de la Concorde to arrange for an equivalent monument in London. The New York City needle was erected in Central Park, just west of the Metropolitan Museum of Art, on 22 February 1881. It was secured in May 1877 by judge Elbert E. Farman, the then United States Consul General at Cairo, as a gift from the Khedive for the United States remaining a friendly neutral as the European powers – France and Britain – maneuvered to secure political control of the Egyptian Government.