Кіріспе

Математикадағы арнайы функция. Математикада Хурвиц зетта функциясы – көптеген зетта функцияларының бірі. Ол Re(s) > 1 және a ≠ 0, −1, −2 болатын комплекс айнымалылар үшін формальды түрде анықталады. Бұл қатар s және a берілген мәндері үшін толыққанды жинақталады және барлық s ≠ 1 үшін анықталған мероморфтық функцияға дейін жалғастырылуы мүмкін. Риман зетта функциясы – ζ(s,1). Хурвиц зетта функциясы оны 1882 жылы енгізген Адольф Хурвицтің құрметіне аталған.

Дискретті Фурье трансформациясы

Хурвиц зета функциясының s ретімен дискретті Фурье түрлендіруі – Лежандрның хи функциясы.

Нөлдер

Егер a=1 болса, Хурвиц зетта функциясы Риманның зетта функциясының өзіне дейін тосып қалады; егер a=1/2 болса, ол Риман зетта функциясын күрделі аргумент s-тің қарапайым функциясына көбейту арқылы тосып қалады (жоғарыда көрсетілгендей), бұл әр жағдайда Риманның зетта функциясының нөлдерін зерттеуге алып келеді. Атап айтқанда, нақты бөлігі 1-ге тең немесе одан үлкен нөлдер болмайды. Дегенмен, егер 0<a<1 және a≠1/2 болса, онда 1<Re(s)<1+ε жолағында кез келген оң нақты сан ε үшін Хурвиц зетта функциясының нөлдері табылады. Бұл Дәвенпорт пен Хайльбронн рационалды немесе трансцендентті иррационал а үшін, ал Кассельс алгебралық иррационал а үшін дәлелдеген.

Қолданбалар

Хурвицтің зетта функциясы түрлі салаларда қолданылады. Ең көп кездесетін сала – сандар теориясы, онда оның теориясы ең терең және жан-жақты дамыған. Дегенмен, ол фракталдар мен динамикалық жүйелерді зерттеуде де пайда болады. Қолданбалы статистикада Зипф заңы мен Зипф-Мандельброт заңында кездеседі. Бөлшек физикасында, Джулиан Швингердің формуласында қолданылады, ол біртекті электр өрісінде Дирак электронының жұптар тудыру жылдамдығын дәл есептейді.