Кіріспе

Американдық комедиан (1858–1916), бейсболшы Чарли Кейс (27 тамыз 1858 – 26 қараша 1916) – американдық водевиль өнерпазы, 1880-ші жылдардың соңында стендап-комедияның алғашқы белгілі мысалын көрсетті. Ол көрермендерге бір орында тұрып, реквизитсіз немесе костюмсіз әзілді монологтар айтты. Ол "панчлайн" терминін қалыптастырғаны үшін танымал, себебі әңгімелерінде жиі қолын панчлайн қимылымен қолданды. Кейс 19 ғасырдың баллада стиліндегі водевиль пародияларын жазып, орындады. Ол Ф. Грегори Хартсуикке ықпал етті, ол осыған ұқсас әндер жазды. Кейс мулат болған деп саналады. Ол мансабын Америкада қара бетпен ойнайтын комедиант ретінде бастады, бірақ кейін реквизитсіз монолог форматына көшті. Оның жеке өмірі туралы көп мәлімет жоқ, бірақ оның аралас нәсілді болғаны және "жасыруға" тырысқаны туралы хабарлар бар. Сол кезде афроамерикандықтар үшін ойын-сауық индустриясына кірудің бір жолы – қара бетпен өнер көрсету болды. 1910 жылы жүйкелік аурудан жазылғаннан кейін ол Англияға гастрольдік сапарға шықты, онда алғаш рет "Бір кезде кедей жігіт елді қалдырып кетті" әнін орындады. 1933 жылғы "The Fatal Glass of Beer" фильмі осы ән негізінде түсірілді, ал комедиант В.С. Филдс оны фильмнің басында орындайды. Бірнеше жылдан кейін сыншы Гарольд Блум Филдстің "өзінің күңкіреген әнін, әуесқойлық аспабының белгісіз дыбысына қарай орындағанын, Томас Грей немесе Уильям Блейктің примитивтігінен шыққан сезімталдық бардының пародиалық нұсқасы" деп бағалады.

Стиль

Зигмунд Спейттің 1926 жылы жазған "Оларды оқып, жыла: есте сақтауды ұмытқан әндер" кітабында, Кейс әнін орындаушы "өте қарапайым дауыспен, ешқандай эмоциясыз, сөздердің өздері сөйлейтіндей" айтатын. Кейс 1880 және 90-шы жылдары ешкім жасаған емес, реквизит немесе костюмдерсіз комедиялық монологтарды орындап, тұрып тұрып сөйлейтін стильді алғаш рет қолданғандардың бірі деп саналады. 1906 жылы "Индианаполис Стар" газеті: "Ол сахнадан тыс жерде тыныш және ұяң мінезді, көшеде немесе қонақүйінде кездессе, оны әр маусымда мыңдаған адамды күлдіретін комедиан деп ойлау қиын" деп жазды. Сол жылы "Toledo Blade" газеті оны "бизнеске ең күлкілі монолог комиктерінің бірі" деп атады.

Өлім

Ол 1916 жылғы 26 қарашада Нью-Йорктегі 45-ші көшедегі Palace қонақ үйінде қайтыс болды. Тағы бір вадевиль артисі Кейстің өзін-өзі атып өлтіргенін және оның соңғы сөзінің "Кешіріңіз" болғанын мәлімдеді. Полицияға еденде майға малынған бөтелке мен тазалау шүбересі табылғаны хабарланды, бұл оның тапаншасын тазалап жатқанда қаза тауып, жартылай кездейсоқ оқиға болғанын көрсетеді. Алайда, Спейт былай деп жазды: "Кейстің мерзімінен бұрынғы өлімі тазалап жатқанда оқ жарудан болды деп айтылғанмен, театр өнерінде ол өзін-өзі атып өлтіргені баршаға мәлім. Аралас қан тобы – басты себеп." Ол тыныш, ұялшақ және ойлы мінезімен белгілі болды. Оның әйелі Шарлоттаның қайтыс хабарын естіп, жүрек талмасынан қайтыс болғаны айтылады.