Кіріспе
Талал бин Абдулла (طلال بن عبد الله; 26 ақпан 1909 – 7 шілде 1972) – 1951 жылдан 1952 жылға дейін Иорданияның королі болды. Әкесі, король Абдулла I-нің 1951 жылдың 20 шілдесінде қаза тауып, 1952 жылдың 11 тамызында мәжбүрлі түрде тақтан бас тарғанға дейін билік құрды. 1921 жылдан бері Иорданияның патшалық отбасы болып табылатын Хашимит әулетінің мүшесі Талал, Мұхаммед пайғамбардың 39-шы буын тікелей ұрпағы еді. Талал Меккеде Абдулла бин Хусейн мен оның әйелі Мүсба бинт Насердің үлкен баласы ретінде дүниеге келді. Абдулла 1916 жылы Бірінші дүниежүзілік соғыс кезінде Осман империясына қарсы Ұлы араб көтерілісін басқарған Мекке шарифі Хусейн бин Алидің ұлы болды. Осман билігінен құтылғаннан кейін Абдулла 1921 жылы Трансжордания әмірлігін құрып, оның әмірі ретінде билік жүргізді. Абдулланың болмаған кезінде Талал балалық шағын анасымен бірге өткізді. Талал Амман қаласында жеке білім алып, 1927 жылы Трансжорданияның араб легионына екінші лейтенант болып қатысты. Содан кейін ол Хиджаздың қуылған королі, Кипрдегі жер аударылуы кезінде атасы Шариф Хусейннің көмекшісі болды. 1948 жылға қарай Талал Араб легионының генералы болды. Абдулла 1946 жылы тәуелсіздікке ұмтылып, эмират Иорданияның Хашимит патшалығына айналды. Талал әкесінің Иорданияның королі болып тағайындалғаннан кейін тақ мұрагері атанды. Абдулла 1951 жылы Иерусалимде қаза тауып, Талал король болды. Талалдың король ретіндегі ең маңызды жетістігі – 1952 жылы Иорданияның қазіргі конституциясын қабылдауы, оның патшалығын конституциялық монархияға айналдырды. Ол он үш айдан астам уақыт билік құрды, бірақ психикалық ауруға шалдыққандықтан, парламент оны мәжбүрлі түрде тақтан бас тартыруға мәжбүр етті, бұл ауру шизофрения ретінде белгілі болды. Талал өмірінің соңына дейін Стамбулдағы санаторияда болды және 1972 жылдың 7 шілдесінде қайтыс болды. Оның орнын үлкен ұлы Хусейн басып алды.
Talal bin Abdullah (طلال بن عبد الله; 26 February 1909 – 7 July 1972) was King of Jordan from the assassination of his father, King Abdullah I, on 20 July 1951 until his forced abdication on 11 August 1952. As a member of the Hashemite dynasty, the royal family of Jordan since 1921, Talal was a 39th generation direct descendant of Muhammad. Talal was born in Mecca as the eldest child of Abdullah bin Hussein and his wife Musbah bint Nasser. Abdullah was a son of Hussein bin Ali, Sharif of Mecca, who led the Great Arab Revolt during World War I against the Ottoman Empire in 1916. After removing Ottoman rule, Abdullah established the Emirate of Transjordan in 1921, and ruled as its Emir. During Abdullah's absence, Talal spent his early years alone with his mother. Talal received private education in Amman, later joining Transjordan's Arab Legion as second lieutenant in 1927. He then became aide to his grandfather Sharif Hussein, the ousted king of the Hejaz, during his exile in Cyprus. By 1948, Talal became a general in the Arab Legion. Abdullah sought independence in 1946, and the Emirate became the Hashemite Kingdom of Jordan. Talal became crown prince upon his father's designation as king of Jordan. Abdullah was assassinated in Jerusalem in 1951, and Talal became king. Talal's most revered achievement as king is the establishment of Jordan's modern constitution in 1952, rendering his kingdom a constitutional monarchy. He ruled for less than thirteen months until he was forced to abdicate by Parliament because he was experiencing mental illness, reported as schizophrenia. Talal spent the rest of his life at a sanatorium in Istanbul and died there on 7 July 1972. He was succeeded by his eldest son Hussein.
Ерте өмір
Талал Меккеде Осман парламентіне Меккеден келген араб депутаты Абдулланың және оның әйелі Мүсба бинт Насердің тұңғыш баласы ретінде дүниеге келді. Абдулла Мекке мен Мединаның қасиетті қалаларының дәстүрлі басқарушысы, Мекке шарифі Хусейн бин Алидің ұлы болды. Шариф Хусейн мен оның ұлдары 1916 жылы Осман империясына қарсы Ұлы араб көтерілісін басқарды; Осман билігін жойғаннан кейін Шарифтің ұлдары араб монархияларын орнатты. Абдулла 1921 жылы Транс-Иордания әмірлігін құрды, ол британдық протекторат болды және ол үшін әмір болды. Абдулланың жоқ кезінде Талал өзінің алғашқы жылдарын анасымен жалғыз өткізді. Талал Амман қаласында жеке білім алды, кейіннен 1927 жылы Трансжорданияның араб легионына екінші лейтенант ретінде қосылды. Содан кейін ол Хиджаздың құлатылған патшасы, Кипрдегі жер аударылуы кезінде атасы Шариф Хусейннің көмекшісі болды. 1948 жылы Талал армияның генералы болды. Ол британдық армияның Sandhurst Корольдік әскери колледжіне оқуға түсуден бұрын жеке білім алды, ол 1929 жылы араб легионының кавалерия полкінде екінші лейтенант болып тағайындалды. Оның полкі Иерусалимдегі британдық полкке және Бағдадтағы Корольдік артиллерияға қосылды. 1934 жылы қарашада Зейин әл Шараф бинт Джамильге үйленді, 1935 жылы оның тұңғыш ұлы Хусейн дүниеге келді. Ұзақ билік ету кезінде ол Иорданияның Хашимит Корольдігі үшін либералды конституцияны қалыптастыруға жауапты болды, ол үкіметті ұжымдық және министрлерді жеке-жеке Иордания Парламенті алдында жауапты етті. Конституция 1952 жылдың 1 қаңтарында бекітілді. Сондай-ақ, Талал патша Иордания мен көршілес араб мемлекеттері Мысыр мен Сауд Арабиясы арасындағы бұрынғы шиеленісті қарым-қатынасты тегістеу үшін көп еңбек еткені айтылады. Талалды оның туысы, ханзада Раад бин Зейд 2002 жылғы сұхбатында "британдықтарға қарсы сезімдері бар" деп сипаттады, бұл Ұлыбританияның оның атасы Шариф Хусейн ибн Алимен тәуелсіз араб патшалығын құру туралы келісімін толық орындамауынан туындаған. 1939 жылы Транс-Иорданияда тұратын британдық резиденці сэр Алек Киркбрайд Талалды "жүрегімен британдықтарға қарсы" деп сипаттады. Алайда, Киркбрайд британдықтарға деген осы жеккөрушіліктің мәнділігіне күмән келтірді, өйткені ол Талал мен оның әкесі Әмір Абдулла арасындағы "керісіншелікке" және Талалдың өзін "мүмкіндігінше үлкен проблема" ретінде көрсетуге деген құштарлығына байланысты деп санады. Израиль тарихшысы Ави Шлаим, алайда, Талалдың британдықтарды жек көруі шынайы болды, өйткені ол "өз елінің ісінде британдықтардың араласуына қатты наразы болды" және британдықтарға деген мұндай жаулықты Киркбрайд Британияның "өзін-өзі қызмет ету" мүдделеріне байланысты азайтты, өйткені ол "өз беделін сақтағысы келді". Сонымен қатар, король Абдулла І-нің қазасынан кейін туған мұрагерлік дағдарыс кезінде Талалды қазіргі египет және сириялық баспасөз "ұлы патриоттық антиимпериалист" деп сипаттады, ал оның жартылай ағасы Найф таққа талапкер болды және "әлсіз саналы және толығымен британдық ықпалына бағынышты" деп айыпталды.
Мұра
Оның билігінің қысқа болғанына қарамастан, ол Иорданияның қазіргі заманғы конституциясын жасағаны үшін құрметке ие.