Кіріспе

Дробета-Турну-Северин, көбінесе Северин деп аталады, – Румынияның Ольтения аймағындағы Мехеденти округінің қаласы, Дунай өзенінің солтүстік жағалауында, Темір қақпаларға жақын орналасқан. Бұл Дунай өзенінің жағасындағы алты румындық округ орталығының бірі. "Дробета" – осы жерде болған ежелгі дак және римдік қалалардың атауы, ал қазіргі Турну-Северин қаласы Николае Чаушескудың ұлттық коммунистік диктатурасы кезіндегі миф жасау әрекеттерінің бөлігі ретінде "Дробета" деген қосымша ат алды.

Этимология

Дробета бастапқыда дактардың қаласы болған. Император Траян сол жерде салған римдік бекініс дактардың атауын сақтап қалды. Тарихшылар "Северин" атауын бастапқыда Рим императоры Септимий Севериймен байланыстырған, оның билігінде қаланың аты Дробета Септимия Северияна деп аталған. Дегенмен, бұл атау көне шіркеу славян тіліндегі "severno" ("солтүстік") сөзінен, "sěverъ" ("солтүстік") сөзінен туындаған болуы мүмкін. Тағы бір мүмкіндік – Севериннің есімі ортағасырлық Турну қаласының қасиетті қамқоршысы, алғашқыда Калокса діни округіне бағынышты болған Норикумдық Севериннің құрметіне берілген. Бұл жерде Дунай өзенінің ені шамамен алғанда ... метрге жетеді. Көпір басындағы бекініс кеңінен қазылып зерттелген және қазір көрініп тұр. Сонымен қатар, үлкен римдік термалдық моншалар мен амфитеатрдың маңызды қалдықтары да көрінеді.

Орта ғасырлар

Северин бекінісі Венгрия Корольдігі Ласло I (1077–1095) тұсында Екінші Болгар империясына қарсы стратегиялық маңызды нүкте ретінде салынды. Валахия воеводалықтарының (Voievodatele Valahe) қалыптасуымен бірге Северин бекінісі Ольтен воеводалары (Литов, Барбат, содан кейін Басараб I) мен венгрлер арасында бірнеше ұрпақ бойы соғысқа себеп болды. Соғыс Посада шайқасымен аяқталды. Румыниялықтар Дунай аймағын қауіпке ұшыратқан Осман империясына қарсы күресті. Осы орайда, өзен бойындағы темір қақпадан Калафатқа дейінгі аймақтағы қамалдар қайта жаңартыла бастады. Венгрлер Ольтенияға шабуыл жасап, Северин бекінісін бағындырғаннан кейін, Венгрияның Андраш II Северин банатын құрды. Севериннің алғашқы баны Лука 1233 жылы тарихта қалды. Осы жыл Дробета қираған жерінде Северин (Северинполис) атымен жаңа қамалдың құрылуының бастауы болуы мүмкін. Бұл Северин банатының негізі болды, Terra Zeurino (Țara Severinului – Северин елі). Севериннің аты ортағасырлық Турну қаласының қасиетті қорғаушысы, бастапқыда Калокса діни округіне бағынған Северин Норикумның құрметіне берілді. 1247 жылы Венгрия Корольдігі елге Иоанн рыцарларын әкеліп, оларға Северин қаласын резиденция ретінде берді, онда олар Севериннің ортағасырлық қамалын салды (бұл 1247 жылғы Иоанниттер дипломындағы Каструл Зеурини деп аталады). Мықты қамалдың ішінде готикалық стильдегі шіркеу салынды. Бұл 1502 жылға дейін Северин католик епископатының кеңсесі болған болуы мүмкін. 1259 жылы рыцарлар шегініп кетті, ал қамал Дунайды кесіп өтуге ниеттенген түріктер, болгарлар және татарлардың артиллериясының жетегінде қалды. Венгрлер Ольтенияға шабуыл жасауды жалғастырды. Северин бекінісі Дунайдағы ең маңызды стратегиялық бекініс еді. Оны бағындыру аймақта маңызды плацдармды бағындыруды білдірді. Румыния воеводалары да осы күшті бекініс үшін күресіп, оны уақыт-уақыт бағындырып немесе талап етіп отырды. Литов және Басараб I осы бекіністе қаза тапты. Үлкен Мирча (Mircea cel Bătrân) Bănia Severinului (Северин банаты) құрды және 1406 жылы Северинде Венгрияның Сигизмундымен одақ туралы шарт жасады. Мирча қайтыс болғаннан кейін, Сигизмунд түріктер басып алған Северин бекінісін азат етті және тіпті Водица және Тисмана монастырларына жеңілдіктер жасады. Содан кейін Северин банаты Джон Хунядиге қайтарылды, ол Дунайдағы барлық қамалдарды консолидациялады. 1432 жылға қарай иелік Валахия воеводаларына өтті. 1453 жылы Константинополь құлағаннан кейін, Дунайдағы қамалдарға шабуылдар жасалып, Банат резиденциясы Стрехаяға көшірілді, ал Северин халқы солтүстікке қарай 6 км жердегі Чернети ауылына қоныс аударды, ол Мехединци ауданының астанасы болды. 1524 жылы Сүлеймен Зорлықшы басқарған түріктердің жойқын шабуылынан кейін Северин бекінісінің бір ғана мұнарасы тұрды, бұл халықты оны Turnul lui Severin (Северин мұнарасы) деп атауға итерді. Северин 1594–1599 жылдар аралығындағы Валахиялық және 1718–1738 жылдар аралығындағы Австриялық оккупацияны есептемегенде, 1829 жылға дейін Осман билігінде болды. Османдық оккупация кезінде территорияның әкімшілігі Ольтенияның батысына көшіріліп, Сернетиде орталықтандырылды. 1936 жылы профессор доктор Ал. Барачиля қамал қазбаларын жүргізіп, қамалдың жоспарын қайта құруға және бай археологиялық материалдарды (рельстер, темір, мыс, тас оқтар, қоладан жасалған зеңбірек түтігі және т.б.) таба алды. Қамал тіктөртбұрышты пішіндес, өңделмеген өзен тастарынан салынған және цементпен біріктірілген екі қабырғасы бар. Қамалдың ортасында Дробета Каструмынан алынған материалдармен салынған қабірлермен қоршалған шағын шіркеу орналасқан. Сондай-ақ, қамал ішінде қару-жарақ шеберханасына қызмет еткен пеш ошағы болды. Ішкі бөлігінде, солтүстік жағында қорғанысқа пайдаланылған үш қабатты мұнара; шығыс жағында қабырға бұрышында орналасқан қалың екінші мұнара болды. Қамалға кіру қақпалы күмбез арқылы жүзеге асырылды және қамал терең ормен қоршалған.

Қазіргі заман

1829 жылы Адрианополь келісімінің нәтижесінде Осман империясының билігінен босатылғаннан кейін, қазіргі қаланы қайта жаңарту туралы шешім қабылданды. 1836 жылы қатаң бағдарлама басталды. 1858 жылы жаңа порт салынып аяқталды. 1900 жылға қарай ұлттық тас жол, темір жол, Карол және Елизавета бульварлары, Navigația Fluvială Românească (Румынияның өзендік су жолы), теміржол шеберханалары, кеме жасау зауыды (1914 жылы елдегі ең ірісі), Рим залы, қалалық әкімшілік ғимараты, үш шіркеу және екі аурухана бой көтерді. 1883 жылдың 15 мамырында Теодор Костеску Траян гимназиясын құрды, ол келесі ғасырда ұлттық құрметке ие заманауи білім орнына айналды. Өнеркәсіптік зауыттардың салынуы қаланың дамуына серпін берді. 1841 жылы Северин округ орталығы болды, ал 1851 жылы қала мәртебесін алды. Дунайдағы маңызды порты ретінде, еркін сауда Венадан кемемен тауар әкелуге және экономикалық дамуға қажетті материалдармен алмасуға мүмкіндік берді. Северин 1972 жылға дейін тұрақты экономикалық, қалалық және әлеуметтік өсімді бастан өткерді, содан кейін Дробета-Турну-Северин атауын алды. 1914 жылы Су сарайы (Castelul de Apă) ашылды. Северин тұрғындарының символы саналатын бұл ескерткіш, қаланың маңызды көлік түйіндерінің бірінде орналасқандықтан, қалаға ерекше сән берді. Орталық аудандар Чаушеску режимі ұйымдастырған бүкіл ел бойынша бұзу науқанынан аман қалды, осының арқасында қаланың тарихи архитектурасы сақталды. 1968 жылы Турну-Северин округ орталығы болды және бірден қала ("municipiu") мәртебесін алды. 1972 жылы ежелгі Дробета атауы қала атына қосылып, Дробета-Турну-Северин болып өзгерді.

Климат

Бұл аймақтың климаты Северинге жылы жаз бен жұмсақ қыс сыйлайды, сондықтан қалада магнолия, кавказдық жаңғақ және гинкго билоба ағаштары, сондай-ақ Еуропаның көп бөлігінде кездесетін бадам, өрік, сирень, липа және каштан ағаштары өседі.