Кіріспе
1872 жылғы Канада заңы, Канада далаларын қоныстандыруды ынталандыруға бағытталған Доминиондық жерлер туралы заң – Канада далаларын қоныстандыруға және осы аумақтың АҚШ-тың иелігіне өтуіне жол бермеуге көмектесетін 1872 жылғы Канада заңы. Заң 1862 жылғы АҚШ-тың «Омстед» заңының үлгісімен жасалған, батыс жерлерін қоныстандыру және олардың табиғи ресурстарын дамыту үшін талаптарды белгіледі. 1871 жылы Канада үкіметі әрбір шартта көрсетілген аумақтардағы халықтың келісімін алу үшін Бірінші және Екінші шарттарға қол қойды. Шарттарда жер «көшіп келу және қоныстану үшін» иеленуге рұқсат берілді. Осы аймақты қоныстандыру мақсатында Канада еуропалық және американдық пионерлерді, сондай-ақ Канаданың шығысынан келген қоныс аударушыларды жаппай көшіп келуге шақырды. Заң америкалық шаруашылық жүйесін қайталады, 18 жастан асқан кез келген еркек немесе үй шаруашылығын басқаратын әйелге 160 акр жерді тегін (шағын тіркеу төлемінен басқа) беруді ұсынды. Олардың британдық азаматтығы болуы міндетті емес, бірақ олар жер учаскесінде тұрып, оны жақсартуға тиіс еді.
The Dominion Lands Act was an 1872 Canadian law that aimed to encourage the settlement of the Canadian Prairies and to help prevent the area being claimed by the United States. The Act was closely based on the U. S. Homestead Act of 1862, setting conditions in which the western lands could be settled and their natural resources developed. In 1871, the Government of Canada entered into Treaty 1 and Treaty 2 to obtain the consent of the Indigenous nations from the territories set out respectively in each Treaty. The Treaties provided for the taking up of lands "for immigration and settlement". In order to settle the area, Canada invited mass emigration by European and American pioneers, and by settlers from eastern Canada. It echoed the American homestead system by offering ownership of 160 acres of land free (except for a small registration fee) to any man over 18 or any woman heading a household. They did not need to be British subjects, but had to live on the plot and improve it.
Қолдану
Британия Канаданың батысындағы жерлерді Руперт жері ретінде иеленді, ол Конфедерациядан кейін Канадаға берілді. Канада Манитоба провинциясын және Солтүстік-Батыс территорияларын құрды. Сонымен қатар, кейбір жерлер ұлттық темір жолға бөлінді, ал кейбір жерлер Гудзон шығанағы компаниясының бақылауында қалды, ал қалған жерлер жергілікті халықтармен келіссөздер жүргізу үшін мемлекеттік жерлер ретінде қалдырылды. 1871 жылдан бастап Канада үкіметі Батыс Канаданың Бірінші Ұлттарымен Король атынан Сандық келісімдерді жасасты. Бұл келісімдердің мақсаты – аборигендік құқықтарды жою, резервациялар құру және жерді қоныстандыру үшін білім беру және денсаулық сақтау сияқты федералдық міндеттемелерді белгілеу болды. Бүгінде Батыс Канаданың Бірінші Ұлттары Сандық келісімдердегі құқықтардың барлық мәселелерін қамтымағанына алаңдап отыр. Бірінші Ұлттар өздерінің жерлері үшін толық өтемақы алмағанын, сондай-ақ келісімдерге тек иммиграция мен қоныстану үшін алынған жерлер ғана енгенін, ал басқа жерлер мен табиғи ресурстар қамтылмағанын мәлімдейді. Канада 1872 жылы қоныстануды ынталандыру үшін Доминион жерлері заңын қабылдады. Бұл заң Манитоба провинциясына және Солтүстік-Батыс территорияларына қолданылды. Солтүстік-Батыс территорияларынан Саскачеван және Альберта провинциялары құрылғаннан кейін, заң оларға да қолданыла берді. Ол сондай-ақ Британдық Колумбияның Бейбітшілік өзені аймағына да таратылды. 1876 жылы заңға түзету енгізіліп, үй шаруашылығының басшысы деп танылғандардан басқа, жалғыз әйелдердің жер талап етуіне тыйым салынды, бұл әйелдердің қатысуын күйеуі қайтыс болған және балалары бар әйелдермен шектеді; бұл АҚШ-тағы жағдаймен қарама-қайшы болды, онда жалғыз әйелдерге де жер иеленуге рұқсат етілді. 1930 жылы федералды үкімет Табиғи ресурстар заңдары арқылы мемлекеттік жерлер мен табиғи ресурстарды далалық провинцияларға беруге келісті. Осы уақыттан бастап Доминион жерлері заңы тек Солтүстік-Батыс территорияларында ғана қолданылды.
Талаптар
Заң бойынша, өтініш берушіге тегін берілді, фермерге 10 долларлық әкімшілік төлем ғана қажет болды. Кем дегенде 21 жасқа толған және жердің белгілі бір бөлігін өңдеп, оған үш жыл ішінде тұрақты тұрғын үй салуға келіскен әрбір еркек фермер талапкер бола алатын. Бұл "жерді игеруді растау" шарты спекулянттардың жерді бақылауына алуына қарсы қойылды. 37-бап блоктардағы елді мекендерді ынталандырды, онда 10 немесе одан көп қоныс аударушылардың бірлестіктері өздерінің жеке шаруашылықтарындағы өңдеу міндеттемелерін орындау үшін үйлерін біріктіріп, шағын ауыл құруға мүмкіндік алды.
Нәтижелер
Заңның алғашқы нұсқасында кең ауқымды шектеу аймақтары белгіленген. Үміткерлер кез келген темір жолдан 20 миль (32 км) қашықтағы жерлермен ғана шектелді (темір жолдар салынып жатқан кезде оларға жақын жерлердің көп бөлігі темір жолдарға берілген болатын). Егер бидайды 32 шақырымнан астам қашықтыққа арбамен тасымалдау керек болса, оны пайдалы өсіру өте қиын болғандықтан, бұл үлкен кедергі болды. Фермерлер 20 миль (32 км) аймағында жер сатып ала алатын, бірақ оның бағасы әлдеқайда жоғары болды. 1879 жылы шектеу аймағы темір жолдан 10 миль (16 км) қашықтыққа дейін қысқартылды, ал 1882 жылы ол толығымен жойылды. Батыстағы өңделетін жерлердің жартысынан да азы Заң бойынша фермерлерге иелік етуге ашық болды. Бұрын бүкіл даланы бақылаған Гадсон шығанағы компаниясы, жарғысын тапсыру шарты бойынша жердің бес пайызын өзінде сақтап қалды. Темір жолдар да, Гадсон шығанағы да жерді жер компанияларына және фермерлерге ашық саудада сатты. Мектептер мен мемлекеттік ғимараттар үшін қосымша жерлер бөлінді. Жалпы алғанда, Заң бойынша Канада үкіметі жердің шамамен бөлігін сатты.
Актінің күшін жою
1930 жылдан бастап бұл заң Солтүстік-Батыс территорияларындағы мемлекеттік жерлерге ғана қолданылды. Актінің далалық шаруашылықты дамытуға бағытталған, жер телімдерін беру ережелері Солтүстік-Батыс территорияларының жағдайларына көп қатысы болмады. Парламент 1950 жылы бұл заңды күштен жойып, оның орнына территориялық жерлер туралы заңды қабылдады, ол территория жағдайларына одан да жақсы бейімделген. Жаңа заңда жер телімдерін беру туралы ешқандай ереже болған жоқ.