Кіріспе

Футуризмдегі идеологиялық позиция. Корнукопиандық – адамзаттың материалдық игіліктермен қамтамасыз етілуі мен үнемі дамуы технологияның одан әрі жетілуі арқылы қамтамасыз етіле алады деген идея. Бұл әлем халқын қамтамасыз ету үшін Жерде жеткілікті материя мен энергия бар деген сенімге негізделген, бұл адамзатқа өсу үшін дерлік шексіз мүмкіндіктер бере алады. Бұл термин грек мифологиясындағы "молшылық мүйізі" – тағам мен сусынмен иелерін шексіз қамтамасыз ететін мүйізден шыққан. Осы көзқарасты ұстанатындарды "корнукопиандар" немесе кейде "бумстерлер" деп атайды, олардың пікірлері Малтусиандыққа жақын болса, "думерлердің" көзқарастары одан өзгеше.

Теория

Қоғам өсе келе байып, даму үшін қажетті бостандық пен қауіпсіздік жағдайларын қамтамасыз ететін толыққанды заң жүйесін құрайды. 1879 жылы жазылған "Прогресс және кедейлік" кітабында саяси экономист Генри Джордж табиғаттың қуатты көбейту күштерін сипаттағаннан кейін былай деп жазды: "Жер бір триллион адамды бір миллиардтан да оңай асырай алады, себебі кем дегенде біздің әрекеттерімізге қатысты, материя мәңгілік және күш мәңгілікке дейін әрекет ете береді деген анық шындықтан туындайтын қажетті қорытынды". Джулиан Саймон – қазіргі заманғы ең белгілі мүйізді ойшылдардың бірі, ол 1981 жылы жарық көрген "The Ultimate Resource" кітабында адамдардың бұрынғы ресурстарды дамыту және жақсартудың жолын әрқашан, кез келген кедергіге қарамастан таба білгенін айтты. Оның пікірінше, ресурстар келіп-кетсе де, халық санының артуынан туындайтын білім, яғни адам күші мен интеллектының өсуі, адамзатқа энергияның жаңа көздерін табуға мүмкіндік береді. Алайда, Саймон адамдардың инновациялар мен жаңа энергия көздерін іздеуі үшін, энергия көздерін өндіру мен пайдалану бағасы арқылы құндылық беретін еркін нарықтардың болуы қажет екенін мәлімдеді. Белгілі бір ресурс жетіспеушіліктен бағасы тым жоғары болған жағдайда, ол арзан энергия табу үшін баламалы көздерді зерттеуге серпін береді.

Қарсы пікірдің сипаттамасы

Стереотип бойынша, молшықтыққа сенуші – өсімнің шектеусіз табиғи қағидалары аз деп санайтын және әлемнің табиғи ресурстардың молдығын қамтамасыз ете алатынына сенетін адам. «Молшықтыққа сенуші» деген атау өзін-өзі сипаттау үшін сирек қолданылады, көбінесе болашақта қол жетімді ресурстарға қатысты мақсатты тым оптимистік деп санайтындар оны сыни тұрғысынан қолданады. Мұндай таңбалаудың кең таралған мысалы – технология адамзаттың өсіп келе жатқан халқының шекті табиғи ресурстардан көруіне байланысты экспоненциалды өсім мәселесін шеше алады немесе жеңе алады дегенге күмәнданатын адамдар. Молшықтыққа сенушілер адамзат халқының өсуі күрт баяулағанын, қазіргі уақытта сызықтық қарқынмен ғана емес, сонымен қатар 21 ғасырдың екінші жартысында ең жоғары деңгейге жетіп, төмендеуі күтілуде деп қарсылық білдіруі мүмкін. Дегенмен, соңғы болжамдар бойынша, 2021 жылға қарай әлем халқы 11 миллиардқа жетеді және келесі ғасырда да өсу жалғасады. Бұрын да осылай болған, тіпті халық саны тез өскен кезде де.

Сын

Линдси Грант, әсіресе Джулиан Саймон мен Герман Канға, логикалық қателіктер, жіберулер және көз жазбастықтар арқылы аргументтер келтіруді, сондай-ақ ең маңызды мәселелерді назардан тыс қалдыратын немесе жоққа шығаратын әдістемелерді таңдап, негізсіз болжамдар жасауды айыптайды. Ғылым тарихшысы Наоми Орескес мұражайлық көзқарасты сынап, әлем халқы өсіп келе жатқанда ауыл шаруашылығы өнімділігін арттыру үшін технологиялық жаңалықтар болғанымен, "мұражайлық көзқарас басқа да маңызды фактілерді елемейді", мысалы, "осы өнертабыстардың көп бөлігі" – денсаулық сақтау мен өмір сүру ұзақтығының артуы сияқты – "мемлекеттік шаралар арқылы іске асырылды" және "технологиялық прогресс климаттық дағдарыстың күшеюін тоқтатуға жеткіліксіз болды" деп мәлімдеді.