Кіріспе

Ұлттық туы

Босния және Герцеговинаның туы орташа көк түсті фонды және осы фонды бөліп тұратын сары түсті үшбұрышты қамтиды. Үшбұрыштың гипотенузасы бойымен жеті толық бес бұрышты ақ жұлдыз және жоғары және төмен екі жарты жұлдыз орналасқан. Үшбұрыштың үш бұрышы Босния және Герцеговинаның үш негізгі этникалық тобын (немесе "құрылтай халықтарын") көрсетеді: босниялықтар, хорваттар және сербтер. Үшбұрыш Босния және Герцеговина аумағының шамамен пішінін бейнелейді. Еуропаны көрсететін жұлдыздардың саны шексіз деп есептеледі, сондықтан олар жоғарыдан төменге қарай жалғаса береді. Туда бейтараптық және бейбітшілікпен байланысты түстер – ақ, көк және сары кіреді. Бұл түстер сонымен қатар Боснияның дәстүрлі мәдениеті мен тарихымен байланысты. Конституциялық мойындықсыз, соғыс кезеңіндегі Босния және Герцеговина Федеративтік мемлекеті алғаш рет босниялық-герцеговиналық партизандар соғыс кезінде қолданған туды қабылдады – толығымен қызыл ту, ортасында жіңішке алтын жиекпен шектелген қызыл жұлдыз, бұл социализм мен коммунизмді символдайды. Ол футбол матчтарында, саяси митингтерде және басқа да іс-шараларда қолданылды.

Баламалы жалау ұсыныстары

Ұсыныстардың бірінші топтамасында ұсынылған алғашқы ту «Чехия үлгісі» болды, ол Чехия Республикасының туына ұқсас. Ол Босния мен Герцеговинада тұратын үш құраушы ұлттың барлығын бейнелеуге арналған еді. Келесі ұсыныс «Лавр бұтағы» болды. Ол Біріккен Ұлттар Ұйымының туының ашық көк түсіне негізделген. Оның ортасында алтын түсті зәйтүн бұтағы болды. Зәйтүн бұтағы Біріккен Ұлттар Ұйымының эмблемасынан алынған. Туда тек бір бұтақ салынуы тиіс еді. Бұтақ сағат тіліне қарсы 30 градусқа бұрылған. Үшінші ұсыныс «Карта» жобасы болды. Ол да Біріккен Ұлттар Ұйымының ашық көк түсін пайдаланар еді, бірақ Босния мен Герцеговинаның ақ контурлы картасы қосылған. Контурдың түсі туралы ресми мәтін жарияланбаған, бірақ ол ақ болғанға ұқсайды. Ұсыныстардың екінші топтамасында Босния мен Герцеговинаның тұтастай бейнесін көрсететін тулар болды. Алғашқы тудың дизайны қызылдан аққа, содан кейін көк түске дейінгі диагональды жолақты үш түсті үлгі болды (түрлі түстер, бірақ Конго Республикасының туындағыдай). Ортасында Босния мен Герцеговинаның сары түсті картасы, оның ішінде 10 бес бұрышты сары жұлдыздан тұратын шеңбер болды. Тудың қатынасы 1:2 болуы керек еді. Ұсынылған екінші тудың ерекшелігі – онда Еуропалық Одақты бейнелейтін 12 бес бұрышты жұлдыз болды. Еуропа туында 12 бес бұрышты жұлдыз бар. Үшінші дизайн алғашқы екі дизайннан сәл өзгеше болды. Диагональді үш түсті форма сақталды, бірақ диагональді ақ жолақ кеңірек жасалды, сондықтан бұрыш 45 градусқа толық жетпеді. Ортасында Босния мен Герцеговинаның сары картасы, оның астында екі жасыл зәйтүн бұтағы болды. Зәйтүн бұтағының үлгісі Біріккен Ұлттар Ұйымының туындағыдай болды. Соңғы төртінші дизайн үшінші дизайннан бірдей эмблеманы сақтады, бірақ диагональды жолақтары болмады. Оның орнына жоғарыдан төменге қарай көк, ақ және қызыл түстердің көлденең үш түсті үлгісі болды, бұрынғы Югославияға ұқсас. Бірінші Вестендорптың балама туы бүгінгі туымызға өте ұқсас болды, жоғарыдан төменге қарай диагональ бойынша бөлінген, ашық көк түсті өрістегі сары және ашық көк ту, диагональ бойында 9 ақ бес бұрышты жұлдыз. Басты айырмашылық – фонның түсі БҰҰ-ның көк түсі болды. Екінші Карлос Вестендорптың балама туы ашық көк түсті (Біріккен Ұлттар Ұйымының туының түстерін пайдалана отырып) 5 жолақтан тұрды, олар алма-кезек түрде тудың бастауынан шығып, екінші жағына жетпеді. Түстері алма-кезек сары және ақ болды. Үшінші балама тудың өрісі ашық көк түсті және бес сары жолақтан тұрды. Вестендорптың шешімі бірінші балама ту болып таңдалды. Алайда, ол Еуропалық Одақтың туын еске түсіретін қара көк түске сәл өзгертілді.