Кіріспе

Қасиетті Бенедикт орденінің монастырь қауымдары

Камалдолездік Корона тауының шөлге тұрғындары (Congregatio Eremitarum Camaldulensium Montis Coronae), көбінесе Камалдолездер деп аталады, – Әйгілі Ромуальдпен құрылған, Папаның құқығымен бекітілген ерлерге арналған монастырь ордені. Оның аты Орталық Италияның Ареццо қаласына жақын тауларда орналасқан Камальдоли қасиетті шөлдігінен шыққан. Оның мүшелері қауымға қатысты екенін көрсету үшін өздерінің есімдерінен кейін Е.С.М.С. әріптерін қосады. Рим-католик монастырларынан басқа, соңғы кезде Камалдолездік руханилыққа негізделген экуменикалық христиан шөлдіктері де пайда болды.

Тарих

Камалдолалықтар итальяндық монах Сент-Ромуальдтың (шамамен 950–1025/27 жж.) күш-жігерімен құрылды. Оның реформасы монастырь өмірінің эремиттік дәстүрін кенобиуммен біріктіріп, жаңартпақ болды. Жастық шағында Ромуальд батыс монастырлық дәстүрінің үш маңызды мектебімен танысты. Ол алғаш рет монастырь өміріне қадам басқан Сант-Аполлинаре-ин-Классе монастыры Клюни реформасының ықпалындағы дәстүрлі бенедиктин қауымдастығы болды. Ромуальд ирланд эремиттік дәстүрінен бастау алған, әлдеқайда қатал аскетикалық және оңаша өмір салтын ұстанған Маринус рухани ұстазымен бірге болуды жөн көрді. Бірнеше жыл өткен соң Маринус пен Ромуальд Сент-Михаэль де Кукса аббаттығының жанында қоныстанды, онда аббат Гварин де реформалар бастады, бірақ негізінен Иберия христиандық дәстүріне сүйенді. Кейіннен Ромуальд өзінің алғашқы тәжірибелерін пайдаланып, өзінің монахтық үлгісін құрды, бірақ оны жекелендіріп қарастырмады, бенедиктин дәстүрінің ажырамас бөлігі деп санады. Ромуальд Орталық Италияда көшіп-қонып, бірнеше эремиттер колониясын (немесе "шөлдерді") құрды. Камалдоли монахтары кейіннен олардың дәстүріне тән ерекше ақ киімді киді, ал осы жылдары кенобит және эремит тармақтарының бірігуі орденнің ерекше белгісіне айналды. Ромуальд пен алғашқы камалдолалықтар өз заманының діни қозғалыстарына елеулі әсер етті. Императорлар Отто III және Генрих II Ромуальдты жоғары бағалап, діни мәселелер бойынша оның кеңесін сұрады. Италияның түкпір-түкпірінде камалдолалық эремиттер мен монастырьлар орналасқан.

Қазіргі қауымдар

Камалдуздар екі бөлек қауымға бөлінеді. Олардың арасында ғасырлар бойы бірігуге әртүрлі талпыныстар жасалса да, ешқайсысы сәтті болмады, ең ұзаққа созған 1634–1667 жылдар болды. 1667 жылы Папа Климент IX сәтсіздікті мойындап, қауымдардың толық ажырасуын бекітетін жарлық шығарды. Калифорния штатының Биг Сур қаласының оңтүстігіндегі жағалау жолындағы Жаңа Камалдоли Эрмитажы 1958 жылы Италияның Камалдоли қасиетті Эрмитажымен құрылды. Ресми атауы – «Таза Жүрек Эрмитажы», ол Тынық мұхитын көріп тұратын тау беткейінде орналасқан. Жаңа Камалдоли 1979 жылы Берклидегі Инкарнация монастырын, Беркли университетінің солтүстігіндегі GTU-ға жақын жерде, сондай-ақ 2014 жылы Калифорния штатының Сан-Луис-Обиспо қаласындағы Қайта тірілген Христос монастырын құрды. Орден бес құрлықтағы елдерде ерлерге арналған монастырлар мен усақ монастырларды (эрмитаж) ұстап тұрады. Ең танымалдарының бірі – 1950 жылы Тамил Наду штатының Тиручирапалли ауданындағы Танирпалли ауылында, Кавери өзенінің жағасында құрылған Саччидананда ашрамы. Әйелдерге арналған монастырлар 1086 жылы ашылды; қазір олар негізінен Италия мен Польшада, сондай-ақ Танзания мен Америкада орналасқан. Австралияда 1990 жылдардың ортасынан бері Биг Сурдағы Жаңа Камалдоли приорының басшылығымен жалғасып келе жатқан облаттар қауымы құрылды.

Өшіп қалған қауымдар

Флоренцияда Бенедикт орденінің Камалдолездерінің алғашқы орталығы – Әулие Марияның Періштелер орны құрылды. Бұрын Туринде (1596 жылы негізі қаланған), Венецияда (1474–1569 жж.) және Францияда (1526 жылы негізі қаланған) орналасқан үш тәуелсіз қауым болған. Турин Эрмитажына қарасты монастырлар 18-шы ғасырда Монте-Корона қауымына сіңірілген сияқты. Абат басқарған Венеция қауымы және француз қауымы соңында Ватикан тарапынан таратылды. Француз монахтары янсенизммен байланысқа түскендіктен, олардың қауымы 1770 жылы таратылып, монахтар шашырап кетті. Венгрия Корольдігінде төрт Камалдола монастырі салынды: Зобор төбесі (1695), Ланзер (1701), Вёрёшколостор (1710) және Майк (1733). 1782 жылы император Иосиф II өзінің ойынша пайдалы қызмет атқармаған барлық діни ордендерді таратуға бұйрық берді. Осылайша, сол аймақтағы Камалдола монастырлары секуляризацияланды.

Монахинялар қауымдары

Ромвальд құрған қауымдар көп ұзамай дамып, әйелдер қауымы осы реформаға қатысуға ниет білдірді. Бастапқыда, Камалдолидің үшінші бас приоры – Блаженный Рудольф II оларды қауымның өміріне қабылдады. 1086 жылы Флоренция маңындағы Муджеллода Сан-Пьетро ди Луко монастырына негіз салып, олар үшін "Кіші ереже" үлгісін орнатты. Өркендеген шағында орденге бар болғаны он әйелдер монастырі кірді. Дегенмен, Камалдолез ережесін ұстанған, бірақ жергілікті епископтарға бағынышты көптеген шағын монастырлар болды. Қасиетті Шөл қауымының бір бөлігін құрайтындардың аналық үйі – Римдегі әйелдер монастырі Антонийдің абаттығы, онда әйелдер монастырінің әйел басшысы тұрады. Уақыт өте келе Камалдолез әйелдер монастырі негізінен Италияда және Польшада, Злочевте шоғырланды. Бірақ басқа елдерде де бірнеше монастырь салынды. Францияда орденнің поляк әйелдер монастырі монастырь құрды, бірақ ол жабылуға жақын, онда бір ғана монахиня тұрады. Танзанияда құрылған монастырь қазір гүлденуде. 1979 жылы Нью-Йорктің Виндзор қаласында үш қарындас құрған Трансфигурация монастыры 1986 жылы Камалдолез бендиктин қауымына ресми түрде қосылды. Мэри Дональд Коркоран, О.С.Б. Cam., монастырь құрылғаннан бері приорес қызметін атқарып келеді, ол бұл жұмысты Франциядан келген бұрынғы усақтап оқшауланған Плацид қарындасы және өңірдің тумасы Жан-Мари Пирспен бірге жасады. Практикалық себептерге байланысты, олар Камалдолез дәстүрлерін сақтай отырып, американдық бендиктин қауымына мүшелігін өзгерту процесін бастады.

Қазіргі заман

Бенедиктиндік Камалдолездер ордені 1958 жылы АҚШ-қа өз ықпалын кеңейтті, Санта-Люсия тауларында, Калифорния штатының Биг-Сур аймағында Таза Жүрек Ермитажының (көбінесе Нью Камалдоли Ермитажы деп аталады) құрылуымен. Бірнеше жыл бойы Нью-Гэмпшир штатының Нью-Бостонында Эпифания монастыры деген шағын қауым да болды, ол 1998 жылы жабылды. Камалдолездер қауымдары Үндістан, Бразилия және Танзания сияқты елдерде де бар. Әлемнің түрлі елдерінде Камалдолездер ермектерінен құралған экуменикалық христиан қауымы жұмыс істейді, ол Жалғыздық Қауымы (CoS) деп белгілі. Австралия және Жаңа Зеландияның Камалдолез облаттары қауымы да экуменикалық қауым болып табылады.