Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Бальхаяның 2-ші патшасы (719–737)
2nd King of Balhae (r. 719–737)
Даэ Му е, сондай-ақ Му патша (719–737) деп те аталады. Ол өзінің мемлекетін әскери жолмен кеңейткенімен ерекше көзге түседі.
Dae Mu ye, also known as King Mu (r. 719–737), was the second king of the Balhae. He is noted for the military expansion of his domain.
Өмірбаян
Дэ Му е – ежелгі Бальхэ патшалығының негізін қалаушы Дэ Жо Ённың үлкен ұлы. Ол 719 жылы әкесі қайтыс болғаннан кейін таққа отырды. Оған Тан императоры Сюаньцзуң «Гьеру провинциясының патшасы» деген атақ берілді. Ол әкесі Дэ Жо Ёнға «Король Го» деген қабірлік атақ берді. Осыдан кейін ол Қытайдың Тан әулетінен тәуелсіздігін жариялап, дәуірді Иньань деп атады. Бірақ, ол жиі Танға, соның ішінде ұлдары мен бауырларын елшілікке жіберіп тұрды.
Dae Mu ye was the eldest son of Dae Jo yeong, the founder of the ancient kingdom of Balhae, He ascended to the throne after the death in 719 of his father. He was given the title of "King of the Gyeru Province" by Tang Emperor Xuanzong. He gave the posthumous title King Go to his father, Dae Jo yeong. Since then, He declared the era name In an, an act of independence from China's Tang dynasty. On the other hand, he frequently sent embassies to the Tang, including his sons and brothers.
Билік
Балхаедің агрессивті кеңеюі Тан Қытайымен, Оңтүстік Кореяның Силла мемлекетімен, хитайлармен, Си тайпасымен, Гөктүрктермен және бірнеше Мохэ тайпаларымен қарым-қатынасты шиеленістірді. 727 жылы Балхаедың солтүстігіндегі Хэйшуй Мохэ тайпасы Танның тікелей бақылауына өткенде, ол қос жақтан шабуыл қаупін сезініп, Хэйшуй Мохэге шабуыл жасады. 732 жылы Му хан қазіргі Шандоң аймағындағы Танға қарсы жазалау жорығына бұйрық берді және Чжан Мунь Ю басшылығымен Балхае әскер-теңіз күштерін жіберді. Сол жылы ол Шаньхайгуань маңындағы Мадушанға (馬都山) әскерлерін жетектеп, жақын жердегі қалаларды басып алды. 733 жылы Қытай императоры Сюаньцзун Силла әскерлерімен бірлесіп, Балхаеға шабуыл жасауға Дей Муньеге бұйрық берді, бірақ шабуыл сәтсіз аяқталып, олар кері шегінді. 727 жылы Балхае халықаралық оқшауланудан қашып, Жапонияға елшіліктер жіберді. Хан Жапонияға Балхае Гогурё жерін қайтарып алғанын және Буё мәдениетінің мұрагері екенін көрсететін ресми құжат жолдады. Жапонияның Силламен қарым-қатынасы нашар болғандықтан, оларды Гогурёнің қайта жандануы деп қабылдады. 732 жылы Балхае Тан империясының Денчжоу қаласына шабуыл жасады. Шабуыл кезінде Денчжоудың жергілікті билеушісі Вэй Цзюнь қаза тапты. Бұл шабуыл көбінесе қақпақшылық сипатында болды және Вэйдің өліміне дейін халықаралық жанжалға айналмады. Кейін Тан, Силламен одақтасып, Балхаеға шабуыл жасады, бірақ қардың көп болуы одақтас әскерлердің ілгерілеуін тоқтатты. 737 жылы Дае Муеден кейін оның ұлы Дае Хеумму таққа отырды.
Balhae's aggressive expansion triggered frictions with Tang China, Silla of southern Korea, the Khitans, the Xi, the Göktürks, and several Mohe tribes. When the Heishui Mohe in the north of Balhae came under the direct control of the Tang in 727, he attacked the Heishui Mohe fearing a pincer attack. 732, King Mu ordered a punitive expedition against Tang in present day Shandong, sending the Balhae navy at the command of Jang Mun hyu. In the same year, he led troops to Madushan (馬都山) in the vicinity of Shanhaiguan and occupied nearby towns. In 733, Chinese Emperor Xuanzong ordered Dae Mun ye to attack Balhae, along with forces from Silla, but the attack was unsuccessful and they were repelled. In 727, Balhae began to dispatch embassies to Japan to avoid international isolation. The king sent an official document to Japan indicating that Balhae recovered the terrain of Goguryeo and succeeded to the culture of Buyeo. Japan, whose relationship with Silla was strained, welcomed them as a revival of Goguryeo. In 732, He made an assault on Tang empire's Dengzhou. During the assault, the local governor of Dengzhou Wei Jun was killed. The assault was mostly an act of piracy and did not elevate to an international conflict until Wei's death. Later, Tang, allied with Silla, invaded Balhae but the advance of the allied troops was deterred by heavy snow. Dae Muye was succeeded by his son Dae Heummu in 737.