Карл Лашли – американдық психолог, оқу және жадты зерттеуге үлкен үлес қосып, 20 ғасырдың ең көп сілтемеленген ғалымдарының бірі атанды. Психология тарихы.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Карл Спенсер Лэшли (Karl Spencer Lashley; 7 маусым 1890 – 7 тамыз 1958) – американдық психолог және тәртіптік психолог, оқу және есте сақтау саласындағы еңбектерімен танылған. 2002 жылы жарияланған «Жалпы психология шолуы» зерттеуі Лэшлині 20 ғасырдың ең көп сілтемеленген 61-психологы деп санайды.
American psychologist
Karl Spencer Lashley (June 7, 1890 – August 7, 1958) was an American psychologist and behaviorist remembered for his contributions to the study of learning and memory. A Review of General Psychology survey, published in 2002, ranked Lashley as the 61st most cited psychologist of the 20th century.
Ерте өмір және білім
Лэшли 1890 жылдың 7 маусымында Батыс Вирджиния штатының Дэвис қаласында дүниеге келді. Ол Чарльз бен Мэгги Лэшлидің жалғыз баласы еді. Ол орташа табысты отбасында өсті, өмірі де жайлы болды. Лэшлидің әкесі түрлі жергілікті саяси лауазымдарды атқарды. Анасы үй шаруасымен айналысып, үйде көптеген кітаптар жинады. Ол қауымдағы әйелдерді шақырып, оларға түрлі пәндерді үйретті. Лэшлидің оқуға деген құштарлығы осыдан туғаны сөзсіз. Лэшли отбасын әрқашан құрметпен еске алады. Ол әкесінің мейірімді адам болғанын айтады. Лэшлидің анасы білім беруді ынталандырды және оны кішкентай кезінен ақыл-ойымен дамытуға көмектесті. Лэшли дене және психикалық жағынан өте белсенді бала болды. Ол төрт жасында оқуға үйренді. Бала кезінде ең жақсы көретін нәрсесі – орманды аралап, көбелектер мен егежктер сияқты жануарларды жинау еді. Балалық шағының көп бөлігін жалғыз өткізді. Лэшлидің көптеген достары болған жоқ. Достықтарының болмауына себептер белгісіз. Лэшли 14 жасында орта мектепті бітірді. Ол Батыс Вирджиния университетіне түсті, онда бастапқыда ағылшын тілі мамандығын алуды жоспарлаған. Алайда, ол зоология курсын оқыды және профессор Джон Блэк Джонстонмен араласқаннан кейін мамандығын зоологияға ауыстырды. Лэшли: «Оның сабағында бірнеше апта өткен соң, мен өмірлік шаруамды тапқанымды түсіндім» деді. Батыс Вирджиния университетінде бакалавр дәрежесін алғаннан кейін Лэшли Питтсбург университетінде оқытушылық грантына ие болды, онда ол биология және биологиялық зертханалар бойынша сабақ берді. Сол жерде ол магистрлік диссертациясын да жазды. Магистр дәрежесін бітіргеннен кейін Лэшли Джонс Хопкинс университетінде оқыды, 1911 жылдың маусымында генетикадан докторлық дәрежесін алды. Ол Миннесота, Чикаго және Гарвард университеттерінде профессор болып жұмыс істеді. Хопкинс университетінде Лэшли Джон Б. Уотсонның басшылығымен психология мамандығы бойынша білім алды және докторлық диссертациясын қорғағаннан кейін онымен тығыз қарым-қатынаста болды. Осы кезеңде Лэшли Шепард Айвори Францпен бірге жұмыс істеді және оның оқыту/абразия әдісімен танысты. Уотсон Лэшлиге үлкен әсер етті. Екеуі бірлесіп далалық тәжірибелер жүргізіп, түрлі дәрілердің егежктердің лабиринтте оқуына тигізетін әсерін зерттеді. Оның V1 (бірінші деңгейдегі көру қабығы) зерттеуі оны мидағы оқу мен есте сақтау орны (яғни, энграмма) деп ойлауға итерді. Ол бұл қателікті жаралаудың жетілмеген әдістеріне байланысты жасады. 1950 жылдарға қарай Лэшлидің зерттеулерінен екі маңызды принцип пайда болды: массалық әрекет және эквипотенциалдық. «Массалық әрекет» – оқыту жылдамдығы, тиімділігі және дәлдігі қабықтың көлеміне байланысты деген идеяны білдіреді. Егер күрделі тапсырманы оқығаннан кейін қабықшалық тіндер зақымдалса, тапсырманы орындаудағы нашарлау дәрежесі оның орналасқан жеріне қарағанда, зақымдалған тіндердің көлеміне байланысты болады. «Эквипотенциалдық» – қабықтың бір бөлігі басқа бөлігінің қызметін атқара алады деген идеяны білдіреді. Мидың функционалдық аймағындағы кез келген тіндер сол аймаққа тән қызметті атқара алады. Сондықтан, қызметті жою үшін функционалдық аймақтағы барлық тіндер жойылған болуы керек. Егер аймақ жойылмаса, қабықша басқа бөліктің орнына кіреді. Бұл екі принцип Лэшлидің оқыту мен ажыратудың кортикальдық негіздері туралы зерттеулерінен туындады.
Lashley was born on June 7, 1890, in the town of Davis, West Virginia. He was the only child of Charles and Maggie Lashley. He grew up in a middle class family with a reasonably comfortable life. Lashley's father held various local political positions. His mother was a stay at home parent, and had a vast collection of books in the home. She brought in women from the community, whom she would teach various subjects. This is no doubt what gave Lashley his love of learning. Lashley has always held his family in high regard. He has said that his father was a kind man. Lashley's mother was a strong advocate of schooling, and she encouraged Lashley intellectually from an early age. Lashley was a very active boy, both physically and mentally. He was able to read by the age of four. His favorite thing to do as a child was to wander through the woods and collect animals, like butterflies and mice. He spent most of his childhood alone. Lashley did not have many friends. The reasons for his lack of friendships is unclear. Lashley graduated high school at age 14. Lashley enrolled at West Virginia University, where he had originally intended to become an English major. He took a course in zoology, however, and switched his major to zoology due to his interactions with the professor John Black Johnston. Lashley wrote, "Within a few weeks in his class I knew that I had found my life's work". After obtaining his Bachelor of Arts at West Virginia University, Lashley was awarded a teaching fellowship at the University of Pittsburgh, where he taught biology along with biological laboratories. While there he also carried out research which he used for his master's thesis. Once Lashley completed his master's degree, he studied at Johns Hopkins University, where he received his PhD in genetics in June 1911. He became a professor at University of Minnesota, University of Chicago, and Harvard University. At Hopkins, Lashley minored in psychology under John B. Watson, whom he continued to work closely with him after receiving his PhD. It was during this time that Lashley worked with Shepherd Ivory Franz and was introduced to his training/ablation method. Watson had a great deal of influence on Lashley. Together the two conducted field experiments and studied the effects of different drugs on maze learning of rats. His study of V1 (primary visual cortex) led him to believe that it was a site of learning and memory storage (i. e. an engram) in the brain. He reached this erroneous conclusion due to imperfect lesioning methods. By the 1950s, two separate principles had grown out of Lashley's research: mass action and equipotentiality. "Mass action" refers to the idea that the rate, efficacy and accuracy of learning depend on the amount of cortex available. If cortical tissue is destroyed following the learning of a complex task, deterioration of performance on the task is determined more by the amount of tissue destroyed than by its location. "Equipotentiality" refers to the idea that one part of the cortex can take over the function of another part; within a functional area of the brain, any tissue within that area can perform its associated function. Therefore, to destroy a function, all the tissue within a functional area must be destroyed. If the area is not destroyed then the cortex can take over another part. These two principles grew out of Lashley's research on the cortical basis of learning and discrimination.
Кейінгі өмірі
1954 жылдың ақпан айында Гарвардта оқып жүргенде Лэшли күтпеген жерден құлап, ауруханаға жатты. Оған гемолитикалық анемия диагнозы қойылып, кортизонмен емделді. Бұл оның омыртқасын жұмсарта бастады, соның салдарынан омыртқаны жою операциясы жасалды. Лэшли әйелі Клэрмен Францияға сапарға шыққанға дейін толық жазылып кетуге жақын еді, онда ол қайтадан күтпеген жерден құлдырады, бірақ бұл жолы 1958 жылдың 7 тамызында көз жұмды. 1943 жылы Лэшли Ұлттық ғылым академиясының Даниэль Жиро Эллиот медалімен марапатталды. Лэшли Питтсбург университетінен (1936), Чикаго университетінен (1941), Батыс резерв университетінен (1951), Пенсильвания университетінен құрметті ғылым докторы атағын алды; 1953 жылы Джонс Хопкинс университеті оған құрметті заң докторы атағын берді. Осы фактінің өзі бұл мәселеде дау тудырмаса керек, бірақ ол тағы да басқаларды айтады.
In February 1954, while doing his teaching at Harvard, Lashley unexpectedly collapsed and was hospitalized. He was diagnosed with hemolytic anemia and put on a cortisone treatment. This eventually began to soften his vertebrae, and as a result a splenectomy was performed. Lashley was on the road to a full recovery until his trip to France with his wife Clair, where he once again unexpectedly collapsed, but this time to his death on August 7, 1958. In 1943, Lashley was awarded the Daniel Giraud Elliot Medal from the National Academy of Sciences. Lashley was awarded honorary Doctor of Science degrees from the University of Pittsburgh (1936), the University of Chicago (1941), Western Reserve University (1951), the University of Pennsylvania; in 1953, Johns Hopkins University presented him with an honorary Doctor of Laws degree. This line alone would leave little debate on this matter, but he cites others as well.
Белгілі басылымдар
1923 "Сананың мінез-құлық тұрғысынан түсіндірілуі". Психологиялық шолу
1929 "Ми механизмдері мен интеллект". 1930 "Мінез-құлықтағы негізгі нейрондық механизмдер". Психологиялық шолу 1932 "Мінез-құлық динамикасын зерттеу". Чикаго университетінің баспасы. 1935 "Көру механизмі", 12-бөлім: Жарыққа реакцияларға негізделген дағдыларды қалыптастыру және сақтаумен байланысты жүйке құрылымдары. Салыстырмалы психология монографиялары 11: 43–79. 1943 "Оқу кезіндегі ми функциясының зерттеулері", Салыстырмалы неврология журналы, 79-том. 1950 "Энграмманы іздеу". Эксперименталды биология қоғамының симпозиумы 4: 454–482. 1951 "Мінез-құлықтағы тізбектілік мәселесі". Мінез-құлықтағы ми механизмдері.
1923 "The behavioristic interpretation of consciousness." Psychological Review
1929 "Brain mechanisms and intelligence." 1930 "Basic neural mechanisms in behavior." Psychological Review
1932 "Studies in the dynamics of behavior." University of Chicago Press. 1935 "The mechanism of vision", Part 12: Nervous structures concerned in the acquisition and retention of habits based on reactions to light. Comparative Psychology Monographs 11: 43–79. 1943 "Studies of Cerebral Function in Learning", Journal of Comparative Neurology vol. 79. 1950 "In search of the engram." Society of Experimental Biology Symposium 4: 454–482. 1951 "The problem of serial order in behavior." Cerebral Mechanisms in Behavior.