Кіріспе

Теріс дәрежелі қуат қатарлары, екі жақты шексіз қуат қатарлары. Математикада, күрделі функцияның Лоран қатары – бұл функцияны термі теріс дәрежелі мүшелерді қамтитын қуат қатары түрінде көрсету. Тейлор қатарын қолдану мүмкін болмайтын жағдайларда күрделі функцияларды өрнектеу үшін қолданылады. Лоран қатары Пьер Альфонс Лоранның құрметіне аталған және алғаш рет 1843 жылы жарияланған. Карл Вейерштрасс оны 1841 жылы жазылған еңбегінде бірінші болып тапқан болуы мүмкін, бірақ ол оның қайтысынан кейін ғана жарияланды.

Лорант көптіктері

Лоран полиномы – коэффициенттерінің тек шектеулі саны ғана нөлдік емес Лоран қатары. Лоран полиномдары обыкновенды полиномдардан айырмасы теріс дәрежелі мүшелерге ие болуы мүмкін.

Көбейту және қосу

Лоран қатарларын әдетте көбейтуге болмайды. Алгебралық тұрғыдан алғанда, көбейтіндінің мүшелерінің өрнегі шексіз қосындыларды қамтуы мүмкін, олар міндетті түрде жинақталмайды (бүтін сандар тізбектерінің конволюциясын алуға болмайды). Геометриялық тұрғыдан алғанда, екі Лоран қатарының жинақталу аймақтары біртінде жаппай болмауы мүмкін. Тек шекті санда теріс мүшелері бар екі Лоран қатарын ғана көбейтуге болады: алгебралық тұрғыдан, олардың қосындыларының бәрі шекті; геометриялық тұрғыдан, олардың полюстері 0-де орналасқан, ал ішкі жинақталу радиусы 0, сондықтан олар екеуі де бір-бірімен жапсарлас аймақта жинақталады. Осылайша, формальды Лоран қатарын анықтағанда, тек шекті санда теріс мүшелері бар Лоран қатарын талап ету қажет. Сол сияқты, екі жинақталған Лоран қатарының қосындысы міндетті түрде жинақталмауы мүмкін, бірақ ол әрқашан формальды түрде анықталады, ал төменнен шектелген екі Лоран қатарының (немесе тесілген дискідегі кез келген Лоран қатарының) қосындысы бос емес жинақталу аймағына ие. Сондай-ақ, кез келген өріс үшін , жоғарыда анықталған қосынды мен көбейту арқылы, формальды Лоран қатарлары өріс құрайды, ол формальды қуат қатарларының сақинасының бөлшектер өрісіне де тең болады.