Мексикалық позоле – дәнді және еттен жасалған сорпа
Pozole
Позоле – дәстүрлі мексикалық сорпа. Жұмсақ жүгері (hominy), ет (әдетте тауық немесе шошқа еті) және дәмдеуіштерден дайындалады. Мексиканың ұлттық тағамы!
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Мексикалық гомини және ет сорпасы
Позоле, сорпа
Mexican hominy and meat soup
Pozole, the soup
Позоле (по'соле; қақпақ жүгерінің бір түрі – какавазинте деген мағына беретін сөзден шыққан) – мексикалық асүйден шыққан дәстүрлі сорпа немесе қайнатылма. Ол гоминиден және еттен (әдетте тауық немесе шошқа еті) жасалады, сондай-ақ ұсақталған салат немесе капуста, перец, пияз, сарымсақ, редис, авокадо, салса немесе лайммен дәмделіп, безендірілуі мүмкін. Мезоамерикада Колумбияға дейінгі дәуірден бері белгілі болған бұл тағам Мексика мен көрші елдерде кең таралған, ол күнделікті тағам ретінде де, мерекелік тағам ретінде де дайындалады.
Pozole (po'sole; from , meaning cacahuazintle, a variety of corn or maize) is a traditional soup or stew from Mexican cuisine. It is made from hominy with meat (typically chicken or pork), and can be seasoned and garnished with shredded lettuce or cabbage, chili peppers, onion, garlic, radishes, avocado, salsa or limes. Known in Mesoamerica since the pre Colombian era, the stew is common across Mexico and neighboring countries, served both as a day to day meal and as a festive dish.
Сипаттама
Позолды көптеген тәсілмен дайындауға болады, бірақ барлық түрлерінде бульонда пісірілген гомини негізі болады. Бульон көбінесе тауық немесе шошқа етімен жасалады, бірақ вегетариандық дайындамалар да бар. Егер бульон ет негізінде болса, онда бульон жасауға қолданылған еттің бөліктері әдетте дайын тағаммен бірге беріледі; вегетариандық нұсқаларында еттің орнына бұршақ қосылады. Позольдің үш негізгі түрі – бланко (ақ), верде (жасыл) және рохо (қызыл). Pozole blanco – «ақ позоль» – қосымша жасыл немесе қызыл соусы қосылмаған дайындама. Pozole verde – «жасыл позоль» – жасыл ингредиенттерге негізделген бай сольса-верде қосады, оған томатилло, эпазот, кинза, жасыл чили (әдетте халапеньо немесе серрано) немесе пепита кіруі мүмкін. Pozole rojo – «қызыл позоль» – ұқсас, бірақ гуахильо, пикин немесе анчо сияқты бір немесе бірнеше кептірілген немесе ысталған қызыл чилиден және әдетте томаттан жасалған сольса рожадан дайындалады. Позолды әдетте түрлі топпингтермен, әсіресе шикі көкөністермен бірге береді. Көбінесе ұсақталған пияз, кеспеленген капуста, тілімделген түйін, авокадо, лайм, орегано, тостада, чихаррон және чили сияқты қосымшалар қолданылады.
Pozole can be prepared in many ways, but all variations include a base of cooked hominy in broth. The broth is most commonly made with chicken or pork, but vegetarian preparations exist. When the broth is meat based, pieces of the meat used to make the broth are usually served in the final dish; vegetarian versions substitute beans for the meat. The three main types of pozole are blanco (white), verde (green) and rojo (red). Pozole blanco—"white pozole"—is the preparation without any additional green or red sauce. Pozole verde—"green pozole"—adds a rich salsa verde based on green ingredients, possibly including tomatillos, epazote, cilantro, green chiles (typically jalapeños or serranos), or pepitas. Pozole rojo—"red pozole"—is similar, but using a salsa roja made from one or more dried or smoked red chiles, such as guajillo, piquin, or ancho, and usually tomato. Pozole is commonly served accompanied by a wide variety of toppings, particularly raw vegetables. Common toppings include chopped onion, shredded cabbage, sliced radish, avocado, limes, oregano, tostadas, chicharrón, and chiles.
Өңірлік кеден
Позол мерекелік тағам болып саналады. Мексика мен Нью-Мексикода позольді әдетте Жаңа жыл мерекесінде жаңа жылды тойлау үшін ұсынады. Позол Мексиканың түкпіл-түкпілінде және Мексикадан тыс испан тілдес қоғамдарда мерекелік тағам ретінде жиі беріледі. Позолды дайындауға арналған басқа да жағдайларға Мексиканың тәуелсіздік күні, туған күндер, Рождество және басқа да мерекелер жатады. Позол – Наярит, Синалоа, Мичоакан, Герреро, Закатекас, Халиско және Морелос сияқты түрлі штаттарда кең таралған тағам. Позол бүкіл әлемдегі мексикалық мейрамханаларда ұсынылады. Ол Нью-Мексико асханасында да танымал, онда ол посоле деп аталады және Рио-Гранде бойында тұратын Пуэбло үндістері арасында кең таралған тағам болып табылады. АҚШ-тың оңтүстік-батысында далалық жүгері (посоле жүгері) түрі қолданылады, ол гоминиден өзгеше. Ол гоминиге қарағанда дәмдірек және серпімдірек, ал гоминиге қарағанда посоле жұмсақ және қоюлау болып келеді. Хопи халқы ноквиви (хопи: nöqkwivi) деп аталатын бір түрін жасайды, онда дәстүрлі шошқа етінің орнына тоқты немесе қой еті қолданылады. Бұл сорт көбінесе құрғақ көк жүгерінің посоле дәндерінен жасалады; қайнатпаға жасыл бұрыш және арша жемісі (лавр жапырағының орнына) қосылады. Осы посоле түрін Нью-Мексиконың Пуэбло халқы да дайындайды.
Pozole is also considered a festive dish. In Mexico and in New Mexico, pozole is typically served on New Year's Eve to celebrate the new year. Pozole is frequently served as a celebratory dish throughout Mexico and in Hispanic communities outside Mexico. Other occasions for serving pozole include Mexican Independence Day, birthdays, Christmas and other holidays. Pozole is a typical dish in various states such as Nayarit, Sinaloa, Michoacán, Guerrero, Zacatecas, Jalisco, and Morelos. Pozole is served in Mexican restaurants worldwide. It is also popular in the cuisine of New Mexico where it is known as posole, and is a common dish among the Puebloan Indigenous peoples residing along the Rio Grande. In the Southwestern United States, a type of field corn (posole corn) is used that differs from hominy. It is considered to be more flavorful and has a firmer texture than hominy which tends to be softer and mushier than posole. The Hopi people make a variety called noquivi (Hopi: nöqkwivi), using lamb or mutton rather than the traditional pork. It is often made from dried blue corn posole kernels; green chiles and juniper berries (instead of bay leaves) are added to the stew. This variety of posole is also prepared by the Puebloan people of New Mexico.
Тарих
Позол туралы Бернардино де Сахагун жазған XVI ғасырдағы Флоренция кодексінде айтылған. Ацтектер мен Орта Американың басқа да тұрғындары үшін жүгері қасиетті өсімдік болғандықтан, позол арнайы мерекелерде жеу үшін дайындалған. Instituto Nacional de Antropología e Historia (Антропология және тарих ұлттық институты) мен Universidad Nacional Autónoma de México жүргізген зерттеулерге сәйкес, осы ерекше жағдайларда позолға қолданылған ет адам еті болуы мүмкін. Бұл теорияны жаппай жеме-жоюдың археологиялық дәлелдері қолдайды, бірақ осы дәлелдерге көптеген басқа түсіндірмелер де ұсынылған және ацтектердің жеме-жоуын көрген куәгерлердің есептері белгілі емес. Жарияланған бір мақалада ацтектердің ақуызын құстар мен жорғалаушылардан, сондай-ақ ацтектер үшін маңызды болған бұршақтардан алғаны айтылған.
Pozole was mentioned in the 16th century Florentine Codex by Bernardino de Sahagún. Since maize was a sacred plant for the Aztecs and other inhabitants of Mesoamerica, pozole was made to be consumed on special occasions. According to research by the Instituto Nacional de Antropología e Historia (National Institute of Anthropology and History) and the Universidad Nacional Autónoma de México, on these special occasions, the meat used in the pozole may have been human. Possible archeological evidence of mass cannibalism may support this theory, though many other explanations for this evidence have been proposed, and no eyewitness accounts of Aztec cannibalism are known to exist. A paper has been published that suggests the Aztec people received protein from fowl and reptiles as well as beans, which were prominent for the Aztecs.