Кіріспе
Аллама Мұхаммед Иқбалдың «Асрар-и Худи» кітабы (Өзінің құпиялары; 1915 жылы парсы тілінде жарық көрген) – Аллама Иқбалдың тұңғыш философиялық поэзиясы. Бұл кітап көбінесе жеке тұлға туралы, ал оның екінші кітабы «Румұз-и Бехуди» жеке тұлға мен қоғамның өзара қарым-қатынасын зерттейді.
Asrar i Khudi (, The Secrets of the Self; published in Persian, 1915) was the first philosophical poetry book of Allama Iqbal. This book deals mainly with the individual, while his second book Rumuz i Bekhudi discusses the interaction between the individual and society.
Кіріспе
1915 жылы жарық көрген «Асрар и Худи» (Өзіңнің құпиялары) Икбалдың алғашқы поэзия кітабы болды. Көптеген адамдар оны Икбалдың ең жақсы поэзия кітабы деп санайды, және ол дін философиясымен айналысады. 1345/1927 жылы қайтыс болған ақын Ғұлам Қадыр Жирамиге жазған хатында Икбал: «Бұл өлеңдердегі идеялар бұрын Шығыста да, Батыста да ешқашан айтылмаған» деп жазды. «Асрарды» «Өзіңнің құпиялары» деп аударған Р. А. Николсонның айтуынша, кітап басылғаннан кейін көп ұзамай жас мұсылмандардың назарын өзіне тартты. Икбал осы кітапты парсы тілінде жазды, себебі ол осы тілдің осы идеяларды жеткізуге ең қолайлы екенін сезінді.
Шолу
1915 жылы ол өзінің алғашқы өлеңдер жинағын, парсы тілінде "Асрар е Худи" (Өзіндік құпиялары) деп жариялады. Өлеңдерде діни және рухани тұрғыдан қарағанда жан мен өзіндікке баса назар аударылады. Көптеген сыншылар бұл туындыны Икбалдың ең көрнекті поэзиялық жұмысы деп санайды. Икбалдың "худи" термині Құранда айтылған "рух" сөзімен мағыналас болып табылады. "Рух" – әрбір адамда бар, Адам атада болған, және Алланың барлық періштелерге Адамға сәжде етуді бұйырған құдайлық ұшқын. Дегенмен, Икбал "худи" деп атаған құдайлық ұшқынды сезіну үшін адам өзіндегі үлкен өзгерістер мен трансформациядан өтуі керек. Бұл сапарды хош иіс пен тұқымның арақатынасы арқылы түсінуге болады. Әр тұқымның өзінде хош иіске айналуға қабілеттілік жатыр. Бірақ, оған жету үшін тұқым түрлі өзгерістер мен сатылардан өтуі шарт. Біріншіден, қабығынан шығу, содан кейін жарыққа жол ашу, бір мезгілде тамырларды дамыту. Одан кейін жапырақтар мен гүлдерді өркендету үшін табиғат күштерімен күресу. Соңында, ішінде жасырылған хош иіске қол жеткізу арқылы толыққанды жетілуге ұмтылу. Сол сияқты, өзіндік немесе рухқа жету үшін, Икбалдың өзі де басынан өткен, рухани жолға түсу қажет, ол басқаларды да осы жолмен жүруге шақырады. Ол барлық тұқымның хош иіске толысуы мүмкін емес екенін айтады. Көптеген тұқымдар жол бойында қурап, толыққанды жетілмейді. Сол сияқты, руханияттың осы Эверестіне көтеріле білетін адамдар аз, ал көпшілігі материализмнің құрсауында қалып қояды. Осы концепцияны ортағасырлық ақын және философ Нишапурлық Фарид уд Дин Аттар өзінің "Мантақ ул Тайр" ("Құстар кеңесі") атты еңбегінде де қолданған. Икбал түрлі тәсілдермен бүкіл ғаламның "Өзіндік" еркіне бағынатынын дәлелдейді. Ол өзін-өзі жоюға қарсы тұрады. Оның пікірінше, өмірдің мақсаты – өзін тану және өзіндік білімге ие болу. Ол "Өзіндік" толыққанды жетілуге жеткенде Құдайдың жердегі өкілі бола алатыны үшін қандай сатылардан өтуі керектігін көрсетеді.
In Asrar e Khudi, Iqbal has explained his philosophy of "Khudi," or "Self." Iqbal' s use of term "Khudi" is synonymous with the word of "Rooh" as mentioned in the Quran. "Rooh" is that divine spark which is present in every human being and was present in Adam for which God ordered all of the angels to prostrate in front of Adam. However, one has to make a great journey of transformation to realize that divine spark which Iqbal calls "Khudi". A similitude of this journey could be understood by the relationship of fragrance and seed. Every seed has the potential for fragrance within it. But to reach its fragrance the seed must go through all the different changes and stages. First breaking out of its shell. Then breaking the ground to come into the light developing roots at the same time. Then fighting against the elements to develop leaves and flowers. Finally reaching its pinnacle by attaining the fragrance that was hidden within it. In the same way, to reach one's khudi or rooh one needs to go through multiple stages which Iqbal himself went through, spiritual path which he encourages others to travel. He notes that not all seeds reach the level of fragrance. Many die along the way, incomplete. In the same way, only few people could climb this Mount Everest of spirituality, most get consumed along the way by materialism. The same concept had been used by the medieval poet and philosopher Farid ud Din Attar of Nishapur in his "Mantaq ul Tair" ("The Conference of the Birds"). Iqbal proves by various means that the whole universe obeys the will of the "Self." He condemns self destruction. For him, the aim of life is self realization and self knowledge. He charts the stages through which the "Self" has to pass before finally arriving at its point of perfection, enabling the knower of the "Self" to become the vicegerent of God.