Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Гибридті цитрус жемісі – цитрус жемісі.
Hybrid citrus fruit
the citrus fruit
Клементина (Citrus × clementina) – тангор, сабан жапырақты мандарин (C. × deliciosa) мен тәтті апельсиннің (C. × sinensis) араласуынан пайда болған цитрус жемісінің гибриді. Оның аты француз миссионері Клемент Родьеге құрмет көрсету үшін қойылған, ол алғаш рет Алжирде осы сортты тауып, көбейткен. Сыртқы түсі тегіс, жылтыр қабықпен қою қызғылт сары болып келеді. Клементинаны 7-ден 14 сегментке бөлуге болады. Мандарин сияқты, оның қабығын аршу оңай. Әдетте, олар шырынды әрі тәтті, апельсинге қарағанда азырақ қышқыл болады.
A clementine (Citrus × clementina) is a tangor, a citrus fruit hybrid between a willowleaf mandarin orange (C. × deliciosa) and a sweet orange (C. × sinensis), named in honor of Clément Rodier, a French missionary who first discovered and propagated the cultivar in Algeria. The exterior is a deep orange colour with a smooth, glossy appearance. Clementines can be separated into 7 to 14 segments. Similar to tangerines, they tend to be easy to peel. They are typically juicy and sweet, with less acid than oranges.
Тарих
Клементина – 19 ғасырдың соңында Алжирдегі Миссергин қаласында француз миссионері Клемент Родье атындағы жетімхана бағында спонтанды түрде пайда болған цитрус гибриді. 1902 жылы ол ресми түрде осы есіммен аталады. Кейбір дереккөздер гибридтің пайда болуын ертерек мерзімге жатқызып, қазіргі Қытайдың Гуанси және Гуандун провинцияларында өсетін ұқсас жемістерге сілтеме жасайды. Алайда, бұл, көбінесе, мандариннің басқа гибридтері болуы мүмкін. Клементинаның геномдық талдауы оның тәтті апельсин (Citrus × sinensis) және Жерорта теңізінің сабан жапырақты мандаринінің (Citrus × deliciosa) тоғысуынан пайда болғанын көрсетті, бұл Алжирлік шығу тегімен сәйкес келеді.
The clementine is a spontaneous citrus hybrid that arose in the late 19th century in Misserghin, Algeria, in the garden of the orphanage of the French Missionary Brother Clément Rodier, for whom it would be formally named in 1902. Some sources have attributed an earlier origin for the hybrid, pointing to similar fruit native to the provinces of Guangxi and Guangdong in present day China, but these are likely distinct mandarin hybrids, and genomic analysis of the clementine has shown it to have arisen from a cross between a sweet orange (Citrus × sinensis) and the Mediterranean willowleaf mandarin (Citrus × deliciosa), consistent with Algerian origin.
Өсіру
Климент басқа цитрустардан жылуға деген қажеттілігі аздығымен ерекшеленеді, яғни жемістің пісуіне төзімділігі жоғары және гүлдеу мен жеміс түйілу кезеңіндегі қолайсыз жағдайларға сезімталдығы күшті. Дегенмен, жоғары жалпы жылуы бар аймақтарда климент жеміс ерте піседі; сацума мандаринінен аздап кешірек. Солтүстік Африка, Жерорта теңізі бассейні және Калифорния сияқты аймақтар климентінің мөлшері мен сапасын арттыруға қолайлы. Ол 1914 жылы Калифорнияның коммерциялық егістігіне енгізілген, бірақ 1909 жылдан бері Citrus Research Center-де (қазір Калифорния университетінің Риверсайд бөлігі) өсірілген.
Clementines differ from other citrus in having lower heat requirement, which means the tolerance to fruit maturity and sensitivity to unfavorable conditions during the flowering and fruit setting period is higher. However, in regions of high total heat, the Clementine bears fruit early; only slightly later than satsuma mandarins. These regions such as North Africa, Mediterranean basin, and California, also favor maximizing the Clementine size and quality. It was introduced into California commercial agriculture in 1914, though it was grown at the Citrus Research Center (now part of the University of California, Riverside) as early as 1909.
Түрлері
Тұқымсыз – Солтүстік Африкада таралған. Клементиннің тұқымсыз түрлері әдеттегі тип ретінде белгілі (тұқымсыз немесе дерлік тұқымсыз). Әдеттегі клементиндер Монреаль түріне өте ұқсас; екі түр де ағаш ерекшеліктері тұрғысынан бірдей дерлік. Тұқымсыз клементин ағашы өзін-өзі тозаңдандыра алмайды, сондықтан жемісінде тұқым аз немесе мүлдем болмайды. Тозаңдану үшін оны басқа түрмен тозаңдандыру қажет. Фина – испандық сорт, бастапқыда ащы апельсин түбіртегінде өсірілген, бұл оған тамаша дәм берген, бірақ ауруға осалдығынан қазір дәмдік сипаттамаларына әсер ететін түрлі түбіртектерде өсіріледі. Ол Финадан ірі, бірақ аздап қышқыл тұқымсыз жеміс береді. Clementine di Calabria – тағы бір итальяндық ПГИ сорты, Калабрия аймағында өсіріледі. +2016 жылғы клементин, мандарин, апельсин және сацума өндірісі* Ел (миллион тонна) 17.2 7.9 1.3 1.1 1.0 1.0 Әлем 37.8*Біріккен Ұлттар Ұйымының FAOSTAT деректерінде осы жемістер бірге топтастырылған.
Seedless – exists in North Africa. Seedless versions of the clementine are known as the common type (seedless or practically seedless). Common Clementines are very similar to the Monreal type; the two types are virtually identical in terms of tree specifics. The seedless Clementine tree is self incompatible; which is why the fruit has so few or no seeds. In order to be pollinated, it needs to be cross pollinated. Fina, a Spanish cultivar originally grown on a bitter orange rootstock that gave it superb flavor, but due to disease vulnerability is now grown on a broader range of rootstocks, affecting the flavor profile. It produces seedless fruit that is larger than the Fina, but less sweet. Clementine di Calabria, another Italian PGI variety, grown in the Calabria region. +Production of clementines, tangerines, mandarins and satsumas* in 2016 Country (millions of tonnes) 17.2 7.9 1.3 1.1 1.0 1.0 World 37.8*FAOSTAT of the United Nations, which groups these fruits together in their data
Тамақ
Клементиннің құрамында 87% су, 12% көмірсулар және май мен ақуыз өте аз мөлшерде болады (кестеде көрсетілген). Микроэлементтердің ішінде 100 граммдық порцияда тек С витаминінің мазмұны айқын байқалады (күнделікті қажетті мөлшердің 59%), ал қалған барлық қоректік заттардың мөлшері төмен.
A clementine contains 87% water, 12% carbohydrates, and negligible amounts of fat and protein (table). Among micronutrients, only vitamin C is in significant content (59% of the Daily Value) in a 100 gram reference serving, with all other nutrients in low amounts.
Препараттық өзара әсерлесудің ықтимал түрлері
2017 жылғы зерттеу клементиннің фитохимиялық заттары грейпфрут сияқты дәрілермен ұқсас әрекеттесуге қабілетті екенін көрсетті. Дегенмен, 2019 жылғы келесі зерттеу осы нәтижелерді күмәнді етіп көрсетті.
A 2017 study indicated that clementine phytochemicals may interact with drugs in a manner similar to those of grapefruit. A follow up study in 2019, however, has called these results into question.