Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Черкес тайпасы
Circassian tribe
Кабардтар (кабардин: Къэбэрдей адыгэхэр; адыге: Къэбэртай адыгэхэр; Кабардинцы) немесе Кабардиндер – черкестердің он екі ірі тайпасының бірі, және жасыл және алтын түсті черкес туындағы он екі жұлдыздың бірін білдіреді. Олар көбінесе кабардин, кәбертей немесе кабардай деп те аталады. Беслен тайпасымен бірге, олар черкес тілінің ерекше диалектісінде сөйлейді. Тарихи тұрғыдан алғанда, кабардтар Солтүстік Кавказ аймағы – Кабардияда қоныстанған. Қазіргі уақытта кабардтар негізінен Ресей Федерациясының Кабардин-Балкария Республикасында тұрады, бұл аймақ тарихи Кабардияға жартылай сәйкес келеді. Кеңес үкіметінің әкімшілік бөліністері черкестерді төрт түрлі атаумен және саяси бірліктерге бөліп жібергеніне қарамастан – атап айтқанда, адыгейлер (Адыгеядағы черкестер), черкестер (Карачай-Черкесиядағы черкестер), кабардиндер (Кабардин-Балкариядағы черкестер) және шапсугтар (Краснодар өлкесіндегі черкестер) – бұл төрт топтың барлығы да бір ұлттың (черкестердің) өкілдері. Сонымен қатар, черкестердің көп бөлігі кабардин және беслен тайпаларынан шыққан.
The Kabardians (Kabardian: Къэбэрдей адыгэхэр; Adyghe: Къэбэртай адыгэхэр; Кабардинцы) or Kabardinians are one of the twelve major Circassian tribes, representing one of the twelve stars on the green and gold Circassian flag. They are also commonly known by the plural terms Kabardin, Kebertei, or Kabarday. Along with the Besleney tribe, they speak a distinctive dialect of the Circassian. Historically the Kabardians lived in Kabardia, a region of the north Caucasus. In modern times the Kabardians live mostly in the Russian republic of Kabardino Balkaria, which partly corresponds to the historic region. Despite the Soviet administrative divisions that placed Circassians under four different designations and political units, namely Adygeans (Circassians in Adygea), Cherkessians (Circassians in Karachay Cherkessia), Kabardians (Circassians in Kabardino Balkaria), and Shapsugs (Circassians in Krasnodar Krai), all four groups are essentially the same people (Circassians). Furthermore, Cherkessians are mostly of the Kabardian and Besleney tribes.
Халық саны
Қабардтар – жалпы әлемдегі ең ірі черкес (адығе) тайпасы, сондай-ақ Ресей, Түркия, Мысыр және аймақтағы басқа да бірқатар елдердегі ең ірі черкес тайпасын құрайды. Ресейдің Кабардино-Балкария республикасында шамамен 520 000 қабард тұрады, ал Ресейдің Қарашай-Черкес республикасында – 50 000-ға жуық. Түркияда олардың саны 1 миллионнан асып, АҚШ-та да қауымдастықтары бар. Дегенмен, Израильде Шапсуғ тайпасы, ал Иорданияда Абзақ тайпасы ең көп санды құрайды.
The Kabardians are the largest Circassian (Adyghe) tribe in the world in general, and form the largest Circassian tribe in Russia, Turkey, Egypt, and in some other countries in the region. Kabardians numbered around 520,000 in Kabardino Balkaria, Russia. and about 50,000 in Karachay Cherkessia, Russia. In Turkey, where more than 1 million of them live,
and there are communities in the United States. However, in Israel and Jordan, the Shapsug and Abzakh tribes respectively are the largest.
Дін
Қабардалықтар тарихи түрде ұстанатын діндерге жергілікті адығэ хабзэ діні, христиандық және ислам кіреді. Қабардалықтардың көпшілігі 19 ғасырдың басына қарай ислам дініне ауысты. Кабардино-Балкарияда хабзэ нанымдарының 1,8% әлі де сақталып қалған, бірақ көптеген қабардалықтар дінсіз немесе ханафи мектебінің суннит мұсылмандары болып табылады.
Religions historically practiced by Kabardians include the native Adyghe Xabze faith, Christianity and Islam. The majority of Kabardians had converted to Islam by the early 19th century. There are also still some adherents to traditional Xabze beliefs, with 1,8% being practiced in Kabardino Balkaria, although most Kabardians are either Non denominational or Sunni Muslims of the Hanafi school
Қабардалықтар Еуропадағы ең ерте христиан қауымдастықтарының бірі болды, олар 2-ші ғасырдың соңы мен 3-ші ғасырдың басында дінге көшкен. Солтүстік Осетия Республикасындағы Моздок ауданында тұратын қабардалықтар – православиелік христиандар. Ставрополь өлкесінің көршілес Курск ауданының оңтүстік бөлігінде тұратын кейбір қабардалықтар да православиелік христиандар.
Kabardians also constituted one of the earliest Christian communities in Europe, converting in the late 2nd and early 3rd Centuries. Kabardians living in Mozdoksky District in the Republic of North Ossetia–Alania are Orthodox Christians. Some of the Kabardians living in the southern part of the neighbouring Kursky district of Stavropol Krai are also Orthodox Christians.