Кіріспе

Венгриялық-канадтық раввин, тіл білімі маманы және ғалым (1899–1983)
шахматшы

Эрнест Дэвид Клейн (1899 жылғы 26 шілдеде, Сзатмарнеметиде дүниеге келген – 1983 жылғы 4 ақпанда Оттавада, Канадада қайтыс болған) – венгриялық, Румынияда туған, канадалық тіл білімі маманы, автор және раввин.

Раббилік мансап және Аушвицке жер аударылу

Ол 1931 жылдан 1944 жылға дейін Нове-Замки қауымының раввині болды, Чехословакия, Эрсекужвар (1938 жылдан бастап Венгрияның бөлігі, бүгінгі Словакияның бөлігі), ол Аушвиц пен Дахауға жер аударылған кезде. Оның әйелі мен жас ұлы Екінші дүниежүзілік соғыс ресми түрде басталғанға дейін Чехословакияда қаза тапты. Оның әкесі мен үш әпкесінің екеуі Аушвицте қаза тапты. 1945 жылы АҚШ әскерлері оны Дахаудан босатып алды. Соғыстан кейін ол туған қаласы Сату-Мареде қысқа мерзімге раввин болып қызмет етті. Францияға эмиграциялағаннан кейін, ол Париждегі Монтевидео көшесіндегі синагогтың раввині болды (1950–1951) және 1951 жылы қарындасы Елизавета мен оның күйеуімен бірге Канадаға көшіп кетті. Ол Торонтодағы Бет Ицхак қауымының раввині лауазымын атқарды, ол венгр тілінде сөйлейтін Холокосттан аман қалғандар құрған және Клейннің әкесі Ицхақтың құрметіне аталған. Ол 1983 жылы қайтыс болғанға дейін қауымның раввині болып қызмет етті.

Автор

Клейн үш этимологиялық сөздік жазды. Оның ең танымал еңбегі – "Ағылшын тілінің толық этимологиялық сөздігі" (1966–1967). Ол сонымен қатар "Ағылшын тілінде оқитын адамдарға арналған еврей тілінің толық этимологиялық сөздігін" (1987) жазған, ол өмірінің соңғы он жылын осы сөздікке арнады. Ол медициналық терминдердің этимологиялық сөздігін де жазды, бірақ ол жарияланбады.

Құрметтер

1977 жылы Макмастер университеті мен Гвельф университетінен құрметті доктор дәрежесін алды. 1978 жылы ол Канада орденінің офицері болып тағайындалды.