Кіріспе

Тұтқындалғанда немесе қамауда ұсталғандағы конституциялық құқықтар Канаданың Құқықтар мен бостандықтар хартиясының 10-бабы тұтқындалғанда немесе қамауда ұсталғандағы құқықтарды, соның ішінде адвокатпен кеңесу құқығын және habeas corpus құқығын белгілейді. Хартиямен кепілдендірілген кең ауқымды заңдық құқықтардың бір бөлігі ретінде 10-баптағы құқықтар Оукс тестісі және/немесе бұзу ережесі арқылы шектелуі мүмкін. Дегенмен, 10-бап көптеген сот процесіне себеп болды және көптеген істерге әсер етті.

Қамауға алу немесе ұстап тұру туралы түсініктеме

10-баптың (а) тармақшасы тұтқындалған немесе қамауға алынған адамға не үшін тұтқындалғанын немесе қамауға алынғанын түсіндіруді талап етеді. R. v. Latimer (1997) ісінде Канаданың Жоғарғы соты Роберт Латимерге "қамауға алынды" деп хабарланғанын қарастырды, бірақ оған "ұсталғанын" және қызын өлтірді деген айып тағылуы мүмкін екенін айтпады. Сот 10-баптың (а) тармақшасы бұзылмағанын анықтады. 10-баптың (а) тармағы ұсталған немесе қамауға алынған адамдардың жағдайдың қырлығын білуін қамтамасыз етуге бағытталған. Латимер полиция қамауға алуды ұстау деп атамағандықтан, ол өзінің жағдайының қырлығын толыққанды түсінбегенін мәлімдеді. Сондай-ақ, осы себепті ол адвокатпен сөйлесуден бас тартқанын айтты. Сот қолданылған сөздердің маңызы жоқ, бірақ күдікті жағдайды қалай түсіне алатыны маңызды екенін атап өтті. Латимерге оның қызының өліміне байланысты қамауға алынғаны айтылғандықтан, ол жағдайдың ауырлығын түсінуі тиіс еді. Полиция жағдайдың өте ауыр екенін нақты айтты және оны ұстаған кездегі құқықтары туралы хабарлады.

Кеңесі

Адвокатты кеңесу құқығы маңызды деп есептеледі және соттар, тіпті ұсталған немесе қамауға алынған адам адвокатты көргісі келмеген жағдайда да, кейіннен 10-бап бұзылғаны туралы талап айтылса, түсіністікпен қараған. Бұл, мысалы, ұсталған немесе қамауға алынған адамның интеллект деңгейі төмен болған жағдайларда қолданылады. 10-бап адвокатты кеңесу құқығын ғана емес, сондай-ақ адвокатты кеңесуге болатыны туралы хабарлау құқығын, заңдық көмек алу құқығын және заңдық көмек алу мүмкіндігі туралы хабарлау құқығын қамтамасыз етеді. «R. v. Bartle» (1994) ісінде Жоғарғы Сот кеңесші адвокатты тағайындауға және оны қалай алуға болатыны туралы (мысалы, тегін телефон арқылы) хабарлау құқығы кеңес алу құқығына кіретінін шешті.