Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Кіріспе
7 ғасырдағы санскрит жазушысы және ақыны
7th century Sanskrit writer and poet
Банабхатта – 7 ғасырдағы үндістандық санскрит проза жазушысы және ақыны. Ол шамамен 606-647 жылдары Солтүстік Үндістанда, алдымен Станвишварада, кейін Каньякубжада билік құрған император Харшаның сарайындағы Астана ақыны болды. Бананың ең маңызды еңбектері Харшаның өмірбаяны – «Харшахарита» (Харшаның өмірі) және әлемдегі ең ерте романдардың бірі – «Кадамбари» кіретін шығармалар. Бана романды аяқтамай дүниеден озды, оны оның ұлы Бхушанабхатта аяқтады. Бұл екі шығарма санскрит әдебиетінің көрнекті туындылары болып саналады. Оған сондай-ақ «Чандикашатака» және «Парватипариная» драмасы да жатады. Банабхатта «Банохистам жағасарвам» деген мақтауға ие, яғни Бана осы әлемдегінің бәрін сипаттап, ештеңе қалдырмаған.
Bāṇabhaṭṭa was a 7th century Sanskrit prose writer and poet from India. He was the Asthana Kavi in the court of the Emperor Harsha, who reigned c. 606–647 CE in northern India, first from Sthanvishvara, and later Kanyakubja. Bāna's principal works include a biography of Harsha, the Harshacharita (The Life of Harsha), and one of the world's earliest novels, Kadambari. Bāṇa died before finishing the novel and it was completed by his son Bhūṣaṇabhaṭṭa. Both these works are noted texts of Sanskrit literature. The other works attributed to him are the Caṇḍikāśataka and a drama, the Pārvatīpariṇaya. Banabhatta gets an applause as "Banochhistam Jagatsarvam" meaning Bana has described everything in this world and nothing is left.
Өмірбаян
Оның әулеті мен ерте өмірі туралы толық мәліметтер «Кадамбари» мен «Харшахаританың» алғашқы екі уччавасына қосылған кіріспе өлеңдерінен қайта құруға болады, ал «Харшахаританың» жазылу себептері мәтіннің үшінші уччавасында баяндалған. «Харшахарита» – тарихи өмірбаян ретінде қарастырылатын тұңғыш үнді жұмысы. Онда Үндістанның ауылдық өмірінің жарқын бейнесі сомдалған. Бана Читрабхану мен Раджадевидің Притикута ауылында, Каньякубжа брахман отбасында дүниеге келді. Анасы ерте қайтыс болғандықтан, оны әкесі қамқорлыққа алды. Әкесі тағы үйленіп, екі ұл өмірге келді. Әкесі қайтыс болғаннан кейін, Бана 14 жасында жартылай бауырларымен бірге көшпелі өмірге шықты, бірақ кейін туған ауылына оралды. Бір күні жазда Кришнадан, император Харшаның туысынан хат алып, Манитара қаласының жанында орналасқан императормен кездесті. Бананы ашулы түрде қарсы алған император, кейін оған көп мейірім көрсетті.
A detailed account regarding his ancestry and early life can be reconstructed from the introductory verses attached to the Kadambari and the first two ucchāvasas of the Harṣacarita, while the circumstances behind the composition of the Harṣacarita are described in the third ucchāvasa of the text. Harsacarita is considered as the first Indian work which may be regarded as a historical biography. It gives a vivid picture of life in the Indian countryside. Bāna was born to Chitrabhānu and Rājadevi in the village of Pritikuta in a Kanyakubja Brahmin family. His mother died early leaving him in the loving care of his father. His father married again and had two more sons. After the death of his father when he was 14, Bāṇa led a colourful and wandering life with his half brothers for a period but later came back to his native village. Here, on a summer day, on receiving a letter from Krishna, a cousin of Emperor Harsha, he met the emperor while he was camping near the town of Manitara. After receiving Bāna with mock signs of anger, the emperor showed him much favor.