Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Чэдиак-Хигаши синдромы (ЧХС) – лизосомалық трафикті реттейтін белоктың мутациясынан туындайтын сирек кездесетін аутосомалық рецессивті ауру, ол фагоцитоздың төмендеуіне алып келеді. Фагоцитоздың төмендеуі қайталанатын пиогендік инфекцияларға, альбинизмге және шеттік нейропатияға себеп болады. Чэдиак-Хигаши синдромында лизосомалық трафикті реттейтін ген (LYST) мутацияланады, бұл ақуыз синтезінің бұзылуына, сондай-ақ ақ қан жасушаларындағы лизосомалық гранулалардың сақталуы мен секрециялану функциясының бұзылуына әкеледі. Бұл ақ қан жасушаларының жеткіліксіз қызметіне және үлкейген көпіршіктерге алып келеді. Бұл синдром сонымен қатар нейтропенияға және фагоциттердің бактерицидтік дисфункциясына, бұзылған хемотаксис салдарынан әкеледі. Тромбоциттердегі серотонин және аденозин фосфатын қамтитын гранулалардың жетіспеушілігі тромбоциттердің агрегациясының бұзылуына, соның салдарынан қан кетудің ұзаққа созылуына себеп болады. Осылайша, пациенттер инфекцияларға осал және көбінесе окулокутандық альбинизммен және коагуляция бұзылыстарымен көрінеді. Тіс дәрігерлері балаларда қайталап, түсіндіруге келмейтін гингивит пен пародонтит, сондай-ақ шаштың, терінің және көздің гипопигментациясы байқалған жағдайда, Чэдиак-Хигаши синдромын диагностикалау мақсатында медициналық мамандарға жолдама беруді қарастыруы керек. Меланоциттік жасушаларда LYST генінің экспрессиясын MITF реттеуі мүмкін. MITF-тің мутациялары Ваарденбург синдромының 2-түрі мен Тиц синдромын тудырады, бұл пигментацияның жоғалуына және есту қабілетінің нашарлауына әкеледі.
Chédiak–Higashi syndrome (CHS) is a rare autosomal recessive disorder that arises from a mutation of a lysosomal trafficking regulator protein, which leads to a decrease in phagocytosis. The decrease in phagocytosis results in recurrent pyogenic infections, albinism, and peripheral neuropathy. In Chédiak–Higashi syndrome, the lysosomal trafficking regulator (LYST) gene is mutated, leading to disruption of protein synthesis as well as the storage and secretory function of lysosomal granules in white blood cells. This results in defective white blood cell function with enlarged vesicles. This syndrome also leads to neutropenia and phagocyte bactericidal dysfunction due to impaired chemotaxis. Deficiency in serotonin and adenosine phosphate containing granules in platelets causes impaired platelet aggregation, leading to prolonged bleeding time. Thus, patients are susceptible to infections and often present with oculo cutaneous albinism and coagulation defects. Dental practitioners who notice child patients who present with recurrent unexplained gingivitis and periodontitis along with hypopigmentation of hair, skin and eyes should consider making a referral to medical practitioners to investigate for the possible diagnosis of Chédiak–Higashi syndrome. In melanocytic cells, LYST gene expression may be regulated by MITF. Mutations in MITF are known to cause Waardenburg syndrome type 2 and Tietz syndrome, which result in depigmentation and deafness.
Патофизиология
КГШ – фаголизосомалардың қалыптаспауынан туындаған бактериолиздің бұзылуына себеп болатын ауру. Ұяшық ішіндегі тасымалдаудың бұзылуы нәтижесінде фагосомалар лизозомалардың дегрануляциясын нашарлатады, сондықтан фагоцитоз арқылы жұтылған бактериялар лизозома ферменттерімен жойылмайды. Бұған қоса, цитотоксикалық Т-жасушаларының литикалық секреторлық гранулаларын бөліп шығаруы да бұзылады. Ауру фагоциттерде (нейтрофилдерде) ірі лизосомалық көпіршіктердің болуымен сипатталады, олардың бактерицидтік функциясы нашарлағандықтан инфекцияларға осалдық, лейкоциттердің ядролық құрылымындағы өзгерістер, анемия және гепатомегалия пайда болады. Нейтрофилдердегі Дёгле денелері (эндоплазмалық тордың қалдықтары) де көрінеді.
CHS is a disease causing impaired bacteriolysis due to failure of phagolysosome formation. As a result of disordered intracellular trafficking there is impaired lysosome degranulation with phagosomes, so phagocytosed bacteria are not destroyed by the lysosome's enzymes. In addition, secretion of lytic secretory granule by cytotoxic T cells is affected. The disease is characterised by large lysosome vesicles in phagocytes (neutrophils), which thus have poor bactericidal function, leading to susceptibility to infections, abnormalities in nuclear structure of leukocytes, anemia, and hepatomegaly. Döhle bodies (remnants of endoplasmic reticulum) in the neutrophil are also seen.
Диагностика
Диагноз сүйек кемігінен алынған жағындыларды қарау арқылы расталады, онда ақ қан жасушаларына (лейкоциттердің алғашқы жасушаларына) айналатын жасушаларда "ірі кірікпе денелер" көрінеді. КГШ жүктілік кезеңінде ұрықтың бас терісінен алынған шаш үлгісін зерттеу немесе ұрықтың қанынан алынған лейкоциттерді тексеру арқылы диагноздалуы мүмкін. Жарық микроскопиясымен қарағанда, шаштарда қалыпты шаштардағылардан үлкен, біркелкі тараған меланин гранулалары байқалады. Поляризацияланған жарық микроскопиясымен қарағанда, бұл шаштар жарқын және көп түсті рефракция үлгісін көрсетеді.
The diagnosis is confirmed by bone marrow smears that show "giant inclusion bodies" in the cells that develop into white blood cells (leukocyte precursor cells). CHS can be diagnosed prenatally by examining a sample of hair from a fetal scalp biopsy or testing leukocytes from a fetal blood sample. Under light microscopy the hairs present evenly distributed, regular melanin granules, larger than those found in normal hairs. Under polarized light microscopy these hairs exhibit a bright and polychromatic refringence pattern.
Клиникалық зерттеулер
Жоғарыда айтылғандай, Шедьяк-Хигаши синдромының бірнеше көріністері бар; алайда, нейтропения ең көп кездесетін түрі болып табылады. Бұл синдром окулокутаникалық альбинизммен байланысты. Пациенттер инфекцияларға, әсіресе Staphylococcus aureus және Streptococci бактерияларынан туындаған инфекцияларға бейім. Ол сүт тістерінің периодонталдық ауруларымен де байланысты. Синдромның қосымша белгілеріне меланоциттердің (альбинизм) бұзылыстары, жүйкелік ақаулар және қан тоқтаудың бұзылуы жатады.
There are several manifestations of Chédiak–Higashi syndrome as mentioned above; however, neutropenia seems to be the most common. The syndrome is associated with oculocutaneous albinism. Patients are prone to infections, especially with Staphylococcus aureus, as well as Streptococci. It is associated with periodontal disease of the deciduous dentition. Associated features include abnormalities in melanocytes (albinism), nerve defects, and bleeding disorders.
Емдеу
Чедиак-Хигаши синдромын емдеудің арнайы жолы жоқ. Кейбір науқастарға сүйек миын трансплантациялау сәтті аяқталған. Жұқпалар антибиотиктермен емделеді, ал абсцесстер қажет болған жағдайда хирургиялық жолмен ашылады. Аурудың соңғы кезеңінде ацикловир сияқты вирусқа қарсы препараттар қолданылған. Циклофосфамид және преднизон да қолданылған. С витаминімен терапия кейбір науқастарда иммундық функцияны және қан ұюын жақсартқан.
There is no specific treatment for Chédiak–Higashi syndrome. Bone marrow transplants appear to have been successful in several patients. Infections are treated with antibiotics and abscesses are surgically drained when appropriate. Antiviral drugs such as acyclovir have been tried during the
terminal phase of the disease. Cyclophosphamide and prednisone have been tried. Vitamin C therapy has improved immune function and clotting in some patients.
Епоним
Ол ливандық тегі бар кубалық дәрігер және серолог Моисес Чедиак Ахуайда (1903–1993) және жапондық педиатр Ототака Хигаши (1883–1981) есімдерімен аталған. Көбінесе бұл синдром акцентсіз Чедиак–Хигаши синдромы деп жазылады.
It is named for the Cuban physician and serologist of Lebanese descent Moisés Chédiak Ahuayda (1903–1993) and the Japanese pediatrician Ototaka Higashi (1883–1981). It is often spelled without the accent as Chediak–Higashi syndrome.