Кіріспе

R v Stillman [1997] 1 SCR 607, Канада Конституциясының 24(2) бабы бойынша Канада Жоғарғы Сотының маңызды шешімі болды, ол Хартияға қарсы келетін жолмен алынған дәлелдерді жоюға мүмкіндік берді. Екі кезеңді Стилман тесті Хартиядағы құқық бұзылуы арқылы алынған дәлелдерді қабылдау сот процесінің әділдігіне әсер ете ме, жоқ па, анықтау үшін жасалды. Сот процесінің әділдігі мәселесі 24(2) бабы бойынша дәлелдерді жою үшін Коллинз тестінің бірінші кезеңін қолданғанда туындайды. Бұл іс кейіннен Канада Жоғарғы Сотының R v Grant ісі бойынша шешімімен алмастырылды.

Өмірбаян

1991 жылы Нью-Брансуик штатында жас қыз зорланып, өлтірілгені анықталды. 17 жастағы Уильям Стиллман кісі өлтіру күдігімен ұсталды. Стиллманның адвокаты полицияға оның денесінен ешқандай сынама алуға рұқсат бермегенін мәлімдеді. Дегенмен полиция оның тісінен із, шашынан және сілекейінен сынама алды. Сонымен қатар, ұсталған кезде Стиллман қоқысқа лақтырған қағаз салфетканы да алып қойды. Алтыға үш дауыспен қабылданған шешімде, судья Дж. келісетін пікір білдіріп, сот барлық жиналған дәлелдерді тұтқындау кезіндегі іздестіру өкілеттігінен тыс деп тапты және олардың барлығы "мәжбүрлі" алынған дәлелдер екенін, демек 8-бапты бұзатынын мәлімдеді.

Келіспеушіліктер

Маклачлин, L'Heureux Dubé және Gonthier судьялары әрқайсысы өздерінің жеке қарсы пікірлерін білдірді. Маклачлин ең алдымен дене үлгілерін алу мәселесінің Хартияның 7-бабына емес, 8-бабына қатысты екенін атап өтті. 7-баптың өзін-өзі кінәлаудан қорғау ережесі тек куәліктер мен туынды дәлелдерге ғана қолданылады, бірақ физикалық дәлелдерге емес. Осы бапты одан әрі кеңейту Канадада және әлемдегі басқа даComparable сот жүйелерінде белгіленген шектерден асып түсер еді. Маклачлин көпшіліктің пікірін бөлісіп, шаш үлгілерін алу, ауыз қуысынан сыпырма және тіс іздерін алу 8-бап бойынша ауыр бұзушылықтар екенін мойындады. Алайда, тінді жинау орынды емес, себебі тінді тастаған және ол туынды дәлел емес. Үлгілер ұстау нәтижесінде алынғанмен, олар көрсететін дене күйі ұстау арқылы туындамаған және ұстаудан тыс жатыр. Маклачлин 24(2)-баптың жүйенің беделіне дәлелді қабылдаудың әсерін ескеріп, істің барлық жағдайларын теңестіруді талап ететінін айтты. R v Collins ісіндегі үш факторлық жиынтық – бұл жағдайлардың пайдалы болуы мүмкін ыңғайлы топтамасы ғана. Дәлелді қабылдаудың жүйеге тигізер әсері, оны алып тастаудың әсерімен теңестірілген жағдайда талдау аяқталады. Маклачлин Корридің соттың әділдігіне әсер ететін барлық дәлелдерді алып тастау туралы шешімін қабылдамады. Мұндай ереже 24(2)-баптың мағынасына қайшы келеді, ол жүйенің беделіне тигізер әсерлерді теңестіруге бағытталған. Бұдан бөлек, ол келісімсіз қатысуды сот әділдігімен шатастырады. Соңында, соттағы әділсіздіктің кез келген деңгейі автоматты түрде басқа факторлардан басым екенін ұсынады. Фактілер бойынша Маклачлин төменгі соттар факторларды дұрыс бағалап, дәлелдерді қабылдауда дұрыс болды деп шешті.