Григор Магистрос (990-1058) – армянский князь, лингвист и византийский наместник Эдессы. Боролся с ересью тондракиан, укреплял византийскую власть в Армении.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Григорий Магистрос ("Грегорий Магистрос"; шамамен 990–1058) – армян князі, тіл білгісі, ғалым және мемлекеттік қызметкер. Әулие Григорий Нұрландырушы құрған әулеттен тегін шығарған деп санайтын Пахлавуни әулетінің мүшесі, ол әскери қолбасшы Васак Пахлавунидің ұлы болды. Византия империясы Ани патшалығын басып алғаннан кейін Григорий Эдесса провинциясының билеушісі (дукс) қызметін атқарды. Қызмет еткен кезеңінде ол армян және византиялық шіркеулердің еретик деп айыптаған, бөлініп шыққан христиандық армян тондракиан сектасын басуға белсенді күш салды. Ол діни және дүниелік әдебиеттерді, сирия және грек тілдерін зерттеді. Ғылыми немесе философиялық құндылығы бар барлық армян қолжазбаларын, соның ішінде Анания Ширакацидің еңбектерін, Каллимахтан, Родостық Андроник пен Олимпиодордан жасалған аудармаларды жинады. Ол Платонның бірнеше еңбегін аударды: «Заңдар», «Сократты мақтау», «Евтифро», «Тимей» және «Федон». Көптеген дін қызметкерлері сол кезде оның шәкірттері болды.
Grigor Magistros (; "Gregory the magistros"; ca. 990–1058) was an Armenian prince, linguist, scholar and public functionary. A layman of the princely Pahlavuni family that claimed descent from the dynasty established by St. Gregory the Illuminator, he was the son of the military commander Vasak Pahlavuni. After the Byzantine Empire annexed the Kingdom of Ani, Gregory went on to serve as the governor (doux) of the province of Edessa. During his tenure he worked actively to suppress the Tondrakians, a breakaway Christian Armenian sect that the Armenian and Byzantine Churches both labeled heretics. He studied both ecclesiastical and secular literature, Syriac as well as Greek. He collected all Armenian manuscripts of scientific or philosophical value that were to be found, including the works of Anania Shirakatsi, and translations from Callimachus, Andronicus of Rhodes and Olympiodorus. He translated several works of Plato — The Laws, the Eulogy of Socrates, Euthyphro, Timaeus and Phaedo. Many ecclesiastics of the period were his pupils.
Шығармалары
Оның ең маңызды жазбаларының ішінде 80-нен тұратын "Хабарламалар" ең бастысы болып табылады, олар сол кездегі саяси және діни проблемалар туралы ақпарат береді. Оның поэзиясы Гомердің грек тілінен және өз ғасырындағы араб тілінен әсер алған. Оның ең маңызды поэзиялық туындысы – Киелі кітаптағы негізгі оқиғаларды баяндайтын ұзақ, өлшенген өлең. Бұл еңбек 1045 жылы бір мұсылман ғалымының сұрауымен үш күнде жазылған, оқығаннан кейін ол христиан дініне ауысты. Григор – әрмендерге арабтар тарапынан енгізілген ұйқасты қолданған алғашқы ақындардың бірі болды. Григор II Вкайасер, Григор Магистростың ұлы, 1066 және 1105 жылдар аралығында Армян Апостольдық шіркеуінің католикосы болды. Әкесі сияқты, ол да ғалым және жазушы болды; оның Вкайасер ("Шейіттерді жақсы көретін") деген аты армян шейіттерінің өмірбаяндарын жинау және редакциялау жұмысына байланысты.
Foremost among his writings are the "Letters," which are 80 in number, and which provide information about the political and religious problems of the time. His poetry bears the impress of both Homeric Greek and the Arabic of his own century. His chief poetical work is a long metrical narrative of the principal events recorded in the Bible. This work was purportedly written in three days in 1045 at the request of a Muslim scholar, who, after reading it, converted to Christianity. Grigor was almost the first poet to adopt the use of rhyme introduced to Armenia by the Arabs. Grigor II Vkayaser, a son of Grigor Magistros, was the Catholicos of the Armenian Apostolic Church between 1066 and 1105. Like his father, he was also a scholar and author; his name Vkayaser ("Lover of martyrs") refers to his work compiling and editing the lives of Armenian martyrs.
Шығармалары
Григор Магистрос хаттары. Александрополь: Георг Саноеантс, 1910 жыл. Оксфордтағы профессор Тео ван Линт жасаған ағылшын тіліне аудармасы мен түсіндірмелері қазір дайындалып жатыр.
Grigor Magistrosi tghtere [The letters of Grigor Magistros]. Aleksandropol: Georg Sanoeants', 1910. An English translation, with commentary, by Professor Theo van Lint at Oxford, is currently underway.