Кіріспе

14 буыннан тұратын поэтикалық жол. Поэзияда он төртінші – әдетте жеті ямбтік буыннан тұратын 14 буындық жол, ал осы стиль ямбтік гептаметр деп те аталады. Ол көбінесе 16-шы және 17-ші ғасырларда жазылған ағылшын поэзиясында кездеседі. Он төртіншілер көбінесе рифмаланған жұптар түрінде болады, мұндай жағдайда оларды төрт жолдың орнына екі жолдан тұратын балладалық строфа немесе жалпы өлшемдегі гимн төрттік ретінде қарастыруға болады. Бұл термин сонет сияқты 14 жолдан тұратын өлең – кваторзайнның синонимі ретінде де қолданылуы мүмкін.

Өмірбаян

Поултердің өлшемі – 12 және 14 бунақты өлең құру үшін кезектесетін александриялықтар мен он төрт бунақтықтардан тұратын метр. Ол Елизавета дәуірінде жиі қолданылған. Бұл терминді Джордж Гаскойн енгізді, себебі құс сатушылар кейде ондыққа 12, ал кейде 14 құс сатқан (Бейкердің ондығына да қараңыз). Поултер өлшеміне арналған жұп өлең оның кезеуінде бөлінген кезде қысқа өлшемді шумаққа айналады, ол 3, 3, 4 және 3 табаннан тұрады. Осы форманың мысалдары: Николас Гримальдтың «А Truelove» өлеңі; Лорд Бруктың сэр Филипп Сиднейге арналған эпитафиясы; Николас Бретонның «Оксфорд кітабындағы Филис» он алтыншы ғасыр поэзиясы. 17 ғасырдың басында Джордж Чапман Гомердің «Илиада» эпопеясының алғашқы ағылшын тіліндегі аудармаларының бірін жасағанда он төрт бунақтықтарды қолданды. Екі ғасырдан кейін, «Чепменнің Гомерін алғаш рет қарағанда» атты өлеңінде Джон Китс Чапман аудармасының «көңілді және батыл» сапасына ризашылығын білдірді, оны Александр Поуптың 18 ғасырлық аудармасының беделді, бірақ қатаң бақыланатын жұп өлеңдерімен салыстырды, осылайша бір типті он төрт бунақтық (сонет) екіншісіне (иамбтық гептаметр) түсініктеме беру үшін пайдаланды. Сэмюэл Джонсон «Англия ақындарының өмірі» еңбегінде он төрт бунақтықтардың кейінгі ағылшын лирикалық формалары үшін маңыздылығына тоқталып, «осы жолдардың кезеуі әрқашан сегізінші буында болғандықтан, оларды бөлу уақыт өте келе ыңғайлы деп есептелді; ал сегіз және алты буыннан тұратын төрттіктер – лирикалық өлшемдеріміздің ең жұмсақ және жағымдысы» деді. Сегіз және алты буынды төрттіктер (немесе кеңірек алғанда, 4, 3, 4 және 3 табаннан тұратын жолдар) жалпы өлшем деп аталады. С. Льюис «XVI ғасырдағы ағылшын әдебиеті» еңбегінде «қалың» поултер өлшемін сынады (109-бет). Ол осы «қорқынышты» өлшемді енгізгенді Томас Уайатқа жатқызады (224-бет). Одан әрі талдау жасап (231–2-беттер), ол былай деді:

Александриялықтың ортадағы үзілісі француз тілінде жақсы болғанымен, біздің тіліміздегідей қаталды стресс акценті бар тілде көтере алмайсыз: жол мақтан тұтады. Он төрт бунақтықта әлдеқайда жағымды қозғалыс бар, бірақ мүлдем басқаша: жол би билейді. Суррей, Тюбервилл, Гаскойн, Балассон, Голдинг және басқа да ақындар Поултер өлшемін, рифмаланған он төрт бунақтықты тиянақты түрде қолданды.