Гомер тану: «Илиада» мен «Одиссея» қолжазбалары мен түсіндірмелері

Кіріспе

Кез келген гомерлік тақырыпты зерттеу, әсіресе "Илиада" мен "Одиссея" эпостары.

Гомертану – кез келген гомерлік тақырыпты, әсіресе сақталған екі ірі эпосты, "Илиада" мен "Одиссеяны" зерттеу. Қазіргі таңда ол классикалық зерттеулер академиялық пәнінің бір бөлігі болып табылады. Бұл білім беру саласындағы ең көне пәндердің бірі.

Мектеп

Сколия – ежелгі түсіндірмелер, қолжазбалардың шеттерінде сақталған. Маргиналия термині оларды қамтиды. Кейбіреуі жол аралық, өте кішкентай әріптермен жазылған. Уақыт өте келе, сколиялар туынды еңбектермен бірге көшірілді. Көшірушіге бос орын қалмағанда, оларды жеке беттерге немесе жеке еңбектерге жазып шығарды. Гомердің еңбектері ежелден бері ауыспалы түрде түсіндіріліп келеді. "Илиаданың" қолжазбаларының саны қазіргі уақытта (2014) шамамен 1800-ге жетеді. "Одиссеяның" папирустарының саны аз, бірақ ондағанға жуық. Тізім толық емес, жаңа табылғандары да бар, бірақ барлық мәтіндерде сколиялар кездеспейді. Гомердің сколияларын толық қамтитын жинақ әлі жоқ. Экономика принципіне сәйкес: шектеулі жарияланым кеңістігін көптеген сколияларға бөлу, компиляторларға маңызды деп санайтын нәрсені анықтау қажет болды. Белгілі бір типтері бөлініп шықты, сколиялардың өз тарихы бар. Элеонора Дикки ең маңызды үшеуін – A, bT және D әріптерімен белгілейді. А, "Венециялық сколиялар" – "Илиаданың" маңызды қолжазбасы Venetus A-ның сколиялары, 10 ғасырда жазылған және Венециядағы Сан-Марко кітапханасында сақталады. Әр кітаптың соңында олардың көзі көрсетілген. Негізінен төрт көзі бар. Осылайша, сколиялардың гипотетикалық түпнұсқа мәтіні, 4 ғасырдағы қолжазба, неміс тілінде Viermännerkommentar (VMK) деп аталады, "төрт адамның түсіндірмесі", ондағы адамдар – Аристоник, Дидим, Геродиан және Никанор. Олардың пікірлері мен осы сколиялар "критикалық" деп аталады. А сколиялары басқа қолжазбаларда да кездеседі. Venetus A-да bT сколиялары да бар. bT сколиялары екі көзден жеткен: 11 ғасырдың T, "Таунли" сколиялары, қолжазба Таунлеянус бір кезде Лорд Таунлидің жинағында болған, және жоғалған қолжазба b, оның ұрпақтарының бірі Venetus B. bT қолжазбалары ертерек қолжазбадан тараған. D сколиялары, немесе scholia Didymi, Дидимнің атымен қате аталады, ең ерте және ең үлкен топ. Олар негізінен 9 ғасырдың Z (Рим, Ұлттық кітапхана) және 11 ғасырдың Q қолжазбаларында кездеседі, сондай-ақ A және T сияқты басқаларында да бар. D сколиялары б.з.д. 1 ғасырдың ғалымы Дидимге жатқызылған, бірақ қазір б.з.д. 5 және 4 ғасырлардағы мектептік қолжазбалардан шыққандығы белгілі, Александрия дәстүрінен бұрынғы және "Гомерлік зерттеулердің ең ерте сақталған қабатын" көрсетеді. Кейбіреулері scholia minora және scholia vulgata деп те аталады, бұл атаулар көптеген сколиялардың қысқалығын көрсетеді. Бұл сөздіктер. Кіші емес сколиялардың арасында мифологиялық (аллегориялық) этиологиялар, сюжеттер және парафраздер бар, олар түсініксіз сөздердің мағынасын түсіндіреді. Осы "Илиада" сколияларының басымдығы мен хронологиялық реті: D, A, bT және басқалары. Олардың материалы б.з.б. 5 ғасырдан (D сколиялары) б.з. 7 немесе 8 ғасырына дейін (соңғы bT сколиялары) созылады. "Одиссеяға" да осы схема қолданылады, бірақ A сколиялары, негізінен "Илиададан", жетіспейді. "Илиада" мен "Одиссеяға" қатысты барлық сколияларды жариялайтын баспа еңбектері жоқ. Тек әртүрлі принциптер бойынша ішінара жариялаулар мүмкін болды. Біріншісі 1517 жылы Янус Ласкаристің D сколияларын жариялаған еңбегі болды. Кейбір келесі еңбектер қолжазбаларға немесе олардың бөліктеріне, басқалары сколиялар түріне, ал тағы басқалары "Илиаданың" кітаптарына немесе дереккөзге назар аударды. Үлкен жинақтар салыстырмалы түрде жақында пайда болды. Стандартқа айналған еңбектердің бірі – Хартмут Эрбзедің A және bT сколияларының 7 томдық жинағы. 1-5 томдар "Илиаданың" әрбір кітабына арналған, шамамен 3000 беттен тұрады. Соңғы екі том – көрсеткіштер. Дегенмен, Дикки былай дейді: "Эрбзе басылымының жеті томы сақталған барлық сколиялардың шағын бөлігін ғана құрайды", осыдан "Илиада" мен "Одиссеяға" қатысты қолжазба мәтіндеріндегі пікірлер, түсіндірмелер мен түзетулер беттер саны бойынша осы мәтіндерден әлдеқайда көп екенін көруге болады.

Scholia are ancient commentaries, preserved in the margins of manuscripts. The term marginalia includes them. Some are interlinear, written in very small characters. Over time the scholia were copied along with the work. When the copyist ran out of free text space, he listed them on separate pages or in separate works. The works of Homer have been heavily annotated since antiquity. The number of manuscripts of the Iliad is currently (2014) approximately 1800. The papyri of the Odyssey are less in number but are still in the order of dozens. The inventory is incomplete, and new finds continue to be made, but not all these texts contain scholia. No compendium has collated all of the Homeric scholia. Following the Principle of Economy: the allocation of scarce publication space to overwhelming numbers of scholia, the compilers have had to make decisions about what is important enough to compile. Certain types have been distinguished; scholia have lines of descent of their own. Eleanor Dickey summarizes the most important three, identified by letter as A, bT, and D.

A, "the Venetian scholia", are the scholia of Venetus A, a major manuscript of the Iliad, dated to the 10th century, and located in the Biblioteca Marciana (Library of St. Mark's) of Venice. The sources of the scholia are noted at the end of each book. There are basically four. The hypothetical original text of the scholia, a manuscript of the 4th century CE, is therefore called, in German, the Viermännerkommentar (VMK), "four man commentary", where the men are Aristonicus, Didymus, Herodian, and Nicanor. Their comments, and these scholia, are termed "critical". A scholia are found in other manuscripts as well. Venetus A contains some bT scholia. The bT scholia have come down to us through two sources: the 11th century T, the "Townleian" scholia, so designated because the manuscript, Townleyanus, was once in the collection of Lord Townley, and a lost manuscript, b, whose descendants include the manuscript known as Venetus B. The bT manuscripts descend from an earlier manuscript, c. The bT scholia are termed exegetical, as opposed to critical. The D scholia, or scholia Didymi, named erroneously for Didymus, are the earliest and largest group. They occur primarily in the 9th century Z (Rome, Biblioteca Nazionale), and the 11th century Q, but also in some others, such as A and T. The D scholia were once thought to be the work of the 1st century BCE scholar Didymus; they are now known to go back to 5th and 4th century BC school manuscripts, pre dating the Alexandrine tradition, and representing “the oldest surviving stratum of Homeric scholarship.” Some are also called the scholia minora and the scholia vulgata, the former name referring to the short length of many. These are glossaries. Among the non minor scholia are mythological (allegorical) aetia, plots, and paraphrases, explaining the meanings of obscure words. The order of precedence and chronological order of these Iliad scholia is D, A, bT, and other. Material in them probably ranges from the 5th century BCE (the D scholia) to as late as the 7th or 8th century CE (the latest bT scholia). The same scheme applies to the Odyssey, except that A scholia, mainly of the Iliad, are in deficit. There are no printed works publishing all the scholia on the Iliad and Odyssey. Only partial publications according to various principles have been possible. The first was that of Janus Lascaris in 1517, containing the D scholia. Some subsequent works concentrate on manuscripts or parts of them, others on type of scholia, and still others on books of the Iliad, or source. Larger compendia are relatively recent. One that has already become a standard is the 7 volume compendium of A and bT scholia by Hartmut Erbse. Volumes 15 are reserved for a number of books of the Iliad each, amounting to some 3000 pages, approximately. The last two volumes are indices. And yet, Dickey says of it. “The seven volumes of Erbse’s edition thus represent only a small fraction of all the preserved scholia ,” from which it can be seen that the opinions, elucidations and emendations to the Iliad and Odyssey in manuscript texts far outweigh those texts in numbers of pages.

Классикалық ғылым

Классикалық дәуірде Гомер мәселесі Гомерге жатқызылатын шығармаларды анықтауға дейін жетті. "Илиада" мен "Одиссея" сөзсіз еді. Олар Гомердің жазғаны деп саналды. D scholia бойынша, олар мектептерде оқытылған, алайда тіл енді түсінікті болмады. D scholia-ның кең көлемді түсіндірме сөздіктері ауызша тіл мен Гомер тілі арасындағы қашықтықты қысқартуға бағытталған. Ақындық шығармалардың өзі Гомердің болғанына және оның авторы екеніне қатысты жалпы сенімге қарсы келді. Бір автор болғандығы туралы түсінікке қайшы келетін көптеген нұсқалар болды. Ең оңай шешім – нұсқалардың қайсысы болса, соның түпнұсқалық шығарманы көрсететінін анықтап, қалғандарын басқа біреудің жасаған жалған нұсқалары деп есептеу.

Мәтіннің иондануы

Тіл білімі маманы Август Фик бастапқы Ахайя Ильадасының қазіргі Иониялық формаға метаморфозаға ұшырауы туралы гипотеза жасады. «Ахайя» деп ол Эолиялық грек тілін, ал «Иониялық форма» арқылы Иониялық грек тілін меңзеді. Ол өзінің теориясын иондық сөздердің эолиялық сөздерге ішінара алмасуына негіздеді; яғни, иондық формалар метрге сәйкес келген жағдайларда эолиялық формаларды ығыстырды, ал сәйкес келмеген жағдайларда эолиялық форма өзгеріссіз қалды. Мысалы, «Атрей ұлдары» деген мағынаны білдіретін Атреид, атау септігінде иондық формада келсе, көпше жақтағы жатпай септігі Атреидаон – эолиялық формада, ал метрге сәйкес келмейтін иондық Атреидеон орнына қолданылған. Фик осы тәсілді трансформацияның мерзімін анықтау үшін пайдаланады. Ежелгі иондық леос, «халық» сөзі, Гомерден кейінгі лирикалық поэзияда қолданылады, бірақ Ильадада эолиялық лаос формасы қолданылады. Леос Гиппонакстан кейін, шамамен б.з.д. 540 жылы иондық леоспен ығыстырылды. Леос пен лаос сөздерінің ұзындығы мен қысқалығы бірдей (немесе дауыссыздан басталатын сөз алдында екі ұзын дыбыс), бірақ леос – қысқа, ұзын. Фиктің пікірінше, лаос леосқа ауысуын болдырмау үшін сақталған. Осылайша, бұл қарама-қарсылық б.з.д. 540 жылдан кейінгі Пеисистраттық басылым кезеңіне сәйкес келеді. Бұл сәйкестік Александриялық ғалымдар «Вулгата» деп атаған мәтіннен тараған қазіргі Ильаданың Пеисистраттық басылыммен байланысты екенін көрсетеді. Дегенмен, оны дәлелдеу – бөлек мәселе.

Классикалық Вульгатаны іздеу

Гипотетикалық Пеисистрат заманындағы басылым мен Александриялықтардың Вульгаталық нұсқасы арасында тарихи үзіліс бар. Фик жұмысы Александрия кітапханасының (төменде) перипатеттік байланыстарымен де сәйкес келетін байланысты көрсетеді. Сонымен қатар, б.з.д. 5 ғасырға жатқызылған кейбір D scholia-лар мектептерде оқытылатын стандартты "Илиаданың" сол кезде болғанын көрсетеді. Бұл оқиғалар тек ықтимал дәлелдер ғана. Наги былай дейді: «Осы уақытқа дейін гомерлік ғылымы "Илиаданың" немесе "Одиссеяның" түпкілікті басылымын жасауға әлі жетпеді».

Between the hypothetical Peisistratean edition and the Vulgate recension of the Alexandrines is a historical gap. Fick's work indicates a connection, which also is suggested by the peripatetic associations of the Library of Alexandria (below). Moreover, some of the D scholia redated to the 5th century BCE indicate that some sort of standard Iliad existed then, to be taught in the schools. These broad events are circumstantial evidence only. Nagy says, “As of this writing, Homeric scholarship has not yet succeeded in achieving a definitive edition of either the Iliad or the Odyssey.”

He quotes the view given by Villoison, first publisher (1788) of the scholia on Venetus A, that Peisistratus, in the absence of a written copy, had given a reward for verses of Homer, inviting spurious verses. There had been, in other words, a master copy, but it had been lost. Not having a theory of oral transmission, Villoison regarded the poems as “extinct.” The problem then became to distinguish which of the purchased verses were spurious. The opposite view, expressed by Friedrich August Wolf in ‘’Prolegomena ad Homerum’’, 1795, is that Homer never wrote the Iliad. The variant manuscripts seen by the Alexandrines were not corruptions, but rhapsodic variants, as is attested by Flavius Josephus in Against Apion. He said that the poetry of Homer was “preserved by memory and assembled later from the songs.”

The link missing from the evidence, apart from the circumstantial, is the connection between the texts produced by Peisistratus and the Alexandrine Vulgate. What is lacking is either an “Athenian prototype,”, or a conjectural “Wolfian vulgate,” or multi text assembled from oral variants wrongly marked as spurious by the Alexandrines. The Homeric classicists of the 19th century believed they had inferred a Voralexandrinsche Vulgata, “Pre Alexandrine Vulgate,” to use the expression of Arthur Ludwich. This was a hypothetical 4th and 5th century BCE version of the Alexandrine Vulgate. The latter had to have had precedents. The problem was to prove it. Ludwich assembled a list of all the lines put forward as quotations from Homer in pre Alexandrine authors: some 29 authors plus some unknown fragments, amounting to about 480 verse, or “lines.” D. B. Monro used this database to compare the percentage of non Vulgate lines in the quotes with a control group, the non Vulgate lines in the fragments of the papyri known to him then. Judging from the fragments, 60 of the 480 lines ought to be missing from the Vulgate. The number is only 12, from which Monro concludes: “The quotations, in short, prove that there was a pre Alexandrian vulgate agreeing much more closely with the modern vulgate than with any text of which the papyrus fragments can be specimens.”

Ол Венетус А-дағы scholia-лардың алғашқы баспашысы (1788) Виллойсонның пікірін келтіреді: Пеисистрат жазбаша көшірме болмағандықтан Гомердің өлеңдері үшін сыйлық беріп, жалған өлеңдерді шақырып алған. Яғни, түпнұсқа болған, бірақ жоғалып кеткен. Ауызша берілу теориясы болмағандықтан Виллойсон поэмаларды «жойылған» деп есептеді. Сонда сатып алынған өлеңдердің қайсысы жалған екенін анықтау мәселесі туындады. Фридрих Август Вольфтың 1795 жылғы «Гомерге кіріспе» еңбегінде білдірген кері пікір бойынша Гомер «Илиаданы» ешқашан жазған емес. Александриялықтар көрген нұсқалар бұзылулар емес, рапсодтық нұсқалар еді, бұл туралы Флавий Иосиф «Апионға қарсы» еңбегінде куәлік етеді. Ол Гомердің поэзиясы «жадта сақталып, кейін әндерден жиналған» деді. Дәлелдемелердегі кемшілік, ықтимал дәлелдерден басқа, Пеисистрат жасаған мәтіндер мен Александриялық Вульгата арасындағы байланыс. Жетіспейтін нәрсе – «афиналық прототип», «Вольфтің Вульгатасы» немесе Александриялықтардың жалған деп қате белгілеген ауызша нұсқалардан жиналған көптеген мәтіндер. 19 ғасырдың гомерлік классиктері Артур Людвиктің терминімен айтқанда, Voralexandrinsche Vulgata, «Александрияға дейінгі Вульгата» деген тұжырымға келді. Бұл Александриялық Вульгатаның б.з.д. 4-5 ғасырлардағы нұсқасы еді. Соңғысының алдындағы нұсқалары болуы керек еді. Мәселе оны дәлелдеуде еді. Людвик Александрияға дейінгі авторлардың Гомерден цитата келтірген барлық жолдардың тізімін жасады: шамамен 29 автор және белгісіз фрагменттер, барлығы шамамен 480 тармақ немесе жол. Д.Б. Монро бұл деректерді цитаталардағы Вульгатадан тыс жолдардың пайызын оған белгілі папирустар фрагменттеріндегі Вульгатадан тыс жолдармен салыстыру үшін пайдаланды. Фрагменттерге сүйенсек, 480 жолдың 60-ы Вульгатадан жоғалуы керек еді. Бірақ тек 12 жол ғана жоқ, содан Монро былай деп қорытындылады: «Қысқасы, цитаталар қазіргі Вульгатаға қарағанда папирус фрагменттерінің үлгісі бола алатын кез келген мәтінге қарағанда Александрияға дейінгі Вульгатаның бар екенін көрсетеді».

Академиялық байланыс

Монроның сөзінше, "Республика" еңбегінде Платон балалардың нақты және ойшақ шындықты ажырата алмайтынын айтады және миф жасайтындарды, Гомерді қоса алғанда, цензуралауды жақтайды. "Республика" Платондық идеал бойынша құрылған қоғам туралы түсінік береді, онда барлық жайттар философ-патшаның басшылығымен қадағаланады және бақыланады. Ол философ-патша аскетикалық кедейлікте өмір сүріп, осы мақсатқа арналған болады. Бұл көзқарас көпке ұнаған жоқ.

Перипатетикалық байланыс

Геллендік кітапханалардың үлгісі классикалық Афинадағы Лицей болды. Оның негізін қалаушы Аристотель Платон академиясының студенті, кейін серігі болды. Ол Платонның үздік оқушысы болды, бірақ метик, яғни шетелдік тұрғын (ол грек еді) болғандықтан, ол мүлікке ие бола да, басқа метиктерге демеушілік ете де алмады. Платонның өлімінен кейін директор болып тағайындалмағандықтан, Аристотель Афинадан Мизияға білім алуға кетті, бірақ Мизияны парсылар басып алған соң бұл мүмкіндік күйреп кетті. Кейіннен оны балалық шақтағы досы, қазіргі Македония патшасы Филипп II, өзінің жасөспірім ұлы, болашақ Александр Македонскийге тәрбиелеуші ретінде шақырды. Ол Миезада Нимфеум деп аталатын мектеп салдырды. Александр Аристотельдің жақын шеңберінің ынталы мүшесі болды. Бірнеше жылдан кейін, 336/335 жылдары әкесі өлтірілгеннен кейін Александр монарх міндеттерін атқарғанда, олардың тікелей байланысы үзілді. Оның басты міндеті – Парсымен бәсекелестікті шешу үшін шығысқа жоспарланған жорыққа басшылық ету болды. Сол кезде ол төсегінің жанында Аристотельдің жеке өңдеген Гомердің қолжазбасын сақтап жүрді, ол оған сыйлық болған еді. Кейіннен ол оны парсы патшасы Дарийден тартып алған қымбат жәшікке салып, оны «Гомер жәшігі» деп атады. Егер осы әңгіме шын болса, онда Аристотельдің айналасындағы адамдар түпнұсқа мәтінге сенгенін, сондай-ақ оны қайта табу үшін редакциялық жұмыстар жасағандарын көрсетеді. Александр Гомердің жанкүйері болды. Аристотельдің Гомерге және мемлекеттік басқаруға деген көзқарасы Платоннан ерекшеленді. Саясат және поэзия – оның зерттеу тақырыптарының екеуі еді. Оның «Саясат» атты теориялық еңбегі Платонның идеалды мемлекет туралы философиясы сияқты емес, сол кездегі нақты мемлекеттерді зерттеу арқылы ашылған тұсаукесер мен жіктемелерді ұсынады. Сол сияқты, Гомер Аристотельдің сыншы ретінде цензуралық бағалауында рөл атқармайды, бірақ поэзияны кәсіби зерттейтін «Поэтика» еңбегінде оның тілінің кейбір қиындықтарына қатысты көрінеді. Аристотельдің Гомерді зерттеуінің негізгі бөлігі сақталмаған. Диоген Лаерттің «Аристотельдің өмірі» еңбегінде ол «Гомерлік мәселелердің алты кітабы» деп тізілген. 93 цитатадан Митчелл Кэрролл былай дейді: «Аристотельдің Гомерге деген құрметі оның еңбектеріндегі «Илиада» мен «Одиссеядан» көптеген цитаталармен және «Поэтикада» жиі кездесетін мақтаулармен көрінеді». Осы құлшынысқа қарамастан, Монро «поэтикалық цитаталар ерекше дұрыс емес» деп атап өтті. Екінші және үшінші маңызды сәттер – б.з.д. 3 және 2 ғасырлардағы ескендіриялық ғалымдар Зенодот Эфес және Аристарх жасаған сындық басылымдар еді; бұл екі ғалым да Гомер және басқа ақындар туралы көптеген басқа еңбектер жариялады, олардың ешқайсысы сақталмаған. Зенодоттың басылымы «Илиада» мен «Одиссеяны» 24 кітапқа бөлген алғашқы басылым болуы мүмкін. Аристархтың басылымы Гомерлік зерттеулер тарихындағы ең маңызды сәттердің бірі болып саналады. Оның мәтіні Зенодоттан гөрі консервативті болды, бірақ ол ежелгі әлем үшін Гомердің стандартты басылымына айналды, ал Гомердің қазіргі басылымдарындағы барлық нәрсе Аристархтың қолынан өтті. Зенодот сияқты Аристарх та өзі қабылдамаған үзінділерді өшірмеді, бірақ (бізге осының арқасында) оларды қабылдамағанын көрсететін түсіндірмелермен сақтады. Ол Зенодоттың күрделі сындық белгілер жүйесін одан әрі дамытты, осы жүйе арқылы жекелеген жолдардағы нақты мәселелерді көрсетті, ал терминологияның көп бөлігі бүгінге дейін қолданылуда (obelus, athetising және т.б.). Оның басшылық принциптері және Зенодот, Аристофан Византиялық сияқты басқа редакторлар мен түсіндірушілердің көптеген мәліметтері схолиялардан белгілі. Александриялық ғалымдардың басты мәселелерін былайша қорытындылауға болады:

The archetype of Hellenistic libraries was that of the Lyceum in classical Athens. Its founder, Aristotle, had been a student, and then an associate, at Plato’s Academy. He was Plato’s star student, but as a metic, or resident foreigner (he was still Greek), he could not own property or sponsor the other metics. Consequently, after the death of Plato, not having been appointed director, he departed Athens for an educational opportunity in Mysia, which fell through when Mysia was captured by the Persians. He was subsequently hired by his boyhood companion, now Philip II of Macedon, to tutor the latter’s teen age son, the future Alexander the Great, on whose behalf he built a school, the Nymphaeum, at Mieza. Alexander became an enthusiastic member of Aristotle’s inner circle. Immediate association was terminated within a few years when Alexander assumed the duties of monarch after the assassination of his father in 336/335. His main duty was to lead a planned invasion of the east to settle the rivalry with Persia. During it he kept by his bedside a manuscript of Homer personally emended by Aristotle, a gift of the latter. He later placed it in an expensive casket captured from the Persian king, Darius, from which it was called "the Casket Homer". The anecdote, if true, reveals a belief by Aristotle's circle in an authentic text, as well as editorial activity to recapture it. Alexander was a Homer enthusiast. Aristotle's approach to Homer and statesmanship was different from Plato's. Politics and Poetry were two of his research topics. His theoretical treatise, Politics is not a presentation, like Plato's, of an ideal state according to some philosophy, but is a presentation and classification of real states as they were then, discovered by research. Similarly, Homer does not play a role in any censorial evaluation of Aristotle as a critic, but appears in a professional study of poetry, the Poetics, with regard to the difficulty with some of his language. Aristotle's main study of Homer did not survive. It is listed in Diogenes Laërtius' Life of Aristotle as "Six books of Homeric problems". Of the 93 quotations, Mitchell Carroll says: “Aristotle’s hearty veneration for Homer is shown by the numerous citations of the Iliad and the Odyssey in his works, and by the frequent expressions of admiration occurring in the Poetics; .” , Despite this enthusiasm, Monro notes that the “poetical quotations are especially incorrect,” But there is little evidence for a Peisistratean recension, and most present day scholars doubt its existence; at the very least it is disputed what is to be understood by the term "recension". The second and third key moments are the critical editions made by the 3rd and 2nd century BCE Alexandrian scholars Zenodotus of Ephesus and Aristarchus respectively; both of these scholars also published numerous other works on Homer and other poets, none of which survive. Zenodotus' edition may well have been the first to divide the Iliad and Odyssey into 24 books. Aristarchus' edition is probably the single most important moment in the whole history of Homeric scholarship. His text was more conservative than Zenodotus', but it became the standard edition of Homer for the ancient world, and almost everything in modern editions of Homer passed through Aristarchus' hands. Like Zenodotus, Aristarchus did not delete passages that he rejected, but (fortunately for us) preserved them with an annotation indicating his rejection. He developed Zenodotus' already sophisticated system of critical symbols to indicate specific kinds of issues with particular lines, and a significant proportion of the terminology is still in use today (obelus, athetising, etc.). From the scholia a great deal is known about his guiding principles, and those of other editors and commentators such as Zenodotus and Aristophanes of Byzantium. The chief preoccupations of the Alexandrian scholars may be summarised as follows:

Мазмұнның тұрақтылығы: ішкі қайшылықтар мәтіннің дұрыс өңделмегенін көрсетеді. Бұл принцип Зойлдың жұмысын жалғастырады. Стильдің тұрақтылығы: Гомерде бір рет ғана кездесетін нәрсе – ерекше поэтикалық бейне, сирек сөз (хапакс легомен) немесе ерекше эпитет (мысалы, «Одиссея» 24.1-дегі «Килленский Гермес» эпитеті) қабылданбайды. Қайталаудың болмауы: егер бір жол немесе үзінді сөзбе-сөз қайталанса, мысалдардың бірі жиі қабылданбайды. Зенодот бұл принципті қатаң қолданғаны белгілі, Аристарх одан да аз; ол жоғарыда айтылған «стильдің тұрақтылығы» қағидасымен қарама-қарсы келеді. Сапасы: Гомерді ақындардың ең ұлысы деп санағандықтан, нашар поэзия деп саналғанның бәрі қабылданбайды. Логикалық дұрыстық: түсініксіз нәрсе (мысалы, Ахилл Гектордың соңынан жүгіргенде әріптестеріне ишарат жасауы) түпнұсқа автордың туындысы емес деп есептелмейді. Адекваттылық: Платонның ақынның моральды болуы керек деген талабы Александриялық ғалымдар тарапынан қабылданып, схолиялар көптеген жолдар мен фразаларды «сәйкес емес» (οὐ πρέπον ou prepon) деп айыптайды; себебі, түпнұсқа Гомер өте жақсы адам болғандықтан, ешқашан жаман нәрсе жазбауы керек. Гомерді Гомерден түсіндіру (Ὅμηρον ἐξ Ὁμήρου σαφηνίζειν): бұл Аристархтың ұраны, ол Гомерден тыс мәліметтерге емес, Гомердің өзінен алынған дәлелдерді пайдаланып Гомердегі мәселені шешкені дұрыс дегенді білдіреді. Қазіргі көзқарас бойынша, бұл принципдерді ең көп дегенде жағдаятқа қарай қолдану керек. Оларды тұрақты түрде қолданғанда нәтижелер көбінесе абсурдты болады, әсіресе поэзиялық еркіндік ескерілмейді. Алайда, бұл ұғымдар біртіндеп құрылғанда ықпалды болып көрінетінін естен шығармау керек, содан кейін осы ойлау жолынан шығу өте қиын: 19 ғасырдың талдаушы ғалымдары (төменде қараңыз) осы критерийлердің көп бөлігін қабылдап, оларды Александриялықтардан да қатаң түрде қолданды. Александриялықтардың мағынасын нақты білу де қиын. «Одиссея» 23.296-ға қатысты схолияда Аристарх пен Аристофан осы жолдың эпостың соңы деп есептегендері айтылады (бірақ бұл грамматикалық тұрғыдан мүмкін емес); бірақ Аристарх одан кейін бірнеше жолдарды да қабылдамағанын білеміз.

Consistency of content: the reasoning is that internal inconsistencies imply that the text has been ineptly changed. This principle apparently pursues the work of Zoilus. Consistency of style: anything that appears only once in Homer — an unusual poetic image, an unusual word (a hapax legomenon), or an unusual epithet (e. g. the epithet "Kyllenian Hermes" in Odyssey 24.1) — tends to be rejected. No repetitions: if a line or passage is repeated word for word, one of the exemplars is often rejected. Zenodotus is known to have applied this principle rigidly, Aristarchus less so; it is in tension with the principle of "consistency of style" above. Quality: Homer was regarded as the greatest of poets, so anything perceived to be poor poetry was rejected. Logic: something that makes no sense (such as Achilleus nodding at his comrades as he goes running after Hektor) was not regarded as the product of the original artist. Morality: Plato's insistence that a poet should be moral was taken to heart by Alexandrian scholars, and scholia accuse many passages and phrases of being "unsuitable" (οὐ πρέπον ou prepon); the real Homer, goes the reasoning, being a paragon of perfection, would never have written anything immoral himself. Explaining Homer from Homer (Ὅμηρον ἐξ Ὁμήρου σαφηνίζειν): this motto is Aristarchus', and means simply that it is better to solve a problem in Homer using evidence from within Homer, rather than external evidence. To a modern eye it is evident that these principles should be applied at most on an ad hoc basis. When they are applied across the board the results are frequently bizarre, especially as no account whatsoever is taken of poetic licence. However, it should be remembered that the reasoning seems persuasive when built up gradually, and then it is a very difficult mindset to escape: 19th century Analyst scholars (see below) adopted most of these criteria, and applied them even more stringently than the Alexandrians did. It is also sometimes difficult to know what exactly the Alexandrians meant when they rejected a passage. The scholia on Odyssey 23.296 tell us that Aristarchus and Aristophanes regarded that line as the end of the epic (even though that is grammatically impossible); but we are also told that Aristarchus separately rejected several passages after that point.

Аллегориялық оқулар

Екзегезис сонымен қатар схолияларда да кездеседі. Схолиасттар түсіндіруге көшкенде, олар көбінесе аяқталған материалды түсіндіруге қызығушылық танытады, мысалы, Гомердің сілтеме жасайтын түсініксіз миф туралы баяндау; бірақ стоиктер арасында, әсіресе, аллегорияға да құмарлық болды. Ең айқын мысал – Илиада 20.67-дегі схолий, ол құдайлардың шайқасына кең аллегориялық түсіндірме береді, әр құдайды бір-бірімен қақтығыста болатын түрлі элементтер мен қағидалардың символы ретінде көрсетеді, мысалы, Аполлон Посейдонға қарсы, себебі от суға қарсы. Аллегория кейбір сақталған ежелгі монографияларда да ұшырасады: б.з.б. 1-ғасырдың белгісіз авторы Гераклиттің «Гомердің аллегориялары», б.з. 2-ғасырдың Плутархының «Гомердің өмірі мен поэзиясы туралы» және б.з. 3-ғасырдың неоплатоник философы Порфирийдің еңбектері, әсіресе «Одиссеядағы нимфалардың үңгірі туралы» және «Гомерлік сұрақтар». Порфирийден алынған көптеген үзінділер схолияларда, әсіресе D схолиясында сақталған (дегенмен, қазіргі стандартты басылым, Эрбзе, оларды жойған). Аллегориялық түсіндіру Византия ғалымдары Тзетс және Евстафий сияқтыларға да әсер етті. Бірақ аллегориялық емес әдебиетті аллегоризациялау орта ғасырдан бері танымал болған жоқ; қазіргі ғалымдар мұндай аллегоризацияны «төменгі» немесе тіпті «елеусіз» деп сипаттауы жиі кездеседі. Осының салдарынан, бұл мәтіндер қазір көбінесе оқылмайды.

18-19 ғасырлар

18 ғасырда Гомерді зерттеулер үлкен дамуға жетті, сонымен қатар 19 ғасырға (ал кейбір ғалымдар үшін 20 ғасырға) дейін талқыланып келген мәселенің бастапқы кезеңі болды: «Гомерлік мәселе» деп аталады. Шотланд ғалымы Томас Блэкуэлл «Гомердің өмірі мен шығармалары туралы сауал» (1735) еңбегінде Гомерді алғаш рет өзінің алғашқы дәуірінің өнімі ретінде қарастырды. Тағы бір маңызды жаңалық – Гомер және Гомерлік диалектіні лингвистикалық тұрғыдан зерттеудің үлкен өсуі. 1732 жылы Бентли Гомердің мәтінінде кейін классикалық грек орфографиясында қолданылмаған дигамма деп аталатын архаикалық грек дыбысының іздерін тапқанын жариялады. Бентли Гомерлік өлеңдердегі метрикалық аномалиялардың көп бөлігі дигамманың болуымен байланысты екенін нақты көрсетті (бірақ бұл идея сол кезде кең қолдау таппады: мысалы, Александр Поп Бентлиді сатиралады). Келесі екі ғасыр бойы лингвистикалық маңызды зерттеулер «Гомерлік мәселе» бойынша үздірілмейтін пікірталастармен қатар жалғасты, ал Баттман және Монро сияқты ғалымдардың еңбектері бүгінде де оқылуға лайық; ал 20 ғасырдың ортасында үлкен парадигмалық өзгеріске бастаған Пэрридің лингвистикалық жұмысы болды. 18 ғасырдағы тағы бір маңызды жаңалық – Виллоисонның 1788 жылы «Илиада» бойынша A және B scholia-ларын жариялауы. «Гомерлік мәселе» Гомерлік эпостардың авторы (авторлары) кім екендігі және «Гомер» мен эпостар арасындағы қарым-қатынастың мәні туралы мәселе. 19 ғасырда ол екі қарама-қарсы бағыттың – аналитиктер мен унитаристтердің арасындағы шешуші нүктеге айналды. Бұл мәселе 18 ғасырда халықтық жырлар мен аңыздарға қызығушылықтың артуы және Гомерлік эпостар жазылғанға дейін ауызша таратылғандығын мойындау аясында туындады, мүмкін «Гомердің» өзінен де кейінірек. Итальяндық философ Вико эпостар жеке дарынды ақынның емес, бүкіл халықтың мәдени өнімі екенін айтты; ал Вудтың 1769 жылғы «Гомердің түпкілікті генийі мен жазбалары туралы» эссесі Гомердің сауатсыз болғанын және эпостар ауызша таратылғанын баса көрсетті. (Айыныштысы, Вуд Гомер мен 1765 жылы Джеймс Макферсон жариялаған шотланд ақыны Оссианның поэзиясы арасындағы ұқсастықтарды байқады; бірақ кейін Оссианның Макферсонның өзінің туындысы екені анықталды). Фридрих Август Вольф мәселені шешімді жағдайға жеткізді. Виллоисонның scholia басылымын қарастырғаннан кейін, ол олардың өлеңдердің ауызша таратылуын нақты дәлелдейтінін мойындады. 1795 жылы ол «Гомерге кіріспе» (Prolegomena ad Homerum) еңбегін жариялады, онда өлеңдер б.з.д. 10 ғасырдың ортасында жазылғанын, ауызша таратылғанын, содан кейін ауызша орындаушы бардтар мен жазба нұсқаларын қазіргі заманға бейімдеген редакторлардың қолында айтарлықтай өзгергенін және өлеңдердің көрнекті көркемдік біртүтастығы олардың жазылуынан кейін пайда болғанын мәлімдеді. Вольф өлеңдерді бастапқы, таза күйіне қайтарудің қандай мағынаға ие екендігі туралы қиын мәселені қойды. Вольфтың еңбегінен кейін екі бағыт – аналитиктер мен унитаристтер бір-біріне қарсылық білдірді.

The 18th century saw major developments in Homeric scholarship, and also saw the opening phase of the discussion which was to dominate the 19th century (and, for some scholars, the 20th): the so called "Homeric question". Homer was first seen as the product of his primitive time by the Scottish scholar Thomas Blackwell, in An Enquiry into the Life and Writings of Homer (1735). Another major development was the enormous growth of linguistic study on Homer and the Homeric dialect. In 1732, Bentley published his discovery of the traces left in the text of Homer by the digamma, an archaic Greek consonant that was omitted in later, classical, Greek orthography. Bentley showed conclusively that the vast majority of metrical anomalies in Homeric verse could be attributed to the presence of digamma (though the idea was not well received at the time: Alexander Pope, for one, satirised Bentley). Important linguistic studies continued throughout the next two centuries alongside the endless arguments over the Homeric question, and the work by figures such as Buttmann and Monro is still worth reading today; and it was the linguistic work of Parry that set in motion a major paradigm shift in the mid 20th century. Another major 18th century development was Villoison's 1788 publication of the A and B scholia on the Iliad. The Homeric question is essentially the question of the identity of the poet(s) of the Homeric epics, and the nature of the relationship between "Homer" and the epics. In the 19th century it came to be the fulcrum between two opposed schools of thought, the Analysts and the Unitarians. The issue came about in the context of 18th century interest in popular lays and folktale, and the growing recognition that the Homeric epics must have been transmitted orally before being written down, possibly much later than "Homer" himself. The Italian philosopher Vico argued that the epics were the products not of an individual genius poet but rather the cultural products of an entire people; and Wood’s 1769 Essay on the Original Genius and Writings of Homer argued emphatically that Homer had been illiterate and the epics had been transmitted orally. (Less fortunately, Wood drew parallels between Homer and the poetry of the supposed Scottish oral poet Ossian, published by James Macpherson in 1765; Ossian turned out later to have been wholly invented by Macpherson.) The scholar Friedrich August Wolf brought matters to a head. His review of Villoison's edition of the scholia acknowledged that they proved conclusively the oral transmission of the poems. In 1795, he published his Prolegomena ad Homerum, in which he argued that the poems were composed in the mid 10th century BCE; that they were transmitted orally; that they changed considerably after that time in the hands of bards performing them orally and editors adapting written versions to contemporary tastes; and that the poems' apparent artistic unity came about after their transcription. Wolf posed the perplexing question of what it would mean to restore the poems to their original, pristine, form. In the wake of Wolf, two schools of thought coalesced to oppose one another: Analysts and Unitarians.

Талдаушылар

19 ғасырдың талдаушылары эпостарды көптеген қолдармен жазылғанын, Хомердің түпкілікті дарындылығын жасыратын, араласып кеткен қосымшалар мен нашар редакциялаудың нәтижесі екенін, не болмаса, Илиада мен Одиссеяны әртүрлі ақындар жазғанын айтты. Олар бұл тұрғыда Зоил және «бөлісшілер» (χωρίζοντες chōrizontes, ең танымалдары Ксенон мен Хелланик, алайда олар өте беймәлім тұлғалар) сияқты ежелгі ғалымдардың жолын ұстанды. Талдаушылардың арасында Германның 1832 жылғы «Гомердегі қосымшалар туралы» (De interpolationibus Homeri) және 1840 жылғы «Гомердегі қайталаулар туралы» (De iteratis apud Homerum) еңбектері эпостардың қазіргі күйіндегі түрінің, таза түпнұсқаның төңірегіндегі екінші дәрежелі материалдың қаптамасы екенін дәлелдеді: гипотетикалық «Алғашқы Илиада». Керісінше, Лахманның 1847 жылғы «Гомердің Илиадасын зерттеу» (Betrachtungen über Homers Ilias) Илиаданың 18 тәуелсіз халықтық жырлардың жинағы болғанын, 1820 және 1830 жылдары Лённрот жинаған фин Калеваласы сияқты екенін айтты: сондықтан, Илиаданың 1-кітабы Ахиллдың ашуы туралы жырдан (1-347 жолдар) және екі жалғасынан – Хрисейдің қайтарылуынан (430–492) және Олимптегі сахналардан (348–429, 493–611) тұрады деп тұжырымдады; 2-кітап жеке жыр, бірақ Одиссейдің сөйлеген сөздері (278–332) сияқты бірнеше қосымшалардан тұрады; және т.б. (Лахманн ортағасырлық неміс Нибелунг әніне де талдау принциптерін қолдануға тырысты). Кирхгофтың 1859 жылғы «Одиссея» басылымында «Алғашқы Одиссея» 1, 5 және 9 кітаптардан және 10-12 кітаптардың бөліктерінен тұрғаны, кейінгі кезеңде 13-23 кітаптардың көп бөлігі қосылғаны, ал үшінші кезеңде Телемах туралы эпизодтар мен 24-кітап қосылғаны айтылды. Талдаудың шыңы Виламовицке жетті, ол 1884 жылы «Гомерлік зерттеулер» (Homerische Untersuchungen) және 1927 жылы «Одиссейдің үйге оралуы» (Die Heimkehr des Odysseus) атты еңбектерін жариялады. Ол Одиссеяның б.з.д. 650 жылы немесе одан кейін редактор (Bearbeiter) жасаған үш жекелеген өлеңнен құралғанын айтты. Кейінгі талдаушылар болжамды Bearbeiter-ді «B ақыны» деп атады (ал түпкілікті данышпан, Гомердің өзі кейде «A ақыны» болды). Виламовицтің Одиссеяның осы үш қабатының арақатынасын зерттеуі, кейіннен ұсақ қосымшалармен одан әрі күрделендірілді, өте егжей-тегжейлі және күрделі. Үш өлеңнің бірі, «Ескі Одиссея» (5–14 және 17–19 кітаптардың көп бөлігі), өз кезегінде Редактор үш бұрынғы өлеңнен құрастырған, олардың екеуі бастапқыда ұзын өлеңдердің бөліктері болған. Анализ бен унитаризм арасындағы қарама-қайшылыққа түскен көптеген басқа ғалымдар сияқты Виламовиц нашар деп санайтын поэзияны кешкі қосымшалармен теңестірді. Алайда Виламовиц өзінің талдауына соншалықты жоғары стандарт қойды, 20 ғасырдың талдаушылары Виламовиц тоқтаған жерден алға жылжуда қиындық тапқандай болды; және келесі онжылдықтар бойы назар бұрылмады, әсіресе ағылшын тілді елдерде.

19th century Analysts argued that the epics were composed by many hands, a hodge podge of interpolations and incompetent editing that concealed the original genius of Homer, or at the very least that the Iliad and Odyssey were composed by different poets. In this they followed in the steps of ancient scholars like Zoilus and the so called "separatists" (χωρίζοντες chōrizontes, the best known of whom, Xenon and Hellanicus, are nonetheless very obscure figures). Among Analysts, Hermann's 1832 De interpolationibus Homeri ("On interpolations in Homer") and 1840 De iteratis apud Homerum ("On repetitions in Homer") argued that the epics, as they now stood, were encrustations of second rate later material around a pristine kernel: a hypothetical "Ur Iliad". Conversely, Lachmann's 1847 Betrachtungen über Homers Ilias ("Studies on Homer's Iliad") argued that the Iliad was a compilation of 18 independent folk lays, rather as the Finnish Kalevala actually was, compiled in the 1820s and 1830s by Lönnrot: so, he argued, Iliad book 1 consists of a lay on Achilleus' anger (lines 1 347), and two continuations, the return of Chryseis (430–492) and the scenes in Olympus (348 429, 493 611); book 2 is a separate lay, but containing several interpolations such as Odysseus' speech (278–332); and so on. (Lachmann also tried to apply Analyst principles to the mediaeval German Nibelungenlied.) Kirchhoff's 1859 edition of the Odyssey argued that the Ur Odyssey had comprised just books 1, 5 9, and parts of 10 12, that a later phase had added most of books 13 23, and a third phase had added the bits about Telemachos, and book 24. The climax of Analysis came with Wilamowitz, who published Homerische Untersuchungen ("Homeric studies") in 1884 and Die Heimkehr des Odysseus ("The homecoming of Odysseus") in 1927. The Odyssey, he argued, was compiled about 650 BCE or later from three separate poems by a Bearbeiter (editor). Subsequent Analysts often referred to the hypothesised Bearbeiter as the "B poet" (and the original genius, Homer himself, was sometimes the "A poet"). Wilamowitz' examination of the relationship between these three layers of the Odyssey, further complicated by later, minor, interpolations, is enormously detailed and complex. One of the three poems, the "old Odyssey" (most of books 5 14 and 17 19) had in turn been compiled by a Redaktor from three even earlier poems, two of which had originally been parts of longer poems. Like most other scholars caught up in the opposition between Analysis and Unitarianism, Wilamowitz equated poetry that he thought poor with late interpolations. But Wilamowitz set such a high standard in the sophistication of his analysis that 20th century Analysts seem to have found difficulty in moving forward from where Wilamowitz left off; and over the course of the following decades attention drifted away, particularly in the English speaking world.

Юнитариандар

Ницш Вулфқа қарсы шыққан ең алғашқы ғалым болды және екі гомерлік эпостың бір ойдың туындысы болған көркемдік бірлік пен мақсатты көрсеткенін дәлелдеді. Ницштің еңбектері 1828-1862 жылдар аралығын қамтиды. Ол өзінің "Мелетемата" (1830) еңбегінде жазба және ауызша әдебиет мәселесін көтерді, оған Вольфтың барлық аргументі негізделген болатын; ал 1852 жылы жарық көрген "Гректердің жыр поэзиясы" ("The oral poetry of the Greeks") еңбегінде ол гомерлік өлеңдердің құрылымын және олардың жоғалып кеткен басқа эпостармен, Троя соғысының оқиғасын баяндайтын эпикалық циклмен байланысын зерттеді. Алайда, көптеген біртұтаслықты қолдайтын зерттеулер әдеби тұрғысынан жасалған және көбінесе ұзаққа соқпады. Дегенмен, гомерлік Грекияның археологиясы мен әлеуметтік тарихын зерттеген көптеген ғалымдар оны біртұтас көзқараспен қарастырды, мүмкін, талдаудың қиындықтарынан және талдаушылардың бір-бірінің жұмысын шексіз қайта жазуға бейімділігінен қашынбақ үшін. Низенің 1873 жылы жарияланған "Der homerische Schiffskatalog als historische Quelle betrachtet" ("Тарихи дереккөз ретінде гомерлік кемелер тізімі") ерекше көзге түседі. 1870 жылдары Хисарликті қазбалай бастаған Шлиман Гомерді негізінен біртұтас көзқараспен тарихи дереккөз ретінде қарастырды.

Талдаушылар мен унитариандардың ортақ тұстары

Жалпы алғанда, талдаушылар эпостарды филологиялық тұрғыдан зерттеуге бейімділік танытты, олар ежелгі Александриялықтардан көп ерекшеленбейтін лингвистикалық және басқа да критерийлерді қолданды. Юнитариандар көбінесе әдеби сыншылар болды, олар поэмаларды талдаудан гөрі олардың көркемдігін бағалауға көбірек қызығушылық танытты. Бірақ екі мектептің де түйіндемесіндегі жасырын қозғаушы күш көркемдік сапа болды. Гомерді әрқашан ұлы, түпнұсқа, гений ретінде қастерлеу қажет; эпостағы барлық жақсылық оның еңбегі деп есептелді. Сондықтан талдаушылар қателерді іздеді (Зоил істегендей) және оларды білікті емес редакторлардың кінәсіне жатқызды; ал юнитариандар қателерді жоюға тырысты, кейде тіпті олардың поэманың ең жақсы бөліктері екенін айтты. Осылайша, екі жағдайда да жақсыны нағызбен, ал нашарды қосымшамен теңеуге күшті бейімділік пайда болды. Бұл да Александриялықтардан мұраға қалған ойлау жүйесі еді.

20 ғасыр

ХХ ғасырдағы Гомерді зерттеу Анализ бен Унитаризмнің көлеңкесінде жүрді, және ғасыр соңына дейін ескі мектептің талдаушылары мен унитаристері көптеген маңызды жұмыстар жасады. Ғасырдың бірінші жартысындағы ең маңызды унитариандық ғалым – Самуэль Э. Бассетт болды; және 19-ғасырдағыдай, кейбір зерттеулер Унитаризмді қолдады (мысалы, Джордж Э. Димоктың 1989 жылғы «Одиссеяның бірлігі» еңбегі), ал басқа әдеби сын унитариандық көзқарасқа ден қойды. Тексттік сынақ және папирология саласындағы маңызды жұмыстардың бірін Рейнхольд Меркельбах пен Денис Л. Пейдж жасады (оның 1955 жылғы «Гомерлік Одиссеясы» унитариандарға қарсы қатал, бірақ кейде қызықты poleмика). 1980 жылдары Альфред Хьюбектің бас редакторлығымен жарық көрген «Одиссеяға» арналған ең толық түсіндірме көбінесе Анализ бағытында, әсіресе Мануэль Фернандес Галианоның 21-22 кітаптарына жасаған түсіндірмелерінде көрінеді. Аналитикалық көзқараспен жазылған монографиялар, негізінен неміс тілді елдерден шығарылып келеді. Дегенмен, ХХ ғасырда Гомерді зерттеудегі ең маңызды жаңалық екі жаңа мектептің басымдығымен сипатталады, олар көбінесе «Ауызша теория» (кейбір ауызша теориясының өкілдері, әсіресе Грегори Нагги бұл терминге қарсы) және «Неоанализ» деп аталады. Алайда, 19-ғасырдағыдан айырмашылығы, бұл мектептер бір-біріне қарсы емес; және соңғы онжылдықтарда олар бір-бірінен өте құрылымды түрде пайдаланып келеді.

Соңғы өзгерістер

Гомер эпостарының мерзімделуі әлі де даулы мәселе болып қалуда. Соңғы онжылдықтардағы бұл саладағы ең ықпалды еңбек – Ричард Янконың 1982 жылғы «Гомер, Гесиод және гимндер» зерттеуі. Онда диалектілік белгілерге негізделген статистика қолданылып, екі эпостың мәтіні де б.з.д. VIII ғасырдың екінші жартысында қалыптасқаны дәлелденеді, алайда кейін ол одан да ертерек мерзімді ұсынады. Дегенмен, әдеби, филологиялық, археологиялық және көркемдік сияқты басқа да дәлелдерге негізделген балама мерзімделулер де жеткілікті, олар б.з.д. IX ғасырдан бастап б.з.д. 550 жылға дейін ауқымды. Нағи 1992 жылғы мақаласында мәтіннің «қалыптасу» кезеңі 550 жылға дейін жалғасқанын айтады. Қазіргі уақытта көптеген гомерлік ғалымдар VIII ғасырдың соңы немесе VII ғасырдың басын жақтайды, ал «Илиада» үшін б.з.д. 730 жыл жиі айтылады. 1970 жылдардан бері Гомерді түсіндіруде әдеби теория, әсіресе «Одиссеяның» әдеби оқулары үлкен әсер етіп келеді. Постструктуралистік семиотикалық тәсілдер, мысалы, Пьетро Пуччидің («Одиссей Политропос», 1987) және Мэрилин Кацтың («Пенелопаның даңқы», 1991) еңбектерінде кездеседі. Бәлкім, ең маңызды жаңалықтар – әңгіме айтудың қалай жұмыс істейтінін зерттейтін наратология саласында болды, себебі ол эмпирикалық тіл білімі зерттеулерін әдеби сынмен үйлестіреді. Айрин де Йонгтың 1987 жылғы «Айтушылар мен фокализаторлар: «Илиададағы» оқиғаның ұсынылуы» атты еңбегі теоретик Мике Балдың еңбектеріне сүйенеді, ал де Йонг 2001 жылы «Одиссеяға наратологиялық түсіндірме» еңбегімен оны жалғастырды. Баккер бірнеше тілдік наратологиялық зерттеулер жариялады, әсіресе оның 1997 жылғы «Поэзия – сөйлеу ретінде» еңбегі. Элизабет Минчиннің 2001 жылғы «Гомер және есте сақтау ресурстары» романы наратология мен когнитивтік ғылымның бірнеше түрлеріне сүйенеді, мысалы, 1970 жылдары Роджер Шенк пен Роберт Абельсон жасаған сценарий теориясы.

Жалпы

Бұл Гомердің папирус құжаттарындағы жазу түрлері туралы әңгіме қамтиды.