Ескі қолжазбалар
-
Ловгот Фридрих Константин Тишендорф: Ежелгі кітаптарды ашқан ғалым
Лобэготт Тисхендорф (1815-1874) – неміс библиографы, Codex Sinaiticus ең көне толық Библиясын тапқан. Жаңа өсиеттің Codex Ephraemi Rescriptus-ын зерттеген.
-
Қайта қолданылған қолжазбалар: Палимпсесттер тарихы
Палимпсест – бұрынғы жазуы сыпырылып, қайта қолданылған қолжазба. Қымбат парқментті үнемдеу үшін жаңа мәтінмен жазылған. Тарих, археологияда да қолданылады.
-
Көне еврей қолжазбалары: Өлі теңіз парқшлары
Өлі теңіз кітаптары: ежелгі еврей қолжазбалары, б.з.д. 3 ғ-дан б.з. 1 ғ-ға дейінгі кезеңнен. Библиялық канондар, христиандық және равиншілік еврейлік тарихы.
-
Томас Інжілі: Канондық емес Нақылдар Жинағы
Томас Евангелісі: қанағаттандырылмаған Евангелия, 1945 ж. Мысырда табылған. Исаның сөздері жинағы, "Q көзі" гипотезасын қолдайды. Тарих және дінтану.
-
Мару Саба хаты: Клемент Александрийскийтің құпия жазбасы
Құпия Марк Евангелиясы туралы мәліметтерді қамтитын, 1958 ж. Мар Саба монастырында табылған даулы христиан құжаты. Клемент Александрийскийтің хаты.
-
Қайыр қазынасы: еврей қолжазбаларының жиынтығы
Каир генизасы: 6-19 ғасыр аралығындағы 400 мың еврей қолжазбасы фрагменттері. Тарих, мәдениет, экономика туралы маңызды ақпараттар.
-
Қолжазбалар жиегіндегі жазбалар және олардың маңызы
📚 Кітап беттеріндегі жазбалар: мағынасы, түрлері (түсіндірмелер, түзетулер, суреттер). Қолжазбалардағы маңызды деректер.
-
Алеппо кодексі: Құдай сөзінің мың жылдық тарихы
Алеппо кодексі – 10 ғасырда жазылған еврей Библиясының ежелгі қолжазбасы. Майманид растаған, дәлдігімен танымал. Тарихы, маңызы туралы ақпарат.
-
Египеттен табылған ежелгі Інжіл қолжазбасы
Египеттен табылған ежелгі жазба – Egerton Gospel (II ғ.). Бұл жаңа, бұрын белгісіз Евангелиенің фрагменттері, қазір Британ кітапханасында сақталуда.
-
Ғандар буддалық қолжазбалары: ежелгі мәдени мұра
Ғандар буддалық мәтіндері – б.з. дейінгі I ғасырдан III ғасырға дейінгі ең көне будда қолжазбалары. Пакистан, Ауғанстанда табылған, зерттелуде.
-
Жаңа өсиеттің ең ерте қолжазбасы: Рилэндс папирусы 𝔓457
Жаңа өсиеттің ең көне қолжазбасы – 𝔓 Rylands. 125-175 ж. жасалған грек тіліндегі фрагмент, қазір Манчестерде сақтаулы.
-
Джеймс Ренделл Харрис: Синай қолжазбаларын ашқан ғалым
Джеймс Ренделл Харрис – ағылшын библия ғалымы, Синай тауындағы көне Сирия жазбаларын (Син. Палимпсест) тапқан, манускрипттерді зерттеуші. 📜🔍
-
Магдален папирусы: Көне қолжазбаның күрделі тарихы
Магдален папирусы: Мысырдан табылған ежелгі жазба, Матай інілгесінен үзінділер. 1-4 ғасыр аралығында даулы мерзімде жазылған. Палеографиялық талдау жүргізілуде.
-
Ерте грек жаңа өсиеті қолжазбасы: Папирус 46
Ерте грек жаңа өсиетінің қолжазбасы – Папирус 46 (P. Chester Beatty II). Римдіктер, 1-коринтықтар және т.б. хаттарын қамтиды. 175-225 жж. аралығында жазылған.
-
Ленинград кодексі: Ежелгі еврей Библиясының қолжазбасы
Ескі Тестамент қолжазбасы: Ленинград кодексі – 1008 ж. Қайырда жасалған, толық сақталған ежелгі еврей Библиясы. Масора мәтіні, Тиберия дауыстануы.
-
Оксиринх қабірлерінен табылған ерте христиан жазбалары
Ежелгі Египеттен табылған Оксиринх қаптамалары – христиандық дәуіріндегі ерте, канонды емес жазбалар. 4 ғасырда жазылған, шағын фрагменттер Bodleian кітапханасында сақтаулы.
-
Соломон Ырлары: 1 ғасырдағы христиан поэзиясы
Одалар Салимона: 1 ғ. христиан поэзиясы. 42 өлеңнен тұрады, шығу тегі, мазмұны, тарихы және жазба нұсқалары туралы ақпарат.
-
Бесінші ғасырлық грек тілінде жазылған Інжіл қолжазбасы
Көне грек тілінде жазылған 5 ғасырлық Codex Alexandrinus қолжазбасы – Ескі және Жаңа өсиеттердің маңызды көзі. Палеографиялық зерттеулермен дәлелденген.
-
Мыс Тәңірдегі Қола Ізімтабақтар Қазынасы
Құмран жанынан табылған Мыс Ішілмесі (3Q15) – өзгелерден ерекше, металлдан жасалған көне аңыздар тізімі. Алтын, күміс сақтаған 64 орынды көрсетеді.
-
Мария Евангелиясы: Ерте христиандық мәтін
Ерте христиан мәтіні: Мария Евангелиясы – 1896 ж. табылды, Цопит тілінде жазылған. Мазмұны, тарихы, басқа мәтіндермен байланысы туралы ақпарат.
-
3 ғасырлық христиандық жазба фрагменті
Жаңа өсиеттен фрагмент: 3 ғасырдағы христиан жазбасы, Мысырдан табылған. Папирус Vindobonensis Greek 2325 – Марк 14:26-31-ге ұқсас мәтін.
-
Берлин кодексі: ежелгі копт қолжазбасы
Көне копт қолжазбасы: 5 ғасырдағы Берлин кодексі (BG) Египеттегі Ахмимде табылған. Гностикалық мазмұны, тарихы, аудармасы туралы ақпарат.
-
Көне грек тілінде жазылған 5 ғасырлық Інжіл қолжазбасы
Көне грек тілінде жазылған 5 ғасырлық Библия қолжазбасы – Codex Ephraemi Rescriptus. Жаңа және Ескі өсиет кітаптарының фрагменттері сақталған.
-
Құмранның Дамаск құжаты: Ежелгі еврей мәтіні
Ежелгі еврей құжаты: Дамаск келісімі, Құмран қауымдастығының негізгі мәтіні. Тарих, дін, Давид әулетінің қайта орналуы туралы ақпарат.
-
Мортон Смит: «Құпия Інжіл» және даулы жазбалар
Мортон Смит (1915-1991) – американдық тарихшы, Колумбия университетінің профессоры. "Құпия Марк Евангелиясы" фрагментін тапқандығымен танымал. Діни талқылауларда өткір ойлылығымен көзге түскен.
-
Ескі Сирия тіліндегі Жаңа Өсиеттің қолжазбасы
Жаңа өсиеттің ежелгі Сирия тіліндегі қолжазбасы – Синай кодексі (Syrs). 4-5 ғасырға жататын бұл палимпсест Евангелияның ең көне Сирия тіліндегі нұсқасы.
-
Ғностық аялдама: Пауылдың аялдамасы
Копт апокалипсисі Пауыл: Наг-Хаммади кітапханасынан гностикалық мәтін. Пауыл апостолының көтерілісі, әлемнің құрылысы, сот және жаза туралы ашып жазады.
-
Наш Папирусы: Ежелгі еврей қолжазбасының фрагменттері
Наш папирусы – ежелгі еврей қолжазбасы, б.з.д. 150-100 жылдарға жатады. 1902 ж. Египеттен табылды, Киелі кітаптар зерттеушілері үшін маңызды.
-
Мұса пайғамбардың өсиеті және көтерілуі туралы ескі жазбалар
Мұса пайғамбардың кітабы: Израиль халқына Мұсаның соңғы сөздері, құпия болжамдары. 1 ғасырда жазылған еврей апокрифтік шығарма. Латын тілінде сақталған.
-
7-8 ғасырлардағы қытай христиандық құжаттары
7-8 ғасырлардағы қытай христиан құжаттары: "Жіңжао классикасы", Алөптың миссиясы, христиандық пен буддизмнің әсері. Қытай мәдениетіндегі дін тарихы.
-
Брюс кодексі: Ғностық қолжазбалар жинағы
Брюс кодексі: ғыпсы, араб және эфиоп тілдеріндегі сирек гностикалық мәтіндер. «Жей кітаптары» мен «Атаусыз аяқталу» қолжазбасының жалғыз көшірмесі.
-
Самарқанд Күфі Құраны: Тарихы мен Тағдыры
Өзбекстанның Самарқан Құран қолжазбасы (765-855 жж.) – Тәмерлан әкелген, Усман ибн Аффанға тиесілі деп саналатын құнды мұра. Ташкентте сақтаулы.
-
Көне грек христиан ғимаратының қолжазбасы
Ежелгі христиан гимнінің қолжазбасы: 3 ғ. соңындағы ең алғашқы грек гимнінің нотасы мен мәтіні. Оксyринхтен табылған, қазір Оксфордта сақтаулы.
-
Гомер тану: «Илиада» мен «Одиссея» қолжазбалары мен түсіндірмелері
Гомер тану – «Илиада» мен «Одиссея» дастандарына қатысты классикалық зерттеулер. Ежелгі қолжазбалар мен шолориялар талданды. Білімнің ежелгі саласы.
-
Адиш іңжілі: ерте ортағасырлық грузин қолжазбасы
Адиши Інжілі – Грузияның 897 ж. жасалған ежелгі қолжазбасы. Свантияда сақталған, алғашқы грузин Евангелиясы, зерттеушілер назарында.
-
Хабурис кодексі: Сириялық жаңа өсиет және оның тарихы
Хабурис кодексі: 10 ғ. Сириялық жазба, Пешитта Жаңа Өсиетінің толық нұсқасы. 164 ж. жасалған көне қолжазбадан көшірме болуы мүмкін. Тарих, дін, археология.
-
София пророгының апокалипсисі: 1 ғасырлық копт жазуы
Жаңа өткел: 1 ғасырдағы копт тіліндегі «Зефания аяқталуы» құжаты. Ежелгі еврей текстасы, Зейфания пайғамбарға жатқызылады. Тарихы, жазылуы, мазмұны.
-
Тшакос кодексі: 300 жылдық копт жазуы және Юда інілігінің жаңа құпиялары
Codex Tchacos: 300 ж. ш. Египеттік копт қолжазбасы, «Юда інісінің жаңғыруы» мен гностикалық мәтіндерді қамтиды. Құнды археологиялық жаңалық!
-
Apostolic Church-Ordinance
-
Community Rule
-
Derveni papyrus
-
Codex Cairensis