Салғырттық – ақылға қонымды күтімді сақтамау. Заңда салғырттыққа байланысты міндеттер, зиян келтіру, себеп-салдар байланысы қарастырылады. Құқықтық аспектілер.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Ақылға қолайлы адамның ұқсас жағдайларда қолданарлық күтімді қолданбауы, заңдық контекстен тыс күтімге қатысты толыққанды түсінік.
Failure to exercise the care that a reasonably prudent person would exercise in like circumstances
the related concept in caregiving entirely outside of a legal context
Абайсыздық (лат. negligentia) – ұқсас жағдайларда күтілетін тиісті күтімді қолданбау. Торт құқығында абайсыздық – белгіленген күтім міндетін бұзу арқылы жасалған зиянға қатысты. Абайсыздықтың негізгі ұғымы – адамдардың өз әрекеттерінде ақылға қолайлы күтімді сақтау және олардың әрекеттерінің басқа адамдарға немесе мүлікке келтіруі мүмкін зиянды ескеру міндеті. Абайсыздыққа байланысты талаптардың элементтеріне әрекет ету немесе әрекеттен бас тарту міндеті, осы міндеттің бұзылуы, зиянның тікелей және себептік байланысы, сондай-ақ зиянды өтеу кіреді. Басқа адамның абайсыздығынан зиян шеккен адам, келтірілген зиянды өтеу үшін сотқа жүгінуге құқылы. Мұндай зиянға дене жарақаты, мүлікке келтірілген зиян, психикалық ауру немесе экономикалық залал жатуы мүмкін.
Negligence (Lat. negligentia) is a failure to exercise appropriate care expected to be exercised in similar circumstances. Within tort law, negligence pertains to harm caused through an action or failure to act that breaches of a prescribed duty of care. The core concept of negligence is that people have an obligation to exercise reasonable care in their conduct, and take into account the foreseeable harm that their conduct might cause to other people or property. The elements of a negligence claim include the duty to act or refrain from action, breach of that duty, actual and proximate cause of harm, and damages. Someone who suffers loss caused by another's negligence may be able to sue for damages to compensate for their harm. Such loss may include physical injury, harm to property, psychiatric illness, or economic loss.
Міндетті бұзу
Қабылдаушының талапкерге/арыз берушіге қатысты міндеті бар екені анықталғаннан кейін, осы міндеттің бұзылғаны туралы мәселе шешілуі керек. Бұл сынақ субъективті де, объективті де болып табылады. Біліп-біліп (толығымен бақылау мен жеке пікірге немесе көзқарасқа негізделген) талапкерге/арыз берушіге елеулі зиян келтіру тәуекелін тудыратын жауапкер осы міндетті бұзады. Жауапкер талапкерге/арыз берушіге зиян келтірудің елеулі тәуекелін түсінбесе, ал осы жағдайдағы кез келген ақылға қонымды адам [объективті, жеке пікірге немесе көзқарасқа емес, нақты фактілер мен шындыққа негізделген] осы тәуекелді анық түсінген болар еді, ол да осы міндетті бұзады. Дегенмен, сынақтың объективті немесе субъективті болуы нақты жағдайға байланысты болуы мүмкін. Балаларға қатысты қамқорлық стандарты төменгі деңгейде қарастырылады. Австралиядағы МакХейл Ватсонға қарсы істе 9 жасар МакХейл, 12 жасар Уотсон лақтырған өткір металл таяқшаның кері соққысынан бір көзін жойды. Сот бала жауапкердің ересек адам деңгейіндегі қамқорлыққа ие еместігін, бірақ одан да жақсы тәжірибесі мен интеллектуалдық қабілеті бар 12 жасар бала деңгейіндегі қамқорлыққа ие екенін анықтады. Китто судьясы баланың алдын ала көре алмауы – осы даму кезеңіндегі басқалармен ортақ ерекшелік екенін түсіндірді. Осы принциптің ағылшын құқығында да бар екені Муллин Ричардсқа қарсы істе көрсетілді. Кейбір юрисдикцияларда дәрігерлер сияқты мамандар медициналық емдеу немесе процедуралармен байланысты тәуекелдер туралы ескертпеген жағдайда да бұзушылықтар қарастырылады. Дәрігерлер ескерту бойынша объективті де, субъективті де міндеттерге ие; және олардың біреуін бұзу сотта осы элементтің орындалуы үшін жеткілікті. Мысалы, Квинсленд штатындағы Азаматтық жауапкершілік туралы заңда объективті және субъективті элементтерді қамтитын заңдық сынақ қарастырылған. Мысалы, босанған анаға босану кезінде туындайтын асқынулар туралы ескертпеген акушер кәсіби қамқорлық міндетін бұзған деп танылуы мүмкін. Донохью Стивенсонға қарсы істе лорд Макмиллан "қажетсіздік санаттары ешқашан жабылмайды" деп мәлімдеді; ал Дорсет Яхтасы Ішкі істер министрлігі ісінде үкіметтің жауапкершіліктен иммунитеті жоқ екені анықталды, себебі олар кәмелетке толмаған қылмыскерлердің қашуына жол берген, олар кейіннен қайық құрылысы орнын бүлдірген. Басқаша айтқанда, қоғамның барлық мүшелері басқалар мен олардың мүліктеріне қатысты ақылға қонымды қамқорлық жасауға міндетті. Болтон Stone ісі (1951) бойынша Лордтар палатасы жауапкердің әрекетінің нәтижесінде талапкерге келген зиянды оның әрекетінен ақылға қонымды түрде болжауға болмаса, жауапкер шалақұлық танытпайды деп шешті. Бұл істе Мисс Стоун крикет алаңының сыртында тұрғанда крикет добынан басына соққы алды. Сот Мисс Стоун сияқты алыс тұрған адамға крикет добын жеткізе алатын шайқасшының болмауына байланысты оның талап-арызы қабылданбады, себебі қауіп ақылға қонымды немесе жеткілікті түрде болжауға болмайтын. Қорытындыда айтылғандай, "ақылға қонымды тәуекелді" кейіннен бағалау арқылы анықтауға болмайды. Роу Денсаулық сақтау министріне қарсы істе лорд Деннинг өткенге қызғылт көзқараспен қарауға болмайды деп, ластанған медициналық банкаларды қолданды деп айыпталған медицина қызметкерлерінің шалақұлығын таппады, себебі сол кездегі стандарттар медициналық банкалардың ластануының төмен мүмкіндігін көрсеткен болар еді. АҚШ-тың Carroll Towing Co. 159 F.2d 169 (2d. Сыр. 1947) АҚШ-тағы ережелерді қараңыз: Шалақұлықты есептеу.
Once it is established that the defendant owed a duty to the plaintiff/claimant, the matter of whether or not that duty was breached must be settled. The test is both subjective and objective. The defendant who knowingly (subjective, which is totally based on observation and personal prejudice or view) exposes the plaintiff/claimant to a substantial risk of loss, breaches that duty. The defendant who fails to realize the substantial risk of loss to the plaintiff/claimant, which any reasonable person [objective, Which is totally based on ground facts and reality without any personal prejudice or point of view.] in the same situation would clearly have realized, also breaches that duty. However, whether the test is objective or subjective may depend upon the particular case involved. There is a reduced threshold for the standard of care owed by children. In the Australian case of McHale v Watson, McHale, a 9 year old girl was blinded in one eye after being hit by the ricochet of a sharp metal rod thrown by a 12 year old boy, Watson. The defendant child was held not to have the level of care to the standard of an adult, but of a 12 year old child with similar experience and intelligence. Kitto J explained that a child's lack of foresight is a characteristic they share with others at that stage of development. The same principle was demonstrated to exist in English law in Mullin v Richards. Certain jurisdictions, also provide for breaches where professionals, such as doctors, fail to warn of risks associated with medical treatments or procedures. Doctors owe both objective and subjective duties to warn; and breach of either is sufficient to satisfy this element in a court of law. For example, the Civil Liability Act in Queensland outlines a statutory test incorporating both objective and subjective elements. For example, an obstetrician who fails to warn a mother of complications arising from childbirth may be held to have breached their professional duty of care. In Donoghue v Stevenson, Lord Macmillan declared that "the categories of negligence are never closed"; and in Dorset Yacht v Home Office it was held that the government had no immunity from suit when they negligently failed to prevent the escape of juvenile offenders who subsequently vandalise a boatyard. In other words, all members of society have a duty to exercise reasonable care toward others and their property. In Bolton v. Stone (1951), the House of Lords held that a defendant was not negligent if the damage to the plaintiff were not a reasonably foreseeable consequence of his conduct. In the case, a Miss Stone was struck on the head by a cricket ball while standing outside a cricket ground. Finding that no batsman would normally be able hit a cricket ball far enough to reach a person standing as far away as was Miss Stone, the court held her claim would fail because the danger was not reasonably or sufficiently foreseeable. As stated in the opinion, 'reasonable risk' cannot be judged with the benefit of hindsight. In Roe v Minister of Health, Lord Denning said the past should not be viewed through rose coloured spectacles, finding no negligence on the part of medical professionals accused of using contaminated medical jars, since contemporary standards would have indicated only a low possibility of medical jar contamination. United States v. Carroll Towing Co. 159 F.2d 169 (2d. Cir. 1947)
For the rule in the U. S., see: Calculus of negligence
Қасақана және/немесе қаскөйлік
Абайсыздық өте ауыр болған жағдайда, қасақаналық немесе зәрулік шарттарын қосымша анықтау қажет болуы мүмкін.
Further establishment of conditions of intention or malice where applicable may apply in cases of gross negligence.
Себеп-салдарлық байланыс
Жауапкершілік абайсыздықтан туындаған әрекет немесе әрекетсіздік нәтижесінде болса, зиянның сол абайсыздықтан келгенін ғана емес, сонымен қатар әрекет пен абайсыздық арасында заңмен бекітілген нақты байланыс бар екенін дәлелдеу қажет.
In order for liability to result from a negligent act or omission, it is necessary to prove not only that the injury was caused by that negligence, but also that there is a legally sufficient connection between the act and the negligence.
Нақты себеп (нақты себеп)
Кінәлі деп тану үшін, нақты әрекеттер немесе әрекетсіздіктер келтірілген залалдың немесе шығынның себебі болғанын көрсету қажет. Бұл ұғым қарапайым болғанымен, кейде міндетті бұзу мен басқа адамға келтірілген зиян арасындағы себеп-салдар байланысы өте күрделі болуы мүмкін. Негізгі сынақ – егер кінәлі тарап міндетін бұзбағанда, зиян туар ма, я болмаса тумас па деген сұрақ. Австралиядағы Жоғарғы Сот "егер" сынағы себептіліктің жалғыз сынағы емес деп шешті, өйткені ол зиянның бірнеше себебі бар жағдайды қарастыра алмайды. Тіпті дәлірек айтқанда, егер кінәлі тарап басқаға зиян келтіру қаупін едәуір арттырса, онда кінәлі тараптан келтірілген зиянның мөлшері бойынша талап қоюға болады. Он жылдар бойы жалғасып келе жатқан асбест даулары себеп-салдар мәселесіне байланысты. Бір тараптың екінші тарапқа зиян келтіруі туралы қарапайым идеямен бірге сақтандыру төлемдері мен өтемақы мәселелері де байланысты, бұл кейде өтемақы төлейтін компанияларды банкротқа дейін жеткізеді.
For a defendant to be held liable, it must be shown that the particular acts or omissions were the cause of the loss or damage sustained. Although the notion sounds simple, the causation between one's breach of duty and the harm that results to another can at times be very complicated. The basic test is to ask whether the injury would have occurred 'but for', or without, the accused party's breach of the duty owed to the injured party. In Australia, the High Court has held that the 'but for' test is not the exclusive test of causation because it cannot address a situation where there is more than one cause of damage. Even more precisely, if a breaching party materially increases the risk of harm to another, then the breaching party can be sued to the value of harm that he caused. Asbestos litigations which have been ongoing for decades revolve around the issue of causation. Interwoven with the simple idea of a party causing harm to another are issues on insurance bills and compensations, which sometimes drove compensating companies out of business.
Заңды себеп (жақын себеп)
Кейде фактілік себептілік «заңды себептілік»тен айырылып, сотталушылардың, Кардозоның сөзімен, «белгісіз уақытқа белгісіз мөлшерде белгісіз сыныпқа жауапкершілікке тартылуы» қаупін болдырмау үшін ажыратылады. Жаңа сұрақ туындайды: біреудің зиян келтіруі басқаның абайсыздамынан қаншалықты алыс. Біз біреудің шалаакылығы ‘өте алыс’ (Англияда) немесе ‘жақын себеп’ (АҚШ-та) басқа біреудің зияндылығы, егер ол орын алуын ‘ешқашан’ болжамаса. АҚШ терминологиясындағы «жақын себеп» (әрекет пен жарақат арасындағы оқиғалар тізбегімен байланысты) ағылшындық күтім міндетіндегі «жақындық тестісімен» шатастырылмауы керек (нағыз туыстық қатынаспен байланысты). Заңдық себепкерлік идеясы мынада: егер ешкім жамандықты алдын ала көре алмаса, және сондықтан одан аулақ болуға тырыспаса, қалай біреу жауапты бола алады? Мысалы, *Palsgraf v. Long Island Rail Road Co.* ісінде судья сотталушы темір жол компаниясы алыс жердегі көрерменнің зардап шеккені үшін жауапты емес деп шешті. Айыпкер Палсграфты теміржол платформасында күтіп тұрған кезде оның үстінен түскен салют жарылысынан құлаған монетамен жұмыс істейтін таразы соқты. Салмақтардың құлауына алыс жердегі бір шу себеп болды (поезд кондукторы жарылғыш затты ұстаған жолаушыны итеріп жіберді), бірақ қандай шудың таразының құлауына себеп болғаны белгісіз, бұл жарылыстың әсері ме, әлде қорқып қалған адамдардың шатасқан қозғалысы ма. Бір поезд жүргізушісі бір кісіні жолға шығарып, оны жолға шығарып жіберді. Ол пойыздың есігіне секіріп кіргісі келген. Ондағы пакетте от шашу бар еді. Жүргізуші жолаушыны немесе оның пакетімен дұрыс жұмыс істемеді, сондықтан пакеттің құлауы. Атыс-жалын жер бетінде сүрініп жарылып, платформа арқылы толқын толқынын жіберді, бұл платформада дүрбелең туғызып, салдарынан таразылар құлдырады. Палсграфты құлап түскен таразылар ренжіткендіктен, ол кондукторды жалдаған теміржол компаниясын абайсыздамы үшін сотқа берді. Сотталушы теміржол компаниясы заң бойынша жауапкершілікке тартылмауы керек деп мәлімдеді, өйткені олар қызметкерді жұмылдырғандығына қарамастан, ол абайсыздық жасады, оның абайсыздығы талапкердің зардаптарынан тым алыс болды. Апелляциялық шағымда соттың көпшілігі, судья Кардозо жазған дәлелдерді қабылдап, төрт судьямен келісті, жауапкер талапкерге қамқорлық жасау міндеті жоқ, өйткені міндет тек болжамды талапкерлерге ғана тиесілі. Үш судья келіспей, судья Эндрюс жазғандай, жауапкер талапкерге, алдын ала болжауға қарамастан, міндетті болды, өйткені барлық адамдар бір-біріне абайсыздықпен әрекет етпеу міндетін жүктейді. Мұндай көзқарастардың айырмашылығы сот органдарын әлі де мазалайды. Кардозоның пікірін ұстанатын соттар шалаакылық туралы істерді көбірек бақылайды. Егер сот жауапкердің талапкерге қамқорлық жасау міндеті жоқ екенін анықтаса, ол өзінің ісі бойынша сотқа шағымдануға мүмкіндік берместен, істен шығады. Кардозоның пікірі көпшілік пікірі. Алайда кейбір соттар судья Эндрюстің ұстанымына сай келеді. Азшылық ережесіне сәйкес келетін юрисдикцияларда, егер сотталушылар сот істі алдауды қаласа, олар алыс аргументтерін жақын себеп бойынша айтуы керек. Алыста болудың басқа түрі бар, ол *The Wagon Mound (No. 2)* ісінде көрінеді. *The Wagon Mound* - Сидней портындағы кеме. Кемеде мұнай ағып, порттың бір бөлігінде су тасқыны пайда болды. Кемежай иесі кеме иесінен қауіп туралы сұрағанда, ол жұмысты жалғастыра алатынын айтты, өйткені шым отқа түспейді. Кемежай иесі кеменің іргесінде жұмыс істеуді жалғастыруға рұқсат берді, бұл судағы лақпанға ұшқын жіберіп, кемені өртеп жіберді. Таразылық кеңесі кемежай иесінің себептік тізбеге «қатысып» жатқанын анықтады, бұл кеме иесінің жауапкершілігін жоятын өртке жауаптылықты туғызды. Австралияда қашықтық немесе жақындық түсінігі *Jaensch v Coffey*, *Imbree v McNeilly*, және *Tame v NSW* істерімен сыналды. Есірткіліктен айырмашылығы - талапкер зиянды өтеу үшін ақшалай залалдың бар екенін дәлелдеуі керек. Кейбір жағдайларда, мысалы, жамандау, зиянды деп есептелуі мүмкін. Материалдық емес шығынды, мысалы эмоциялық зардапты, талапкер тек қана егер талапкер сондай-ақ материалдық шығынды дәлелдесе ғана қайтарып алуға болады. Қаржылық шығынға жарақаттан туындаған медициналық шығындар, жөндеу шығындары немесе мүліктік зақымданудан болған табыстан айырылу жатады. Залал физикалық, таза экономикалық, физикалық және экономикалық (жеке зақымданудан кейін табыс жоғалуы) немесе беделдік (жамандау ісінде) болуы мүмкін. Ағылшын құқығында, таза экономикалық зиянды талап ету құқығы бірқатар «ерекше» және нақты анықталған жағдайлармен шектеледі, көбінесе клиенттер мен адвокаттар, қаржы кеңесшілері және ақша консультативтік қызметтердің орталық болған басқа да мамандықтар арасындағы талапкерге қамқорлық міндетінің сипатымен байланысты. Эмоциялық стресс іс шараға жататын құқық ретінде танылды. Әдетте, эмоциялық стресс зиянды өтеу үшін паразиттік болуы керек. Яғни, талапкер жарақаттан туындаған эмоциялық стресс үшін өтеу ала алады, бірақ ол физикалық немесе ақшалай зиянмен бірге болған жағдайда ғана. Тек эмоциялық стресске ұшыраған және ақшалай зиян жоқ талапкер абайсыздық үшін өтеу алмайды. Алайда, соттар кейбір жағдайларда талапкерге тек эмоциялық стресс үшін өтеу алуға рұқсат берді. Калифорния штатының соттары физикалық жарақаттың болмауына қарамастан, талапкердің туысы физикалық жарақат алғанда және талапкер оны көргенде, эмоциялық стресс үшін өтеуге рұқсат берді. «Жұмсақ қаңқа ережесі» кейбір азаматтық құқық жүйелерінде қолданылатын заңдық доктрина болып табылады, ол зиян шелушінің күйсіздігінен туындаған зиянның толық мөлшері үшін зиян келтірушінің жауапкершілігін білдіреді. «Жұмсақ қаңқа ережесі» Австралияда *Kavanagh v Akhtar* ісінде жақында сақталды. Абайсыздық per se партияның қоғамды қорғауға арналған заң стандартын бұзды ма, мысалы, құрылыс кодексі немесе жылдамдық лимиті.
Sometimes factual causation is distinguished from 'legal causation' to avert the danger of defendants being exposed to, in the words of Cardozo, J., "liability in an indeterminate amount for an indeterminate time to an indeterminate class." It is said a new question arises of how remote a consequence a person's harm is from another's negligence. We say that one's negligence is 'too remote' (in England) or not a 'proximate cause' (in the U. S.) of another's harm if one would 'never' reasonably foresee it happening. A 'proximate cause' in U. S. terminology (to do with the chain of events between the action and the injury) should not be confused with the 'proximity test' under the English duty of care (to do with closeness of relationship). The idea of legal causation is that if no one can foresee something bad happening, and therefore take care to avoid it, how could anyone be responsible? For instance, in Palsgraf v. Long Island Rail Road Co. the judge decided that the defendant, a railway, was not liable for an injury suffered by a distant bystander. The plaintiff, Palsgraf, was hit by coin operated scale which toppled because of fireworks explosion that fell on her as she waited on a train platform. The scales fell because of a far away commotion (a train conductor had pushed a passenger holding a box containing an explosive) but it was not clear that what type of commotion caused the scale to fall, either it was the explosion's effect or the confused movement of the terrified people. A train conductor had run to help a man into a departing train. The man was carrying a package as he jogged to jump in the train door. The package had fireworks in it. The conductor mishandled the passenger or his package, causing the package to fall. The fireworks slipped and exploded on the ground causing shockwaves to travel through the platform, which became the cause of commotion on platform, and as a consequence, the scales fell. Because Palsgraf was hurt by the falling scales, she sued the train company who employed the conductor for negligence. The defendant train company argued it should not be liable as a matter of law, because despite the fact that they employed the employee, who was negligent, his negligence was too remote from the plaintiff's injury. On appeal, the majority of the court agreed, with four judges adopting the reasons, written by Judge Cardozo, that the defendant owed no duty of care to the plaintiff, because a duty was owed only to foreseeable plaintiffs. Three judges dissented, arguing, as written by Judge Andrews, that the defendant owed a duty to the plaintiff, regardless of foreseeability, because all men owe one another a duty not to act negligently. Such disparity of views on the element of remoteness continues to trouble the judiciary. Courts that follow Cardozo's view have greater control in negligence cases. If the court can find that, as a matter of law, the defendant owed no duty of care to the plaintiff, the plaintiff will lose his case for negligence before having a chance to present to the jury. Cardozo's view is the majority view. However, some courts follow the position put forth by Judge Andrews. In jurisdictions following the minority rule, defendants must phrase their remoteness arguments in terms of proximate cause if they wish the court to take the case away from the jury. Remoteness takes another form, seen in The Wagon Mound (No. 2). The Wagon Mound was a ship in Sydney harbour. The ship leaked oil creating a slick in part of the harbour. The wharf owner asked the ship owner about the danger and was told he could continue his work because the slick would not burn. The wharf owner allowed work to continue on the wharf, which sent sparks onto a rag in the water which ignited and created a fire which burnt down the wharf. The Privy Council determined that the wharf owner 'intervened' in the causal chain, creating a responsibility for the fire which canceled out the liability of the ship owner. In Australia the concept of remoteness, or proximity, was tested with the case of Jaensch v Coffey. Imbree v McNeilly, and Tame v NSW. Negligence is different in that the plaintiff must ordinarily prove a pecuniary loss in order to recover damages. In some cases, such as defamation per se, damages may be presumed. Recovery for non pecuniary losses, such as emotional injury, are normally recoverable only if the plaintiff has also proved a pecuniary loss. Examples of pecuniary loss include medical bills that result from an injury, or repair costs or loss of income due to property damage. The damage may be physical, purely economic, both physical and economic (loss of earnings following a personal injury,) or reputational (in a defamation case). In English law, the right to claim for purely economic loss is limited to a number of 'special' and clearly defined circumstances, often related to the nature of the duty to the plaintiff as between clients and lawyers, financial advisers, and other professions where money is central to the consultative services. Emotional distress has been recognized as an actionable tort. Generally, emotional distress damages had to be parasitic. That is, the plaintiff could recover for emotional distress caused by injury, but only if it accompanied a physical or pecuniary injury. A claimant who has suffered only emotional distress and no pecuniary loss would not recover for negligence. However, courts have recently allowed recovery for a plaintiff to recover for purely emotional distress under certain circumstances. The state courts of California allowed recovery for emotional distress aloneeven in the absence of any physical injury, when the defendant physically injures a relative of the plaintiff, and the plaintiff witnesses it. The eggshell skull rule is a legal doctrine upheld in some tort law systems, which holds that a tortfeasor is liable for the full extent of damage caused, even where the extent of the damage is due to the unforeseen frailty of the claimant. The eggshell skull rule was recently maintained in Australia in the case of Kavanagh v Akhtar. Negligence per se comes down to whether or not a party violated a standard in law meant to protect the public such as a building code or speed limit.
Америка Құрама Штаттары
Америка Құрама Штаттары абайсыздыққа байланысты талаптардың төрт негізгі элементін мойындайды: міндеттеме, міндеттемені бұзу, тікелей себептік байланыс және зиян. Абайсыздыққа қатысты талап арыз білдіруші өзінің ісін жеңіп алу үшін осы төрт элементті де дәлелдеуі тиіс. Сондықтан, егер талапкердің элементтердің біреуін дәлелдеуі өте қиын болса, жауапкер сот шешімін алдын ала сұрауы мүмкін, бұл істің сотқа жіберуін болдырмауға бағытталған. Мұндай шараға қарсылық білдіру, талапты қанағаттандыру туралы өтініш беру немесе сотқа алдын ала шешім шығару туралы ұсыныс беру кіруі мүмкін. Бұл элементтер жауапкерге талапкердің айыптауларын сотқа дейін тексеруге мүмкіндік береді, сонымен қатар сот процесінде фактілерді анықтауға құқылы тұлғаға (құжаттық сотта судьяға, ал алқабилер сотта алқабилерге) жауапкердің кінәлі екенін немесе кінәлі еместігін шешуге көмектеседі. Іс сот арқылы немесе соттан тыс шешіледі ме, деген мәселе істің нақты мән-жайларына және тараптардың сотқа мәселені қалай қоюына тікелей байланысты. Әсіресе, міндеттеме және себептік байланыс элементтері сотқа істі алқабилер қарауынан алып қоюға ең көп мүмкіндік береді, себебі олар тікелей мемлекеттік саясат мәселелерін қамтиды. Сот, даулы фактілерге қарамастан, іс даусыз фактілер бойынша заң тұрғысынан шешілуі мүмкін деп шеше алады, өйткені заң бойынша жауапкер абайсыздық теориясы бойынша талапкерге келген зиян үшін жауапкершілікке тартылмайды.
The United States generally recognizes four elements to a negligence action: duty, breach, proximate causation and injury. A plaintiff who makes a negligence claim must prove all four elements of negligence in order to win his or her case. Therefore, if it is highly unlikely that the plaintiff can prove one of the elements, the defendant may request judicial resolution early on, to prevent the case from going to a jury. This can be by way of a demurrer, motion to dismiss, or motion for summary judgment. The elements allow a defendant to test a plaintiff's accusations before trial, as well as providing a guide to the finder of fact at trial (the judge in a bench trial, or jury in a jury trial) to decide whether the defendant is or is not liable. Whether the case is resolved with or without trial again depends heavily on the particular facts of the case, and the ability of the parties to frame the issues to the court. The duty and causation elements in particular give the court the greatest opportunity to take the case from the jury, because they directly involve questions of policy. The court can find that regardless of any disputed facts, the case may be resolved as a matter of law from undisputed facts because as a matter of law the defendant cannot be legally responsible for the plaintiff's injury under a theory of negligence.