Кіріспе

Екінші дәрежелі индуистік мәтіндер, Сати (пали; Skr. Smṛti) буддалық контексте.

Smriti (IAST: Smṛti), сөзбе-сөз "есте сақталған" – индуистік мәтіндердің жиынтығы, көбінесе авторға жатқызылады және дәстүрлі түрде жазылып алынған. Бұл, авторсыз саналатын Śrutis (Веда әдебиеті) -нен өзгеше, олар ұрпақтан ұрпаққа ауызша беріліп, қалыптасқан. Smriti – туынды, екіншілік жұмыс және индуизмде, хинду философиясының Мимамса мектебінен басқа, Sruti-ден кем авторитетті саналады. Smriti-дің ортодоксалды мектептерде мойындалған авторитеті, оның негізінде жатқан Śruti-ден шығады. Smriti әдебиеті – әртүрлі мәтіндердің кең жиынтығы. Әрбір Smriti мәтіні көптеген нұсқаларда, түрлі оқылымдармен кездеседі.

Этимология

Смрити – санскрит тіліндегі сөз, Smara (स्मर) түбірінен шыққан, «есте сақтау, еске түсіру, ойлау немесе толғану, есіне шақыру» немесе жай ғана «жад» деген мағынаны білдіреді. Бұл сөз ежелгі Веда әдебиетінде кездеседі, мысалы, Чандогья Упанишадтың 7.13-бөлімінде. Кейінгі және қазіргі заманғы ғылыми қолданыста бұл термин дәстүрді, есте сақтауды, сондай-ақ «есте сақталатын дәстүр» деп аталатын кең пост-ведалық канонды білдіреді. Смрити – дхармаға қатысты смрити мәтіндерін жазған 18 ғалымнан шыққан 18 санының символдық синонимі (көпшілігі жоғалып кеткен). Яджнявалкья жалпы тізімді 20-ға дейін жеткізеді, оған Яджнявалкьясмрити және Манусмрити деген тағы екі Смрити қосады. Парашара да осы тізімде жиырма авторды атап көрсетеді, бірақ Самвартта, Брахспати және Вьяса есімдерінің орнына Кашьяпа, Бхригу және Прахета есімдерін келтіреді. Тіл білімінде Смрити – өлең өлшемінің бір түрі. Инду мифологиясында Смрити – Дхарма мен Медханың қызының аты. Ғылыми әдебиетте Смрити Smṛti деп те жазылады.

Смритидің индустар заңына қатысты рөлі

Смртилер индус дхармасын ашып көрсетуге көмектеседі, бірақ шрутилерге (ежелгі Упанишадтарды қамтитын Веда жинағы) қарағанда аз беделді деп есептеледі.

Индуистік заң туралы ең көне Смрити: Дхарма-сутралар

Дәрме сутралары ежелгі индуистік құқық және заңның бастапқы мәтіндері болып табылады. Олар Шрути, Смрити және Акара құқық және заңның көздері екенін білдіреді.

Дхарма-смрити туралы бхасия

Медхатитидің Дхармашастралардағы қылмыстық, азаматтық және отбасылық құқыққа жасаған философиялық талдауы мен түсіндірмесі, әсіресе Манусмритиге қатысты, Ньяя және Мимамса теорияларын қолдана отырып, ең ерте және ең көп зерттелген үшінші дәрежелі Смрити болып табылады.