Кіріспе
Калифорнияның тамақтану дәстүрлері – Калифорнияның жергілікті асханасы
the local cuisine of California
Калифорния асханасы Калифорнияның көпүрлі мәдениетін көрсетеді және негізінен еуропалық америкалық, испандық америкалық (мексикалық, латындық америкалық, испандық), Шығыс Азиялық және Океаниялық (жапондық, қытайлық, корейлік, филиппиндік, вьетнамдық, тайлық, гавайилік) және Батыс Еуропалық (итальяндық, француздық, португалдық) ықпалдарымен қатар, ірі американдық асхананың тағамдық бағыттары мен дәстүрлеріне де байланысты. Басты бағыттарға Жер орталық теңіз климаты, аймақтың географиясы мен геологиясы, мұхитқа жақын орналасуы, Голливудтағы кино өнеркәсібінің тамырлары, Кремний алқабындағы технологиялық дамуы және Напа шарап аймағы, сондай-ақ штаттың маңызды өнім өндірісі әсер етті. Калифорния бұрын Мексиканың құрамында болған, ол штаттың тағамдарына әсерін тигізген.
Жергілікті ингредиенттер
Түрлі микроклиматтар, негізінен қоңыл жерорта теңізі климаты, сондай-ақ денсаулыққа қатысты диета мен өмір салты жаңа жемістердің, көкөністердің және ет өнімдерінің өндірілуіне, қолданылуына және тұтынуына мүмкіндік береді, олардың көпшілігі органикалық. Солтүстік Калифорнияда, шарап өсіру аймағына жақын орналасқандықтан, француз, итальян және Жерорта теңізі ас-суы кең таралған, сонымен қатар Азия ас-суы да танымал. Көптеген мейрамханалар, кафелер, бистролар мен грильдер жергілікті өсірушілер мен фермерлер базарларынан алынған ингредиенттерді пайдаланады. Сан-Францискода ерекше ашытқылы нанның пайда болуына бастау болды. Калифорния жағалауы, әсіресе Солтүстік және Орталық жағалау аймақтары, теңіз өнімдерінің маңызды көзі болып табылады, бұл Калифорния диетасының негізгі бөлігі. Калифорния елдің барлық бадамын, абрикосын, құрмасын, өрігін, киуиін, нектаринін, зәйтүнін, фисташкасын, шұбатын және жаңғағын өндіреді. Бұл аймақ авокадо, жүзім, лимон, қарбыз, шалғын, алхоры және құлпынай өндірісінде жетекшілік етеді. Калифорнияның Орталық аңғарының осы ауыл шаруашылығының әртүрлілігі штатты жаңа өнімдермен қамтамасыз етеді. АҚШ-тың барлық егістік жерінің 1 пайызынан да аз бөлігін құрайтын Орталық аңғар, елдің ауыл шаруашылығы өнімінің 8 пайызын құрайды. Калифорнияда жарық көретін Sunset журналы, Батыс өмір салты журналы, Калифорния ас-суына әсер еткен рецепттерді жариялады, соның ішінде ашық ауада тамақтануды насихаттау.
Қабықшалы және теңіз өнімдері
Солтүстік Калифорнияда және Орталық жағалау аймағында Дунгенес крабы мол. Сарыбалық, устрица және лосось бұрын штаттың маңызды салалары болған, бірақ балық қорларының азаюына байланысты бұл салалар төмендеді. Чинук лососы Калифорнияға тән және жергілікті өзендерде шағылысады, алайда 2023 жылы олардың саны қалпына келтірілуге жатқан түрлер қатарына енді.
Азия мен Океанияның әсері
АҚШ-тың Азия мен Океанияға ең жақын штаттарының бірі ретінде және онда ұзақ жылдардан бері азиялық американдықтар мен Океаниялық американдықтар тұрғандықтан, штат осы ұлттық стильдегі тағамдарды қабылдауға бейім. Американдық стильдегі суши, мүмкін, Калифорнияда пайда болған; "Калифорния роллы" термині негізгі ингредиенті авокадо болған сушиді сипаттау үшін қолданылады. Мочи мұздағы мен боба сияқты Шығыс Азияның тәттілері Калифорния мен АҚШ-та кең танымал болды, оларды шығаратын көптеген мекемелер Калифорнияда ашылды.
Латын және испандықтардың ықпалы
Калифорнияның негізінен еуропалық испан отаршылдығының тамыры, мексикалық аумақтық тарихы және оның түпкі тұрғындары – мезоамерикандықтар, испан отарлаушылары мен мексикалық шаруалары болғандықтан, мексика және испан асүйі Калифорнияда, әсіресе Оңтүстік Калифорнияда зор ықпалға ие және кең таралған. Буррито, қайта қайнатылған бұршақ, торта, тако, начос және кесадилья сияқты ұсыныстардан тұратын, коммерциялық такерия стиліндегі мексикалық жылдам тағамдары кеңінен танымал. Такерияларды Калифорнияның барлық жерінде кездестіруге болады. Баха Калифорния асүйінен шабыттанған, жаңа ингредиенттерге және кейде теңіз өнімдеріне баса назар аударатын "жаңа мексикалық" немесе "Баха стилі" мексикалық тағамдары да танымал. Солтүстік Мексикада пайда болған "Эль Поло Локо" жедел тағамдар желісі жиі кездеседі. Рубионың жаңа мексикалық грилі, Баха Fresh, Вахудың балық такосы, Хроник Такос, Chipotle, Qdoba және La Salsa – бұл Баха стилі мексикалық-американдық тағамдар трендінің мысалдары.
Құрылыс асханасы
Калифорнияда фьюжн асханасы өте танымал. Калифорниялық тағамдардың басты ерекшелігі – фермерлер базарларынан күнделікті алынатын жаңа, жергілікті ингредиенттерді қолдану. Менюлер маусымдық ингредиенттердің қолжетімділігіне қарай өзгертіледі, кейбір мейрамханалар тіпті күнделікті жаңа мәзір құрайды. Калифорниялық шеф-аспаз Вольфганг Пак фьюжн асханасының алғашқы дамушыларының бірі ретінде белгілі, ол Лос-Анджелестегі Ma Maison мейрамханасында қытай тауық салаты сияқты тағамдарды танымал етті. Оның Санта-Моникадағы Chinois рестораны 1960 жылдары Калифорниядағы Ханфорд қаласындағы бұрынғы Imperial Dynasty мейрамханасында француз және қытай ас өнерін біріктірген Ричард Уингтің құрметіне аталған.
Барбекю
Барбекю 1840 жылдардан бері мексикалықтар ранчоларда шұңқырларда сиыр етін пісіргеннен бастап Калифорния тағамының бір бөлігі болды. Санта-Мария, Калифорния, три-типпен әйгілі – грильге, пешке, сөндіріп пісіруге немесе қуыруға болатын сиыр етінің ерекше бөлігі. Калифорнияның барбекю стиліне Аризона, Нью-Мексико, Техас және Оклахома штаттарының стильдері де әсер етеді, оларды шаңды даладан келген көшпенділер әкелді. Тауық, сиыр етінің қабырғалары, шұжық және стейктер де барбекю шұңқырында грильге немесе ысталған. Бұл штатта қолданылатын барбекю соусы, батыс штаттарындағы барлық басқа штаттар сияқты, томат негізінде дайындалады. Дегенмен, Санта-Мария барбекюінде соус қолданылмайды, оның орнына три-типтің өзіндік дәмі мен оны баяу жанған емен ағашының отында пісіруге сенім артылады. Америка Құрама Штаттарында кеңінен қолданылатын қосалқы қабырғаларға қарағанда, батыс аймақта барбекю үшін шошқаның сүйек қабырғалары көбірек танымал.
Сэндвичтер, бургерлер және фаст-фуд
Оңтүстік Калифорнияның автомобиль мәдениеті және Калифорнияның кең қалаларында көлік құралына тәуелділік, классикалық «драйв-ин» және қазіргі заманғы «драйв-трю» мейрамханаларының танымалдығына зор үлес қосты. McDonald's, Jack in the Box, In N Out Burger, Carl's Jr., Wienerschnitzel, Del Taco, Taco Bell, Panda Express, Original Tommy's, Fatburger және Big Boy сияқты жылдам тамақ желілерінің барлығы Оңтүстік Калифорнияда құрылған. Аймақтық жылдам тамақ мәзірлері әртүрлі, көбінесе аймақтың этникалық құрамына байланысты. Оңтүстік Калифорнияда The Hat сияқты шағын желілер гамбургерлер, мексикалық тағамдар, чилимен берілген картоп фри және пастрами ұсынады. Солтүстік Калифорнияда Gott's Roadside сияқты шағын желілер авокадо, ахи бургерлері, салаттар сияқты қосымшалармен Niman Ranch гамбургерлерін ұсынады, сондай-ақ көптеген жергілікті сорттары бар толыққанды шарап бары бар; ал Original Joe's жергілікті желісі итальян-американдық тағамдарды ұсынатын стейкхаус, оның ішінде олардың танымал тағамы – Джо's Special.
Карне асада картоп
Карне асада фри – Сан-Диегодағы Чикано қауымдастығында пайда болған мексикалық-американдық тағам. Бұл тағам әдетте картофель фри, карне асада, гуакамоле, қышқыл май және ірімшіктен тұрады.
Сиоппино
Чоппино – Сан-Францискода пайда болған итальян-американдық теңіз өнімдерінен жасалған сорпа. Оған көбінесе зәйтүн майы мен шарапқа түрлі шөптер, пияз, сарымсақ, помидор және кейде басқа көкөністер қосылып, краб, креветка, моллюскалар мен еті тығыз балық пісіріледі. Бұл тағамның нақты қайнар көзі белгісіз, бірақ 1910 жылдан бері Сан-Францискода "Краб Луи" тағамдары дайындалғаны және 1930 жылдары Балықшылар портында кеңінен танымал болғаны мәлім.
Француздық дип
Француздық дип сэндвич немесе сиыр еті дип – жұқалап кесілген қуырылған сиыр етінен жасалған ыстық сэндвич, ол әдетте "француздық рулеті" немесе багетке салынып, қара нәрсесіз беріледі, бірақ швейцарлық ірімшік, пияз және пісіру процесінен алынған сиыр еті сорпасымен (ау юс, "шырынмен") бірге берілетін нұсқасы да бар. 1908 жылы француздық дип сэндвичтің туған жері Лос-Анджелестегі екі ресторан болды деп мәлімдейді: Коулдың Тынық мұхит электрлік буфетесі және Филипп Оригинал. Бұл алтын іздеу дәуірінде Placerville және Сан-Францискода танымал болған және ол сәнді, қымбат тағам саналған өнертабыс.
Миссиялық бурито
Mission burrito – 1960 жылдары Калифорния штатының Сан-Франциско қаласындағы Mission District ауданында танымал болған бір түрі буррито. Ол үлкен өлшемді, ішіне күріш салынады және көбінесе қуырылған табада пісіріледі.