Кіріспе

Ұрғының түрі

Жаб – жекпе-жек спортында қолданылатын ұрғының бір түрі. Жабтың бірнеше нұсқасы бар, бірақ олардың барлығында мынадай қасиеттер болады: жауынгерлік позада алдыңғы қол тікелей алға жіберіледі және қол торсоның жанынан толықтай созылады. Бұл процесте денедің шапшаң бұрылуы да қатысады. Бұл жоғарыдан соққы; соққы тиген сәтте, алақан жерге қаратылып, горизонтальды түрде ұсталады.

Этимология

"Жап" сөзі алғаш рет 1825 жылы "ұштыңмен соғу" мағынасында қолданылған. Бұл термин "job" сөзінің шотланд нұсқасы болып табылады, ол "соғу, тесіп өткізу, итеру" дегенді білдіреді.

Қорғау

Жарыскердің қорғанысының маңызды бөлігі – жылдам соққы. Оның жылдамдығы, күші және соғу қашықтығы қарсыласты алшақтатып, шабуылдауға мүмкіндік бермейді. Қорғаныс мақсатында жылдам соққыны артқа шегіне қозғалғанда да қолдануға болады.

Жылдамдық жапсырмасы

Бұл соққы жауынгерге жоғары жылдамдық пен икемділік сыйлайды және көбінесе ұпай табу мақсатымен қолданылады. Жекпе-жекшілер өз қозғалысын және тұру қалыптарының тепе-теңдігін сақтау үшін осы соққының түрін пайдаланады.

Қашықтықты анықтау

Қашықтықты сезіну үшін қолданылатын қашықтықты анықтаушы соққы, көбінесе екінші қолмен күшті соққы беруге дайындау үшін қолданылады. Осы арқылы, бұл шаршауды азайтуға және қарсыластың шабуылына ұшырау қаупін төмендетуге көмектеседі, өйткені бұл сайыскерге күшті қолын қашықтық дұрыс болғанда ғана қолдануға мүмкіндік береді. Кей боксшылар қашықтықты анықтаушы соққыдан шалқап түскен.

Қуатты соққы

Егер соққы орташа қадаммен алға тасталса, оған күш қосуға болады. Бұл техниканың кемшілігі – боксшыны бокс тұрысынан шығарып, жылдам соққыға қарағанда оны соққыға толығырақ бағындырады. Ең күшті соққы – «бұрылыс соққысы», онда салмақ дерлік толығымен жетекші аяққа ауысып, соққының күшіне дененің бар салмағын жұмсайды. Тығыз қорғаныстан емес, жамбастан соққы беру жылдамдықтың есебінен соққының күшін арттырады.

Денеге соққы

Денеге жылдам соққы беру жиі кездеспейді, себебі ол жекпе-жектің қарсы шабуылға осалдығын арттырады. Әдетте, жекпе-жектің белді бұғып, қарсыласының денесінің орта тұсына жылдам соққы беру арқылы оның қорғанысын түсіруге тырысады. Бұл соққыға дене салмағын толық салу қиын болғандықтан, күші шектеулі болады. Денеге жасалатын жылдам соққы қарсыластың алғашқы соққысына тиімді жауап ретінде қолданылуы мүмкін.

Жапсыру комбинациялары

Жаудың қорғанысын бұзуға тырысу үшін жапқыштар жиі екі рет тізбектеледі. "Жаббинг на флае" – бұл айналып шабуылдайтын боксшының жылдам жапқыштар сериясын қолданатын, ұпай жинауға арналған тәсіл. Көптеген комбинациялар қашықтықты жақындату және тиімді қашықтықты табу үшін жапқыштан басталады. Осы ретте жапқыш "дайындау жапқышы" деп аталады. Көптеген боксшылар өз комбинацияларын қарсы шабуылдарды тоқтатуға арналған жапқышпен аяқтайды. Тарихшылар Сонни Листон, Ларри Холмс, Мұхаммед Али және Джордж Форманды тарихтағы ең шебер жапқыштары деп санайды. Соңғы кездегі шеберлер Леннокс Льюис және Владимир Кличко, екеуі де бір тренердің бағында болғандықтан, жапқыштарына айтарлықтай күш енгізе білді. Холмс жапқышы ауыр салмақтағылардың арасындағы "ең үздігі" деп жиі аталады, Али жапқышы жылдамдығымен, ал Листон жапқышы күштілігімен танымал болды. Майк Тайсон биік бойлы қарсыластарына қарсы тиімді жапқыш жасауға мүмкіндік берген сирек кездесетін жапқыш түрін қолданды. Қазіргі уақытта бокста ең шебер жапқыш – Геннадий Головкин.