Қауіпсіздікке бейжай қатынас экономика мен қаржыдағы тәуекелге қатысты шешімдерді, күтілетін пайданы бағалауды және фирмалар мен инвесторлар стратегияларын қарастырады.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Тәуекелге қарсы емес қалау
Non risk averse preference
Экономика және қаржы саласында тәуекелге бейтарап қалаулар – тәуекелден сақтануға да, тәуекелге ұмтылуға да бейім емес қалаулар болып табылады. Тәуекелге бейтарап тараптың шешімдері нәтижелер жиынтығының белгісіздік деңгейіне тәуелді болмайды, сондықтан тәуекелге бейтарап тарап бір таңдау қорқынышқа толырақ болса да, күтілетін пайдасы бірдей таңдаулар арасында айырма жасамайды.
In economics and finance, risk neutral preferences are preferences that are neither risk averse nor risk seeking. A risk neutral party's decisions are not affected by the degree of uncertainty in a set of outcomes, so a risk neutral party is indifferent between choices with equal expected payoffs even if one choice is riskier.
Фирманың теориясы
Фирма теориясы аясында, өнім нарығының бағасы бойынша тәуекелге ұшырайтын және тек пайданы мақсат ететін тәуекелге бейтарап фирма, пайдасының күтілетін мәнін максималдайды (еңбек ресурстарын пайдалану, өндірілетін өнім және т.б. таңдауларына қатысты). Ал сол ортада тәуекелден қашқан фирма көбінесе көбірек сақтық танытады.
In the context of the theory of the firm, a risk neutral firm facing risk about the market price of its product, and caring only about profit, would maximize the expected value of its profit (with respect to its choices of labor input usage, output produced, etc.). But a risk averse firm in the same environment would typically take a more cautious approach.
Портфель теориясы
Портфельді таңдау кезінде тәуекелге бейтарап инвестор, тәуекелді активтердің кез келген комбинациясын (әртүрлі компаниялардың акциялары, облигациялары және т.б.) таңдауға қабілетті болған жағдайда, тек ең жоғары күтілетін кіріс беретін активке ғана инвестиция салады, оның басқа активтерге қарағандағы тәуекел сипаттамаларын ескермейді. Керісінше, тәуекелге қарсы инвестор, олардың тәуекел сипаттамаларын ескере отырып, әртүрлі активтерге инвестиция салады, тіпті бұл жалпы портфельдің күтілетін кірісін төмендетсе де. Тәуекелге бейтарап инвестордың портфелі жоғары күтілетін кіріс береді, бірақ сонымен қатар, мүмкін болатын кірістердің ауытқуы да жоғары болады.
In portfolio choice, a risk neutral investor who is able to choose any combination of an array of risky assets (various companies' stocks, various companies' bonds, etc.) would invest exclusively in the asset with the highest expected yield, ignoring its risk features relative to those of other assets. In contrast, a risk averse investor would diversify among a variety of assets, taking account of their risk features, even though doing so would lower the expected return on the overall portfolio. The risk neutral investor's portfolio would have a higher expected return, but also a greater variance of possible returns.
Тәуекелге бейтарап пайдалылық функциясы
Белгісіздік аясында таңдау көбінесе күтілетін пайдалылықты барынша арттыру ретінде сипатталады. Пайдалылық көбінесе пайданың немесе соңғы портфель байлығының функциясы деп есептеледі, оның бірінші туындысы оң болады. Күтілетін мәні максимизацияланатын пайдалылық функциясы тәуекелге қарсы агент үшін ойыс, тәуекелді жақсы көретін агент үшін дөңгелек, ал тәуекелге бейтарап агент үшін сызықтық болып табылады. Осылайша, тәуекелге бейтарап жағдайда байлықтың күтілетін пайдалылығы байлықтың сызықтық функциясының күтілуіне тең, ал оны максимизациялау күтілетін байлықты максимизациялаумен бірдей.
Choice under uncertainty is often characterized as the maximization of expected utility. Utility is often assumed to be a function of profit or final portfolio wealth, with a positive first derivative. The utility function whose expected value is maximized is concave for a risk averse agent, convex for a risk lover, and linear for a risk neutral agent. Thus in the risk neutral case, expected utility of wealth is simply equal to the expectation of a linear function of wealth, and maximizing it is equivalent to maximizing expected wealth itself.