Полупроводниктер физикасы
-
Екі полюсті электрондық компонент - Диодтар
Диод – ток тек бір бағытта өткізетін электрондық компонент. Төмен кедергі, p-n торабы, жартылай өткізгіштің негізгі түрі. Электроникада қолданылады.
-
Жартылай өткізгіштер: қасиеттері мен қолданылуы
Жартылай өткізгіштер: өткізгіштік қасиеттері металл мен изолятор арасындағы материалдар. Температураға, қоспаларға сезімтал, электроникада маңызды.
-
Жартылайөткішгіш құрылғылар және олардың физикасы
Жартылай өткізгіш құрылғылар: физика, түрлері, кремний, германий, қолданылуы. Вакуумдық түтіктерге қарағанда артықшылықтары, интегралды схемалар туралы ақпарат.
-
Фототок: Жарық сезімтал құрылғылар арқылы электр тогы
Фототок – жарыққа сезімтал құрылғы арқылы өтетін электр тогы. Фотоэлектр, фотоэмиссия, фотовольтаика эффектілерінен туындайды. Қарқынға пропорционал.
-
Жун Ичи Нишизаваның PIN диоды және оның қасиеттері
Жун Ичи Нишизаваның ойдағы PIN диоды – жартылай өткізгіш құрылғы, фотодетекторлар, қуат электроникасында қолданылады. Қазақстандағы электроника туралы ақпарат!
-
Жарықтан Токқа Айналдырушы Фотодиодтар
Фотодиод – жарық энергиясын электр тогына айналдыратын жартылай өткішгіш құрылғы. Ол түрлі сәулелерді анықтау, өлшеу және күн энергиясын өндіруде қолданылады.
-
Жарық әсерінен электр өткізгіштігінің өсуі
Фотоөткізгіштік: жарық сәулесін жұтқанда электр өткізгіштігі артатын материал қасиеті. Жартылай өткізгіштер, күміс сульфиді, фотопленкалар туралы біліңіз.
-
Жарыққа тәуелді резистор
Жарыққа сезімтал резистор (LDR) - жарық мөлшеріне қарай кедергісі төмендейтін пассивті компонент. Электр тізбектерінде қолданылады, фотожүйкелік құрылғы.
-
Қос өткізгіштік аймақтағы энергиялық тізілімдердің болмауы
Қатты дене физикасындағы электрондық қашықтық (band gap) туралы біліңіз. Жемісшүгі, тоқ өткізгіштік, валенттік және өткізгіштік аймақтары туралы ақпарат.
-
Электрондық тесік: Физикалық түсінік
Физикадағы электрон тесігі – электронның жоқтығын көрсететін квазибөлшек. Жартылай өткішгіштерде, транзисторларда маңызды рөл атқарады. Энергия деңгейлеріндегі қозғалыс.
-
Бөлшектің өзара әрекеттесу кезіндегі массасы және теориялық физикадағы теріс масса
Бөлшектің басқа бөлшектермен өзара әрекеттесу кезіндегі массасы, тиімді масса, қатты дене физикасы, теориялық физика. Материалдардың қасиеттерін зерттеу.
-
Шоттки диоды: принцип жұмысы және қолданылуы
Шоттки диоды: жартылай өткізгіш диодтар, металл-жартылай өткізгіш қосылысы. Төмен кернеу төмендеуі, жылдам қосқыштар. Электроникада қолданылады.
-
Лавиналық диод және оның қолданылуы
Лавиналық диодтар: кернеудің белгілі бір деңгейіндегі бұзылу, құрылымы, қасиеттері, электрондық құрылғылардағы қолданылуы. Жарымөткішгіш диодтар туралы біліңіз!
-
Ван дер Пау әдісімен кедергі мен Холл кернеуін өлшеу
Ван дер Пау әдісімен кедергі, Холл кернеуін дәл өлшеу. Материалдың кедергісін, допинг түрін, тасымалдаушы тығыздығын анықтауға көмектеседі. Материалтану.
-
Жартылай өткізгіштердің кең далалық айырмасы
Жаңа буын жартылай өткізгіштер: Үлкен жолақ аралығы бар материалдардың артықшылықтары, қолданылу аймақтары (LED, лазер, радарлар) туралы біліңіз.
-
Металл-жартылайөткішгіш қосылыстағы потенциалдық кедергі
Шоттки барьеры: металл-жартылайөткіш қосылыстағы электрон үшін потенциалдық кедергі. Диод ретінде қолданылады, ΦB биіктігі маңызды. Омик байланыс та бар.
-
Кванттық туннельдеу эффектісінде жұмыс істейтін диод
Туннельді диод – кванттық туннельдеу эффексісіне негізделген жартылай өткішгіш диод. Лео Эсакидің 1957 жылғы жаңалығы, физикадан Нобель сыйлығы.
-
Электр өрісінде иондардың қозғалысы және микроэлектроникадағы маңыздылығы
Электр өрісінде иондардың қозғалысы – электромиграция. Микроэлектроникада маңызды, жүйелердің сенімділігін төмендетуі мүмкін. 100 жылдан бері зерттеледі.
-
Кванттық құдықтар және олардың қолданылуы
Кванттық құдық – бөлшектердің дискретті энергия деңгейлеріне ие болуы. Қақпағы, кванттық шектеу эффектісі, энергия қосымша жолақтары туралы біліңіз.
-
Жарымөткіштердің әртүрлі қабаттарының интерфейсі
Гетеропереход: интерфейс между разными полупроводниками. Важен для лазеров, солнечных элементов, транзисторов. Улучшает электронные свойства устройств.
-
Металл түзеуіштер: тарихы мен қағидалары
Металл тіктелгіштері: күштік қуатты айныма тоқтан тұрақты токқа түрлендіретін құрылғы. Мыс тотығы, германий, селенді түрлері бар. Westector тарихы.
-
Фотосезімді құрылғылардың кванттық тиімділігі
Фотосезімді құрылғылардың кванттық тиімділігі – жарыққа сезімталдықты өлшеу. CCD, фотодетекторлар үшін фотон-электрон арақатынасы, толқын ұзындығына тәуелділігі.
-
Ганн диоды: Жұмыс принципі және қолданылуы
Ганн диоды: принцип работы, применение в микроволновой электронике (радары, передатчики данных, автоматические двери). Особенности конструкции и эффект Гунна.
-
Кванттық Сымдар және Электр Тұтқындық Квантталуы
Кванттық сымдар: наноөлшемдегі электр өткізгіштік, кванттық құбылыстардың әсері, классикалық кедергі формуласының қолданылмайтыны. Нанотехнологиялар.
-
Жартылай өткізгіштегі бұзылыстарды зерттеуге арналған терең деңгейлік уақыттық спектроскопия
Жартылай өткізгіштегі электрлік ақауларды (ұстағыштарды) зерттеуге арналған DLTS әдісі. Ақаулардың параметрлерін анықтап, шолуға көмектеседі. (DLTS, ақаулар, жартылай өткізгіш)
-
Диффузиялық Сыйымдылық: Ағынның Өзгерісіне Байланысты Сыйымдылық
Жарымөткіштердегі диффузиялық сыйымдылық – құрылғы арқылы заряд тасымалынан туындайтын сыйымдылық. Вольт өзгеруімен заряд мөлшері өзгереді.
-
Жарық дыбыстық шу және жартылай өткізгіштердегі құбылысы
Жарым өткішгіштегі «жарылыс шуы» (burst noise) – кенеттен болатын кернеу/ток өзгерісі. «Попкорн шуы» деп те аталады, себебі дыбысталады. 709 оп-амппен байқалды.
-
Жарымөткіштердегі түйінделу аймағы
Жарымөткіштердегі түсініксіз аймақ – ток тасымалдаушыларының жоғалуымен сипатталатын оқшауланған аймақ. Диодтар, транзисторлар сияқты құрылымдарда маңызды.
-
Жарықтан электр тогының өндірілуі
Жарықтан электр тогын алу: фотоэлектр эффектісі, кернеу мен ток тудыру, энергия көзі. Фотоэффектіден айырмасы, заряд тасымалдағышы материал ішінде қалады.
-
Жарымжетектерде тасымалдағыштардың пайда болуы мен жойылуы
Жарымжетектер физикасында тасымалдаушылардың пайда болуы мен жойылуы – электронды құрылғылардың жұмысы үшін маңызды процестер. Негізгі ұғымдар мен принциптер.
-
Таза жартылайөткізгіштер және олардың қасиеттері
Таза жартылайөткізгіштер: қоспасыз материалдың қасиеттері, электрондар мен тесіктер санының теңдігі (n=p). Допинг болған жағдайда да ішкі жартылайөткізгіштер туралы біліңіз.
-
Шоттки эффектісі және электрондық эмиссияның далалық күшейтілуі
Шоттки эффектісі: электрондық эмиссияны арттыратын электр өрісінің әсері. Жұмыс функциясын төмендетіп, термоэлектрондық ағынды күшейтеді. Физика терминдері.
-
Жасырын құрылғыларды анықтау: Нөлдік емес қосылыс детекторларының тарихы мен қағидалары
Байланыссыз электрондық құрылғыларды (жасырын камералар, тыңшы құрылғылар) табуға арналған NLJD детекторлары туралы ақпарат. Принципі, мүмкіндіктері мен қолдануы.
-
P-N Торапты Оқшаулау Әдісі
P-N торапты оқшаулау – интегралды схемаларда транзисторларды электрлік оқшаулау әдісі. Кері бөгделген p-n тораптары арқылы компоненттерді оқшаулау қағидасы түсіндіріледі.
-
Рубирен: Қасиеттері, қолданылуы және өндірілуі
Рубрен – қызыл түсті полициклдік ароматикалық көмірсутек, OLED және икемді дисплейлерде қолданылатын маңызды жартылай өткізгіш материал.
-
Көшкін тәсілі немесе электрондық көшкін құбылысы
Авариялық бұзылу – электр тогының күшеюі, оқшаулағыштарда да жүреді. Электр өрісінің әсерінен электрон-тесік жұптары пайда болып, ток көбейеді.
-
Материалдар бетіндегі электрондық күйлер
Материалдар бетіндегі электрондық күйлер: Shockley және Tamm күйлері, беттік қабаттардағы электрондық құрылым өзгерісі, физика, химия, беттік қасиеттер.
-
Шашыраусыз заряд тасымалдаушылар қозғалысы
Баллистік өткізгіштік: заряд тасымалдағыштардың шашырамауы, электрон ағыны, кедергісіз қозғалыс, орташа еркін жүріс жолы, температураның & кристалл тазалығының әсері.
-
Жақындыққа байланысты электр кедерісінің өзгеруі
Пьезорезистивтік эффект: механикалық кернеуге жауап ретінде жартылай өткізгіштер мен металлдардың электр кедергісінің өзгеруі. Силиций, германий және т.б. материалдарда байқалады.
-
Ван Хове ерекшеліктері: кристалдық құрылымдардың электрондық күй тығыздығындағы сингулярлықтар
Ван Хове сингулярлығы – кристаллдардың күй тығыздығындағы ерекше нүкте. Оптикалық сіңіру спектрлерін талдауда маңызды, 1953 ж. Л. Ван Хове ашты.
-
Жартылай өткізгіштермен электрлік байланыстар түрлері
Жартық өткішгіштегі тоқ өткізгіш байланыстар: омикалық (төмен кедергі, сызықтық) және омикалық емес (түзетуші) байланыстар туралы ақпарат. SEO үшін жаратылған.
-
Электр өткізгіштігінің квантталған бірлігі
Электр өткізгіштігінің квантталған бірлігі – G₀. Элементар заряд пен Планк тұрақтысы арқылы анықталады. Кванттық жүргізгіштерде маңызды роль атқарады.
-
Наноқұрылымды үзіліс байланысының қасиеттері мен қолданылуы
Жұлындық торап – наноөлшемдегі металл сымдардан тұратын электрондық құрылғы. Сымдарды үзу арқылы, кедергіні бақылап, аралықты пикометрлік дәлдікпен реттеуге болады.
-
Диодты модельдеу әдістері және электрондық схемалардағы қолданылуы
Диодты модельдеу: электрондық схемаларды талдау үшін диодтардың математикалық модельдері. IV қисығы, Shockley заңы, ең қарапайым модельдер туралы ақпарат.
-
Шокли диод теңдеуі және оның қолданылуы
Шокли диод теңдеуі: жартылай өткішгіш диодтардың тоқ-кернеу қатынасын сипаттайды. Маңызды параметрлер: ток, кернеу, температура, идеалдық коэффициент. Электротехника.
-
Электр өрісінің жартылай өткізгіштің оптикалық сіңіруіне әсері
Жартылай өткізгіштерде электр өрісінің оптикалық сіңіруге әсері – Франц-Келдыш эффектісі. Физикалық құбылыс, толқындық функциялардың қасиеттеріне байланысты.
-
Қос гетероқұрылым: оптоэлектрондық құрылғылар мен квант ұңғылары
Қос гетероқұрылым – жартылай өткізгіш материалдардан жасалған құрылым. Бұл құрылым жарықдиодтар мен лазерлерде қолданылады, тиімділігі жоғары.
-
Жартылайөткішгіш материалдар мен құрылғыларды сипаттау техникасы: Сыйымдылық-кернеу профильдеуі
Жартылай өткізгіштерді сипаттау әдісі: Сыйымдылық-кернеу профильдеу (C-V). Деплеция аймағын анықтау, сыйымдылықты өлшеу арқылы материал қасиеттерін зерттеу.
-
Жарымөткіштер гетерожүктемесінде Андерсон қағидасы
Андерсон қағидасы – гетерожүктемелердің энергиялық жолақты сызбаларын құруға арналған. Жартылай өткізгіштердің вакуум деңгейлерін теңеу, энергия айнасы мен қабат кеңдігін есептеу.
-
Quantum point contact
-
Current crowding
-
Current density