Батыс Африка патшалықтары
-
Шад көлі маңындағы Канем-Борну империясы (700-1380 жж.)
Канем-Борну империясы: 700-1380 жж. Африкадағы Чад көлі маңындағы мемлекет. Тарих, география, Нигерия, Нигер, Камерун, Ливия, Чад.
-
Сахара Оңтүстігіндегі Судан Аймағы
Сахара оңтүстігіндегі Судан аймағы: географиясы, тарихы, Африкадағы ең ерте цивилизациялар мен исламның қалыптасуы. Сауда жолдары мен саяхаттар туралы.
-
Батыс Африкалық Хауса-Фулани халқының тарихы мен мәдениеті
Хауса-Фулани: Нигерияның солтүстігіндегі этникалық топ, хауса және фула тайпаларының қосылысы. Тарихы, тілі және мәдени ассимиляциясы туралы ақпарат.
-
Кано қаласы: Нигерияның тарихы мен мәдени орталығы
Кано, Нигерия: халқы 10 миллионнан астам саналатын Солтүстік Нигерияның ірі қаласы. Сауда және мәдени орталық, ежелгі Хауса патшалықтарының бірі.
-
Нигерия және Камерун: Осман дан Фодионың Жыхады (1804–1808)
Нигерия-Камерун соғысы (1804-1808): Осман дан Фодио басқарған діни-әскери қақтығыс, себептері, қатысушылар мен салдары. Тарих, ислам, Африка.
-
Сокото Халифаты: Батыс Африкадағы 19 ғасырлық ислами мемлекет
Сокото халифаты: Батыс Африкада 1804-1903 ж. құрылған ислами мемлекет. Осма́н дан Фо́дио негіздеген, хауса мемлекеттерін жеңіп, халық саны 10 млн-нан асып түскен империя.
-
Соңғай империясының ұлы билеушісі Аския Мухаммед
Аския Мухаммед I (1443-1538) – Сахелдегі үлкен Саонгай империясын құрған билеуші. Сауданы дамытып, мектептер ашып, исламды нығайтқан.
-
Солтүстік Нигерия: Британдық қорғаушылық (1900-1914)
Солтүстік Нигерия: 1900-1914 британдық протекторат тарихы, Фредерик Лугард басқаруы, құлдыққа қарсы күрес және Нигерияның құрылуы туралы ақпарат.
-
Камерунның Адамава аймағы: тарихы мен халқы
Камерунның Адамава аймағы: географиясы, ауданы 64 мың км², шекаралас елдер, таулы ландшафты, мал шаруашылығы және сирек қоныстанған аймақ туралы ақпарат.
-
Соқто Сұлтаны Сиддиқ Әбубакр III (1938-1988)
Сұлтан Әбубакар III (1903-1988) – Нигерияның ислам басшысы, Сокото сұлтаны (1938-1988). Ең ұзақ билеген сұлтан, Шейх Осман дан Фодио ұрпағы.
-
Газаргаму: Канем-Борну империясының астанасы
Нгазаргаму – 1480-1809 жж. Борну империясының астанасы. Нигериядағы көне қаланың қалдықтары, қабырғалары бүгінгі күнге дейін сақталған. Борну тарихы.
-
Орталық Африкадағы Багирми Сұлтандығының тарихы
Багирми сұлтандығы: Орталық Африкадағы ислами мемлекет. 1480/1522-1897 жылдары өмір сүрген тарихы, Мбанг билеушілері, Массеня астанасы туралы ақпарат.
-
Тақали мемлекеті: Судан тарихындағы Нұба халықтарының тәуелсіздігі
Тақали: Судан тауларындағы ежелгі Нуба мемлекеті. 18-19 ғасырлардағы тарихы, тәуелсіздігі, Махдистермен соғысы және қазіргі мәртебесі туралы ақпарат.
-
Қаноның бірінші сұлтаны Яжи І
Али Яжи – Кано сұлтандығының бірінші сұлтаны (1359-1385). Діни төңкеріс арқылы билікті нығайтып, Раноны Каноға қосты. Тарихы, Кано мемлекеті.
-
Батыс Африкадағы Тукулер Империясы (1861–1890)
Тұқулур империясы (1861-1890): Сенегалдағы тұқулур халқының ислами мемлекеті, Омар Талл құрған Тижания халифаты, діни соғыс және жаңа территориялар бағындыру.
-
Тидиани Талл: Массина Империясының тарихы мен тұрғызылуы
Тидиани Талл (1840-1887) – Токулор империясының басшысы, Эль Хадж Омар Таллдың мирасқоры. Өмірі, билікке келуі, және Массина империясы тарихы туралы ақпарат.
-
Мали империясының Манса Халифасы туралы деректер
Манса Халифа – Мали империясының 13 ғ. билеушісі. Ibn Khaldun еңбектерінде айтылады, бірақ ауызша тарихта жоқ. Тегі мен ұрпақтары әлі де даулы.
-
Нигерияның Сокото штаты: тарих және қазіргі жағдайы
Нигерия тарихы: 1900 ж. британдықтардың билігіне өтуі, Сокото провинциясының құрылуы, халқы 500 мыңнан асып, Замарафа мен Кебби мемлекеттерін қамтыды.
-
Массина Империясын құрған Шейх Амаду
Шейху Ахмаду: Массина империясын (Мали) құрған фульбе басшысы. 1818-1845 ж. биледі, саудагерлер одағын біріктіріп, исламды таратуға тырысты.
-
Массина әмірі Амаду II: Өмір және билеуі
Амаду II Массина (1815-1853) – Малидегі ислами халифаттың билеушісі. Әкесі мен ұлының билігінен кейінгі тыныш кезеңді қамтамасыз етті. Жіхад тарихы.
-
Масина халифатының соңғы билеушісі Амаду III тарихы
Амаду III Масина – Хамдаллахи халифатының соңғы билеушісі (Мали). Әкесінен кейін 1853 ж. таққа отырып, 'Умар Талмен соғысқан. Тарих, ислам, Африка.
-
Кейта әулеті: Батыс Африка тарихы (Keita äuleti: Batıs Afrika tarihı)
Кейта әулеті: 11-17 ғасырлардағы Батыс Африкадағы исламдық династия. Біләл Кейтадан таратылған, Мали мемлекетін басқарған тарихы.
-
Яури әмірлігінің тарихы мен билеушілері
Яури эмираты: Нигерияның Кебби штатындағы тарихи округ. Халқы 112 мың, ауданы 3383 км². Кәмбери тайпасының қоныс тауы, Мали мен Сонгай шабуылдары тарихы.
-
Адо Байиро: Қано әмірінің өмірі мен қызметі
Адо Бажеро: Кано әмірі (1963-2014) өмірі мен тарихы. Фулани Суллубава әулетінен шыққан, ұзақ жылдар бойы Кано әмірлігін басқарған тұлға.
-
Зауза патшайымы Амина
Амина – 16 ғ. Нигериядағы Заззау мемлекетін билеген халық қаһарманы. Тарихы аңызға толып, кейбір деректер даулы. Биографиясы, әулеті туралы ақпарат!
-
Соңғай империясының билеушісі Аския Мохаммад Бенканның өмірі мен тағдыры
Аския Мухаммед Бенкан: Соңғай империясының үшінші билеушісі (1531-1537). Өмірі, әкесі, Тимбуктудағы білімі, төңкеріске қатысуы туралы ақпарат.
-
Гванду әміраты: тарих және билеушілер тізімі
Гванду, Нигерия: тарихы, орналасқан жері, эмирлік құрамы, және 16-ғасырдағы қалыптасуы. Кебби мемлекетінің маңызды бөлігі.
-
Сокото Халифатының алғашқы визирі – Гидадо Дан Лайма
Соқото халифатының бірінші ғалымы – Вазири Гидадо (1817-1842) өмірі мен қызметі. Әулеті, тұқымдары, Нигерия тарихындағы рөлі туралы ақпарат.
-
Модибо Адама: Адамава Әмірлігінің Құрметті Негізқалаушысы
Модибо Адама (1786-1847): Фулaни ғалымы, Адамава әмірлігін құрған джихад көшбасшысы. Сокото халифатының тарихы, Камерун, Нигерия аймақтары.
-
Фулани соғысындағы Цунтуа шайқасы
Тсунтва шайқасы (1804) – Фулани соғысының ірі шайқасы. Юнфаның Усман дан Фодиоға қарсы күресі, жиһад жариялау, қақтығыс себептері туралы ақпарат.
-
Камерун тарихындағы Мандара Корольдігі
Камерун тарихы: Мандара Корольдігі – 1500 ж. шамасында Сукда әйел билеуші мен Гая аңшысы құрған ежегі мемлекет. Тарихы, шығу тегі туралы ақпарат.
-
Чадтағы Канембу халқы
Канембу – Чадтағы этникалық топ, Канем-Борну империясының ұрпақтары. 1,8 млн адамды құрайды, Канембу тілінде сөйлейді, араб және француз тілдерін біледі.
-
Нигерияның Борно штатындағы Кукава қаласы және аудандық басқарушылығы
Кука қаласы және Нигерияның Борно штатындағы жергілікті басқару ауданы туралы ақпарат. Тарихы, негізі қалануы, саяхатшылар және соғыстар туралы біліңіз.
-
Вадай Сұлтандығы: Тарих және Әскери Күші
Вадай Сұлтандығы (1501-1912): Чад және Орта Африка Республикасы аймағындағы тарих, ислам, сауда және Аббасид әулетімен байланысы туралы мақала.
-
Дунама Диббалеми: Канем Империясының тарихы мен мұрасы
Канем империясының патшасы Дунама Даббалеми (1210-1224) туралы мақала. Исламды қолдауы, соғыстары, аумақты кеңейтуі, Африка елдерімен байланыстары жайлы ақпарат.
-
Шадтағы Билала тайпасының тарихы мен мәдениеті
Шадың орталық аймағындағы көшпелі Билала халықтары туралы ақпарат. Тілдері, тарихы, саны және басқа этностармен байланысы жайлы біліңіз.
-
Батыс Африканың Борну әмірі Идрис Алуманың тарихы
Идрис Алоома: Батыс Африканың Борну империясының билеушісі (1571-1603). Ішкі соғыстарды тоқтатты, шарият заңдарын енгізіп, империяны гүлдендірді.
-
Кель Айр: Тарих және мәдениеті
Кель Айр: Нигердегі Аир таулары аймағын билеген көшпелі туарег тайпалар конфедерациясы. Тарихы, жергілікті халықтармен қарым-қатынасы туралы ақпарат.
-
Дар Сила: Чад және Суданның көшпелі сұлтандығының тарихы
Дар Сила – Чад және Судандағы 50 мыңнан астам халық. Сила тілінде сөйлейтін, ислам дінін ұстанатын көшпелі мемлекет. Географиясы, мәдениеті.
-
Hausa Kingdoms
-
Wadai War
-
Tama people