Ұлттық психология
-
Ұрпақтар арасындағы пікір қақтығысы
Ұрпақтар арасындағы пікір қақтығыстары: мүдделер, саясат, тілдегі айырмашылықтар. Түрлі ұрпақтардың арасындағы түсініспеушіліктер мен қарым-қатынас жолдары.
-
Тәртіпке басудың әсері немесе құрдастардың ықпалы
Тәртіпке бағынудың әсері: Теңдестердің ықпалы, мінез-құлық өзгерісі, оң және теріс жақтары. Топтар мен қарым-қатынастар туралы біліңіз.
-
Тайпалық және адам эволюциясы
Тайпалық – адам эволюциясы, кіші топтардағы өмір салты, топтық бірлік. Саяси контексте кемсітушілікке алып келуі мүмкін.
-
Кімдік пен өзін-өзің ұстау: Қоғамдағы жасырыну өнері
Өзін-өзі тану мүмкін емеу: "Пасстеринг" – әлеуметтік қабылдау үшін өзге топқа жататындыққа ұқсау. Эрвинг Гоффманның stigmatization теориясы.
-
Әлеуметтік қабылдау және танымалдылық
Әлеуметтануда танымалдылық – адамдардың ұнатуы немесе мәртебе беруі. Қарым-қатынас, тартымдылық, үстемдік, байлық сияқты факторлар әсер етеді. Түрлері: сезімдік және социометриялық.
-
Әлеуметтік статустың өзгеруін көрсететін рәсімдер
Әлеуметтік статустың өзгеруін көрсететін ғұрыптар: өту рәсімдері, үш кезеңі (бөліну, аралық, қосылу). Мәдени антропологиядағы маңызды түсінік.
-
Тәңдестер тобының әлеуметтік және психологиялық маңызы
Тәжрибелес топтар: әлеуметтік топ, ұқсас мүдделер, жас, әлеуметтік жағдай. Жасөспірімдерге әсері, қауіпсіздік сезімі, жеке сәйкестік қалыптастыру.
-
Қоғамдағы әлеуметтік қашықтық тұжырымдамасы
Әлеуметтік қашықтық – қоғамдағы топтар арасындағы қарым-қатынас, сенім деңгейі мен ұқсастық сезімі. Әлеуметтанудағы маңызды түсінік.
-
Әлеуметтік өзара әрекеттестің когнитивтік процестері
Әлеуметтік когниция: адамдардың әлеуметтік өзара әрекеттесуде ақпаратты қабылдау, сақтау, өңдеу процестерін зерттейді. Психология, когнитивтік теория.
-
Топтық қателік: топ мүшелерінің мінез-құлқы мен топ шешімдері туралы қате пікірлер
Топтық қателік – адамдардың топ мүшесінің ерекшеліктерін бүкіл топқа жатқызуы немесе топ шешімдерін жеке пікірлермен байланыстыруы. Зерттеулер, себептері.
-
Топтың сыртқы мүшелерінің ұқсас қабылдануы
Топтар арасындағы айырмашылық: «Топтан тыс біртектілік» эффектысі – топқа жатпаған адамдардың бір-біріне ұқсас деп қабылдануы. Стереотиптер, әлеуметтік психология.
-
Жалпыланған басқа адам: әлеуметтік өзара әрекеттесу және жеке тұлғаның қалыптасуы
Жалпыланған басқа – әлеуметтанудағы маңызды ұғым. Бұл адамның қоғамдық күтулерді түсінуі, өзін әлеуметтік жүйедегі мүше ретінде қабылдауы. Мид, Смит еңбектері.
-
Топтың ішіндегі басымдық және топтар аралық қарым-қатынас
Топтық жақындық: Өз тобымызға деген қалаушылық, басқа топтарға қарағанда артықшылық беру. Психологиялық себептері, мәдени топтардың ролі зерттелді.
-
Жеке тұлғаның қалыптасуы мен маңызы
Жеке тұлғаның ерекшеліктері, сенімдері, мінез-қалпы мен мәдени факторлар. Өзіндік идентичность – адамды немесе топты анықтайтын қасиеттер жиынтығы.
-
Әлеуметтік-когнитивтік теория: Моральдық мінез-құлқының қалыптасуы мен өзара әрекеттесуі
Әлеуметтік-когнитивтік теория моральдық ойлау, эмоциялар, мінез-құлықтың өзара әрекеттесуін қарастырады. Даму, деңгейлер, себептерін түсіндіреді.
-
Әлеуметтік қабылдау теориясы және көзқарас өзгерісі
Әлеуметтік қабылдау теориясы: идеяларды қазіргі көзқараспен салыстыру арқылы қабылдау, коммуникацияны жақсарту. Психология, көзқарас өзгерісі.
-
Әлеуметтік әділетсіздіктің іштей сіңірілуі
Ішкі қысым: әлеуметтік әділет теориясындағы маңызды түсінік. Қысымға ұшыраған топтардың өзіне-өзіне зиян келтіретін мінез-құлықтары мен стереотиптері. Психологиялық денсаулыққа әсер етеді.
-
Адамдарды таңбалау мінез-құлқына әсер етеді
Адамдарды белгілеу мінез-құлқына қалай әсер етеді? Белгілеу теориясы, стигма, стереотиптер, және өзіндік болжам туралы біліңіз. Әлеуметтік нормалар мен мінез-құлық.
-
Қылмыстық мінез-құлықты үйрену теориясы
Эдвин Сазерлендтің криминологиядағы дифференциалдық қатынас теориясы қылмыстың себептерін, оқу арқылы қалай пайда болатынын түсіндіреді. Қылмыстың танылуы.
-
Ересектердің балаларға қатысты кемсітушілігі
Ересектердің балаларға қатысты билікпен зәбір тартуы – adultism. Осы құбылыс отбасы, мектеп, заң жүйесіне әсер етеді. Зерттеулер жалғасуда.
-
Нормативті мінез-құлық: жеке және қоғамдық өлшемдері
Нормалы мінез-құлық – жеке тұлға үшін қалыпты, әлеуметтік нормаға сай келу. Адамның мінез-құлқының қалыптылығы, әлеуметтік қабылдау, stigmatization тақырыбы.
-
Әлеуметтік топтарға қатысты стереотиптердің әсері
Стереотиптік қауіп – әлеуметтік топ туралы стереотиптерге сәйкес келу қаупі. Оқу үлгеріміндегі гендерлік және нәсілдік айырмашылықтарға әсер етеді. Психологияда зерттелген.
-
Әлеуметтік топтар: негізгі және екіншілік түрлері
Әлеуметтік топтар: бастауыш және екіншілік топтардың ерекшеліктері, қарым-қатынастардың сипаттамасы, мақсаттары мен әлеуметтік ұйымдастыру.
-
Қоғамдық ықпал мен көзқарас өзгерісінің теориясы
Көзқарас, сенімдер және мінез-құлықтардың өзгеру теориясы. Әлеуметтік ықпал, когнитивтік диссонанс, әсерлі компоненттер көзқарасты өзгерте алады.
-
Әлеуметтік мінез-құлық: себептері мен дамуы
Әлеуметтік мінез-құлық – бір түрге жататын ағзалар арасындағы өзара әрекеттесу. Бұл мінез-құлық жеке ерекшеліктермен және ортамен байланысты.
-
Адамдарды жамандау тілі немесе арқасынан сөйлеу
Күнәлі сөздер: "антилокуция" - жеке немесе топқа қатысты жағымсыз пікірлер. Аллпорттың прежудис шкаласының бірінші сатысы, түрлері мен мағынасы.
-
Ұялды қасиетті тұлғалар және әлеуметтік теориялар
Ұялды қасиетті адамдар, әлеуметтік алаңдаушылық, «қабырға гүлі» аталымы, достармен араласқанда жақсы көрінеді, бірақ жаңа адамдармен тартынады.
-
Әлеуметтік байланыстарды графикалық бейнелеу
Әлеуметтік байланыстарды көрнекті бейнелейтін социограмма туралы біліңіз. Топ ішіндегі қарым-қатынастарды, байланыстарды талдауға көмектеседі.
-
Қоғамдық қайта тәрбиелеу процесі
Әлеуметтенудің қайта құрылуы – бұрынғы құндылықтарды жойып, жаңа нормаларға бейімделу процесі. Әскери оқу және тоталитарлық мекемелерде жүзеге асып, өзін-өзі өзгертуге көмектеседі.
-
Әлеуметтік иерархияға бейімділік: Тұлғалық қасиеттер
Әлеуметтік иерархияны қолдайтын мінез-құлық – SDO. Топтар арасындағы теңсіздікке ұмтылыс, үстемдік талғамы. Әлеуметтік доминанттық теория, дискіминация.
-
Әлеуметтік топтар: «Біз» және «Олар» психологиясы
Ішкі және сыртқы топтар – әлеуметтік психологиядағы маңызды ұғымдар. Топқа жататындық, қарым-қатынас, әлеуметтік сәйкестік туралы біліңіз.
-
Альберт Коэн: Жастар субмәдениеті мен қылмыс теориясы
Альберт Коэн: Американдық криминолог, жасөсперімдердің қылмыстық топтары туралы субмәдениет теориясының авторы. «Қылмыскер ұлдар» кітабы, ғылыми жетістіктері.
-
Әлеуметтік қалыптасу және бетперде тағу құбылысы
Әлеуметтік маскировка: негізгі себептері, салдары мен психологиялық аспектілері. Зерттеулер, травмалық жағдайлар мен қоғамдық қысым туралы ақпарат.
-
Әлеуметтік таңбалау және кемсіту құбылысы
Әлеуметтік таңба – қоғамдағы ерекшеліктері үшін айыптау немесе кемсіту. Мәдениет, жыныс, денсаулық, мүгеделік сияқты факторларға байланысты. Өз-өзіне қатысты да болуы мүмкін.
-
Қоғамдық нормадан ауытқу және екінші девианттық
Қоғамдық нормадан ауытқу, біріншілік және екіншілік девианттық – социологиялық түсініктер. Екіншілік девианттық өз бетінше қалыптасқан қылмыстық мінез-құлықты білдіреді.
-
Әлеуметтік жаттығу және байланыс үзілуі
Әлеуметтік жаттандыру – адамның қарым-қатынастардағы үзілісі, оқшаулану сезімі. Себептері, түрлері, психологиялық және әлеуметтік аспектілері туралы біліңіз.
-
Әлеуметтік белгілеу: топтар мен мінез-құлыққа әсері
Әлеуметтанудағы "белгі" ұғымы: топтарды анықтау, қарым-қатынас құру, қоғамнан шеттетуге алып келуі мүмкін. Өздігінен қабылдау немесе сырттан тағайындалуы.
-
Басқашалыққа позитивті көзқарас немесе Әлфилия
Allophilia – басқашалықты қабылдау. Өзге мәдениет, дін, нәсілдегі адамдарға позитивті көзқарас, прежудиске қарсы тұру. Питтинскидің әлеуметтік ұғымы.
-
Әлеуметтік рөлді құндыландыру: әлеуметтік мәртебесі төмен адамдардың өмірін жақсарту жолы
Әлеуметтік мәртебе нығайту (SRV) – қоғамда төмен дәрежедегі адамдардың өмірін жақсарту әдісі. Мүгедектік, кедейлік, дискриминациядан зардап шегушілерге көмектеседі.
-
Топтық идентичность: түсінік және қалыптасуы
Топтық идентичность – ортақ құндылықтармен біріккен адамдар тобының өзіндік сезімі. Ұлттық сана, әлеуметтік құбылыс, тарих және психологияда маңызды.
-
Әлеуметтік прежудис шкаласы: Аллпорттың прежудис және дискриминация сатылары
Әлеуметтік прежудис пен дискриминацияны өлшеу: Гордон Аллпорттың 1954 жылғы шкаласы (1-5). Топтар арасындағы негативті көзқарастарды анықтауға көмектеседі.
-
Әлеуметтік тежелу және оның көріністері
Әлеуметтік өзара әрекеттесуден қасақана бас тарту, ұялу, қоғамдық алаңдаушылық, әлеуметтік қиындықтар туралы мақала. Психология, ми қалыптары талданды.
-
System justification
-
Labelling
-
Social distance corollary
-
Social isolation
-
Social intelligence