Ерте христиандық Рим
-
Латин тілінде жазған христиан жазушысы Лактанций өмірі мен шығармалары
Лактантий – римдік христиан жазушысы (250-325 жж.). "Құдайлық нұсқаулар" ең белгілі шығармасы, христиан дінін қорғайды. Константин I-нің кеңесшісі болған.
-
Тацит жазбаларындағы Христиандық және Иса пайғамбарға сілтемелер
Тациттың Рим тарихындағы Иса Масих туралы деректер: Нерo өртіндегі христиандар, Пилаттың жазалауы, христиан дінінің бастауы. Рим тарихы, дінтану.
-
Бірінші ғасырдың жиырмасыншы онжылдығы: оқиғалар мен жағдайлар
20-жж. біздің заманымыздан бұрын: Еуропа, Африка, Азиядағы көтерілістер, Рим империясымен күрес, Цинь әулетінің құлауы, Кореядағы билік өзгерістері. Тарих тереңдігіне саяхат!
-
Бірінші ғасырдың 30-шы жылдары: Оқиғалар мен тарих
30-39 жж. - Иса Масихтің айып тартуы, Антиохиядағы христиандық шіркеудің құрылуы, Римдегі қаржы дағдарысы. Тарих, дін, саясат туралы мағлұмат.
-
Көшпенділер дәуірі: 40-50 жылдар аралығындағы оқиғалар
40-49 жж. дейінгі тарих: Римнің Британияны жаулауы, Қытайдағы көтеріліс, император Клавдий билікке келуі. Тарихи оқиғалар мен саяси өзгерістер!
-
Бірінші ғасырдың алғашқы онжылдықтары: 50-59 жылдар аралығы
50-59 жж. – Рим мен Парфияның Армения үшін соғысы, Ұлыбританияны жаулау және Тиридат I патшалыққа келуі. Тарих, саясат, әскери оқиғалар.
-
385 жыл: Тарих пен діннің бетбұрысы
385 жыл: Римдік синод пророк Жеромды елден шығарады. Цицерон идеяларын қолданғаны үшін Египет, Вифлеемге қашып кетеді. Латын Вульгатасы жаралады.
-
64 жыл: Римнің өрттері мен христиандар қуғыны
64 жыл: Жұлдық күнтізбе, Римнің Ұлы өрті (18 шілде). Басс пен Красс консулдығының жылы. Тарих, жылнама, Рим империясы туралы ақпарат.
-
Греко-рим әлемінің құпия діни мектептері
Греко-римдік діндер: құпия мектептер, қатысушыларға арналған рәсімдер, мистеріялар тарихы. Ежелгі дәуірдегі діни сенімдер мен практикалар туралы біліңіз.
-
303 жыл: Христиандарды қудалау және Рим императорларының билеуі
303 жыл: Рим империясында христиандарға қарсы Diocletian мен Maximian консулдығы кезіндегі ең ауыр қудалау басталды. Тарих, дін, Рим.
-
Мильвий көпірі шайқасы: Константиннің жеңісі мен Рим империясының тарихындағы бетбұрыс
Мильвий көпірі шайқасы: 312 ж. Константин I мен Максентий арасындағы Рим саяхаты. Константин жеңіп, империяны біріктірді. Христиандыққа жол ашты.
-
Қасиетті Перпетуа мен Фелициттің шейіттік тарихы
Қасиетті Перпетуа мен Фелициттің 3 ғасырлық христиандық шейіттік куәлігі. Түрмедегі өмір, көрулер, құрбандық туралы латынша және грекше мәтін.
-
Саяси мақсатта жасалған Константин императорының бұрмаланған жарлығы
Саяси билік үшін жасалған, 8 ғасырда құрастырылған «Константин саяхаты» - Рим императоры Константиннің жалған жарлығы. Тарихшылар бұл құжаттың жасалма екенін дәлелдеді.
-
Рим қаласындағы Ұлы өрт (64 ж.)
Римдегі Ұлы өрт (64 ж.): себебі, зардаптары, Нерoнның айыптауы және христиандарға қарсы алғашқы қудалау туралы біліңіз. Тарих, археология.
-
Рим империясында христиан дінінің заңдастырылуы (313 жыл)
313 ж. Рим империясында христиан дінінің заңдастырылуы. Милан жарлығы: Константин I мен Лицинийдің христиандарға қатысты саясатын өзгерту туралы мәлімет.
-
Католик шіркеуі мен мемлекеттің қарым-қатынастарының тарихы
Католик шіркеуі мен мемлекет арақатынастарының тарихы, діни еркіндік, Рим империясы, қуғын-сүргін, Vatican II кеңесі. Тарих, дін, құқық.
-
Діни төзімділік туралы жарлықтар тарихы
Діни төзімділік бұл дінге жатқызылуына қарамастан, дін ұстанушыларын қудаламау туралы үкім. Тарихтан мысалдар: Кир цилиндрі, жайнизм, қытай философиясы.
-
Бауыр өлтіру актісі
Бауыр өлтіру – өзінің ағасын немесе әйелін өлтіру. Әскери контексте – әріптесті өлтіру. Соғыстар мен туысқандық қарым-қатынастардағы зорлық туралы мақала.
-
14 Нисан күні Пасханы сақтау туралы
Құрбандық тойы күніндегі Пасха тойлау: 14 Нисан. Квартедециманизм – христиандар арасындағы Пасханы дүйсенбі күні немесе құрбандық күні тойлау дауы.
-
Арнобий: Ерте христиан апологы және "Жазықтарға қарсы" трактаты
Арнобий: ерте христиан апологы, Бербер тегінен. Римді қудалау себептеріне қарсы жазған "Жазықсыз халықтарға қарсы" еңбегі, Діклетіан дәуірі.
-
Өлім төсегінде дінге келу
Өлім алдындағы дінге өту – соңғы сәтте сенімді өзгерту. Бұл шын ниетті көрсетеді, ұзақ ойлардың түйіні немесе аяқталмаған үдеріс болуы мүмкін.
-
Төртінші ғасырдағы саяси және діни өзгерістер
Константин ауысуы: 4 ғасырдағы саяси-теологиялық өзгерістер, Рим империясы мен шіркеудің одағы, Цезарьпапизм. Тарихшылар пікірлері әртүрлі.
-
Тертуллианның "Қорғау туралы жазбасы": Христиандыққа қорғау және шақыру
Тертұллианның «Apologeticus» еңбегі – христиан дінін қорғау, римдік империядағы толеранттылық талабы. «Шехидтердің қаны – шіркеудің тұқымы» фразасы талқыланады.
-
Британ король Луций және христиандық кірісінің тарихы
Луций – 2 ғ. Британия патшасы, христиан дінін елге әкелген деп есептеледі. Тарихы 6 ғ-да пайда болды, Беде жазбаларында кеңейтілді.⛪️🏛️
-
Көне Римдегі Цирк: Нерон мен Калигиланың аренасы
Көне Римдегі Цирк Нерон: тарихы, құрылысы, Калигула мен Клавдий дәуіріндегі шарықаттар. Ватикан қаласында орналасқан ескерткіш туралы ақпарат.
-
Константин Великийтің жоғалған шлемі
Құдайға сенуге көшкен Константин Великий императорының жоғалған шлемі – қасиетті реликвия. Анасы Еленаның қасиетті жерлерден әкелген заттары болған. Тарихы мен маңызы туралы оқыңыз.
-
Александрия және копт шіркеулерінің жыл санау тәртібі
Көптік шіркеулерде қолданылатын "Шехидтер дәуірі" – Диоклетианның христиандарға қарсы қуғынынан бастау алған жыл санау жүйесі. Тарих, дін, жыл санау.
-
"In hoc signo vinces" латын фразасы және Константиннің көруі
"In hoc signo vinces" латын фразасы – "Осы белгімен жеңіске жетесің". Константин I христиандыққа өту алдындағы көруі туралы Lactantius-тің айтуынша, маңызды тарихи дерек.
-
Сергий мен Бакхус: Христиан шейіттерінің тарихы
Сергий мен Бакх – IV ғасырдағы христиан әскерлері, қасиетті мартырлар. Рим императорының әскерінде қызмет еткен, дін үшін қаза тапқан қасиеттілер туралы ақпарат.
-
Құрбан болған Кириақ және серіктерінің тарихы
Әулие Кириак (303 ж.) – Диоклетиан қудалауында шейіт болған христиан. Рим тарихындағы 27 Кириактың бірі, 8 тамызда еске алынады. Әулие, шейіт, христиандық.
-
Поликарп шехитінің қолжазбасы
Поликарп шейіті: 2 ғ. христиан діліндегі маңызды қолжазба. Смирна епископының қасіреті, Римдіктердің қуғыны, куәгерліктер мен керемет оқиғалар баяндалады.
-
4 ғасырдағы Солтүстік Африка христиан радикалдары: Circumcellions немесе Agonistici
4 ғасырда Солтүстік Африкадағы христиан радикалдары – Circumcellions. Донатистермен байланысы, әлеуметтік наразылық, діни қарама-қайшылықтар туралы ақпарат.
-
Құдайға қарсы өлім: Тарих және мәдениеттердегі өзіне-өзі қол жұмсау көзқарастары
Құбылыс тарихындағы өзіне-өлімі көзқарасы мен практикасы: ежегіткi мифтер, Аякс Ұлы, Лукреция, Эмпедокл сияқты тұлғалардың өмірі мен өлімi туралы ақпарат.
-
Константин Великий және Христиан дінінің күшеюі
Константин Великий және христиан дінінің Рим империясындағы басым дінге айналуы. Тарихшылар императордың себептерін және діни бағытын анықтауда келіспеушілікте.
-
Құпия христиандық дәстүрі
Құпия христиандық – дін басушылық кезеңінде христиан дінін жасырып, басқа дінді мойындау. Қорғану үшін пайда болған құпия амалдар мен қозғалыстар туралы біліңіз.
-
Әскери қасиеттілер және христиан дініндегі әскерлердің қорғаушылары
Әскери қасиеттілер: христиан дініндегі әскер мен сарбаздардың қорғаушылары. Рим әскеріндегі шейіттер, қасиетті Георгий және "Христос атлеті" атағы туралы ақпарат.
-
Рим империясындағы діни қуғын-сүргін
Рим империясындағы діни қуғын-құлдық: Діндерге төзімділік, христиандық мемлекеттік дін ретінде қабылдануы және бірлік сақтау үшін күш қолдану.
-
Рим империясындағы христиандарға қарсы қудалау (303–313 жж.)
Рим империясындағы христиандарға қудалау (303-313 жж.): Диоклетиан қудалауы, себептері, шаралары, нәтижелері. Милан эдиктымен аяқталды. Христиандық тарих.
-
Рим солдаттары мен шейіттері
Рим әскерлерінің 320 ж. христиан діні үшін шейіт болған 40 қасиеттісі туралы мақала. Лицинийдің қудалауы, Себастедегі қаһарлы оқиға. Тарих, дін, әскерилер.
-
Көрнілийдің христиан дініне бірінші жұрттан келген адам ретінде өтуі
Корнелий – христианды қабылдаған бірінші жұдырық. Петрге берілген көру арқылы, діншілдерге Құдай жолын көрсетті. Жаңа өсиет, ізгі хабар.
-
Никомидиялық Әнфим: Христиан шейітінің тарихы
Әулие Анфим Никомидийский – христиан діні үшін шейіт болған Никомидия епископы. Диоклетиан қудалауы, 20 мың шейіт, император сарайындағы өрт туралы ақпарат.
-
II ғасырдағы Лион қасиеттісі Бландинаның шейіттігі
Әулие Бландина – II ғасырда Рим империясында христиан діні үшін шейіт болған әйел. Лионда (Франция) император Марк Аврелий тұсында қаза тапты. Христиандарға қысым.
-
Құрбан болған Ғоргоний және әріптестерінің тарихы
Әулие Горгоний: 304 ж. Никомидияда Диоклетиан қудалауы кезінде шейіт болған христиан. Император үйінде жоғары лауазымда болған, қатыгездықпен өлімге кесілген.
-
Рим сарбазы Тиберий Юлий Абдес Пантера және оның тамыры
Тіберіус Юлий Абдес Пантера: римдік сарбаз, Германиядағы қабір тасы. Финик, грек тегі, әскерилерде жиі кездесетін есім. Қасиеттілер тізімінде де бар.
-
Амидалық Акакий: Мыңдаған құлдарды азат еткен иемірзе
Акакий Амидский (425 ж.ө.) – Месопотамия епископы, мыңдаған құлдарды азат еткенімен танымал. Өмірі туралы мәліметтер ежелгі дереккөздерде сақталған.
-
Рим қудалауында дінді сатқандар және олардың салдары
Традиторлар – Рим қудалау кезінде христиан дінін сақтап қалу үшін Имандылардың кітаптарын, атын жауға бергендер. Тарихы, себептері туралы біліңіз.
-
Христиандық пен саясат: Тарихи байланыс және идеологиялар
Христианство мен саясат арасындағы тарихи қарым-қатынас, түрлі идеологиялар (коммунизм, социализм, анархизм) мен дін өкілдерінің пікір-келіспеушіліктері.
-
Августинның «Христиан діні туралы» трактаты
Августин Иппонскийдің «Христиан діні туралы» теологиялық трактаты. Жазбаларды түсіндіру, оқыту және қорғау жолдары, сонымен қатар христиандық уағыз.
-
Alexander of Jerusalem
-
Maximilian of Tebessa
-
John and Paul
-
Felix and Adauctus
-
Scythian monks
-
Acts of the Martyrs
-
Collatio lustralis
-
Paul Allard
-
Andronicus, Probus, and Tarachus
-
Christianized sites
-
Romanus of Caesarea