Орта ғасырлық еуропалық поэзиясы
-
Таннгейзер: Аңыз бен өнердің қайнар көзі
Таннгейзер – неміс ақыны, музыканты (1245-1265). Өмірі жөніндегі деректер аз, халық ертегілеріндегі «әйел патша» образымен байланысты. Негізгі ақпараттар.
-
Орта ғасырдағы ақындар және лирикалық поэзия өнері
Трубадурлар – Орта ғасырдағы лирикалық поэзияның композиторлары мен орындаушылары. Тробэйрицтер, мәдениетке әсері, Еуропадағы поэзия мектебі туралы біліңіз.
-
Орта ғасырлық Еуропа әдебиетіндегі махаббат тұжырымы
Орта ғасырлық Еуропа әдебиетіндегі махаббат: рыцарлық, асыл сүйіспеншілік, әдеби туынды ретінде пайда болуы, және оның халыққа таралуы.
-
Орта ғасыр неміс лирикасы: Махаббат әндері дәуірі
Орта неміс тіліндегі махаббат әндері дәстүрі – Minnesang. 12-14 ғасырлардағы лирикалық өнер, Minnelied ақындары, courtly love тақырыбы.
-
Вольфрам фон Эшенбах: Немец рыцарі, ақыны және композиторы
Вольфрам фон Эшенбах (1160/80-1220) – неміс рыцарі, ақын, композитор. Орта ғасыр неміс әдебиетінің көрнекті эпикалық ақыны, "Парциваль" авторы.
-
Вальтер фон дер Фогельвейде: Немец ақыны және саяхатшы музыкант
Вальтер фон дер Фогельвейде (1170-1230) – неміс лирика ақыны, Минезанг дәуірінің шебері. Махаббат өлеңдері, саяси шығармаларымен танымал. Goethe-ге дейінгі ең ұлы ақын.
-
Орта ғасырлық француз поэзиясы: «Гүлдер романы» қолжазбасы
«Гүл романы» – ескі француз поэмасы, махаббаттың психологиялық аллегориясы. Ортағасырлық әдебиеттің маңызды ескерткіші, махаббат өнерін ашады.
-
Данте Алигьеридің «Жаңа өмір» шығармасы
Данте Алигьеридің 1294 ж. жарық көрген «Жаңа өмір» шығармасы – ортағасырлық махаббат поэзиясының үлгісі. Проза мен өлеңнің керемет үйлесімі.
-
Ролан әні: Француздық дастан жырларының бастауы
«Роланның Әні» – 11 ғасырдағы француз дастаны, 778 ж. шайқас, Карл Великий дәуірі. Ең көне француз әдебиетінің үлгісі, қаһармандық жыр.
-
12 ғасыр латын жыршысы - "Архипоэт" туралы деректер
Анонимді 12 ғасыр латын ақыны – Архпоэт. "Confession" өлеңімен танымал, Голиард поэзиясының көрнекті өкілі. Тұлғасы әлі анықталмаған, бірақ сатиралық шығармаларымен белгілі.
-
Юстиш Дешам: Француз ақыны және өлең өнері шебері
Эсташ Дешамп (1346-1406/7) – француз ақыны, «Жыланбас» лақабымен белгілі. Машоның шәкірті, Шарль V-тің елшісі болған. Өлең өнері, тарих, дипломатия.
-
Орта ғасырдағы Еуропа поэзиясы: түрлері мен дамуы
Еуропа орта ғасырындағы поэзия: лирика, эпос, трубадурлар, Кармина Бурана, және діни өлеңдер. Орфтың музыкасы, Англия поэзиясы туралы біліңіз!
-
Орта ғасырлық жыр өнері: Француз дастандарының поэзиялық формасы
Орта ғасырлық француз поэзиясы: "Chanson de geste" – ерлік дастандары, жоңглерлер орындаған, 4000 тармақты өлеңдер. Тарихы, ерекшеліктері туралы біліңіз.
-
Арно Даниель: 12 ғасырдың Окситан ақыны
Арно Даниель – 12 ғасырдағы Окситан ақыны, Данте мен Петрарканың мақтауына ие. Ылғалды өлең өнерінің шебері, қиын тілмен жазған суреткер.
-
Орта ғасыр неміс ақыны Фрейданк және оның "Сән-салтанат" шығармасы
Фрейданк (Вриданц) – 13 ғ. неміс ақыны, "Ақылгөйлік" поэмасының авторы. 4700 тақпақтан тұратын бұл еңбек орта ғасырда кең таралған, латын тіліне аударылған.
-
Адам де ла Аль: XIII ғасыр Француз ақыны мен композиторы
Адам де ла Аль – 13 ғасырдағы француз ақыны, композиторы. Әндер, поэзиялық тартыстар, «Робин мен Марион» ойынының авторы. Еуропа музыка тарихындағы маңызды тұлға.
-
Готфрид фон Штрасбург: Орта ғасыр неміс әдебиетінің суретшісі
Готфрид фон Штрасбург – орта ғасыр неміс әдебиетінің суретшісі, "Тристан" романының авторы. "Тристан мен Изольда" аңызы, Вагнер операсының шабыты.
-
Кастилия дастаны: Сид туралы жыр
«Эль Кантар де Мио Сид» – ең көне испандық дастан, Родриго Диас де Вивар (Эль Сид) батырлығын баяндайды. Испан әдебиетінің маңызды туындысы.
-
Орта ғасырдағы әнші-жыршылар және сазгерлер
Орта ғасырдағы минестрельдер: сазгер, әнші, әзілкештер. Тарих, оқиғалар, тақсырлар үшін өнер көрсеткен музыканттар туралы мағлұмат. 🎶🎭🏰
-
Оқситан әдебиеті: Оңтүстік Францияның тілі мен поэзиясы
Оқситан әдебиеті: Францияның оңтүстігіндегі роман тіліндегі алғашқы әдебиет. 12 ғасырдағы лирикалық поэзия, трубадурлар, тарихы мен ерекшеліктері.
-
Орта ғасырлық Италиялық Лауда өнері
Итальяндық лауда – орта ғасыр мен Ренессанс дәуіріндегі халықтық діни ән жанры. Рождествомен байланысты, кароль, ноэль сияқты. Монофониядан полифонияға дамыды.
-
Октасилдық өлең түрі: Лай туралы деректер
Лирикалық өлең түрі: 13-14 ғасырларда Франция мен Германияда пайда болған, махаббат пен оқиғаларды баяндайтын «лай» өлеңдері туралы ақпарат.
-
Орта ғасырлық француз өлең және музыка формасы: Виреле
Виреле – ежелгі француз поэзиясының музыкалық формасы. 13-15 ғасырларда Еуропада кең таралған, Машо, Дюфаи сияқты композиторлардың шығармаларында кездеседі.
-
12 ғасыр махаббат хаттары
12 ғасырдағы Абеляр мен Элоизаның махаббат хаттары: Орта ғасырлық махаббат, дін және әйелдер рөлі туралы құпиялар. Тарих, әдебиет зерттеушілеріне арналған.
-
Испан поэзиясының орта ғасырлық дәуірі
Испан поэзиясы: Орta ғасырлық поэзия түрлері, харжастар, мозараб тілі, "Сидтің әні", "Ронсеваль шайқасы" және эпикалық шығармалар туралы мағлұмат.
-
Блазон: поэзиядағы бейнелеу өнері
Блазон поэзиясы: анықтама, тарихы, ерекшеліктері. Елизавета дәуірінде кең таралған. Геральдикадан бастау алған өнер формасы туралы біліңіз.
-
Орта ғасырдағы өнегешілер әндері
Орта ғасыр музыкасы: Geisslerlieder – 13-14 ғғ-дағы діни әндер, қарапайым халық тілінде орындалған, өкініш пен құдайға жалбану мақсатында пайда болған.
-
Француз поэзиясының тарихы мен эволюциясы
Француз ақыны: тарихы, жанрлары, ескі және орта ғасырлардағы дамуы. "Ән туралы жыр", "роман" сияқты поэзия түрлері туралы біліңіз.
-
Бернар де Вентадор: Ақындар поэзиясының шебері
Бернар де Вентадор: 12 ғ. француз ақыны, сазгері, тұбар leu стилін дамытқан, мәхаббат поэзиясын қалыптастырған. 45 өлеңнің 18 әуені сақталған.
-
Каталондық жырау Гилем де Кабестани: Өмір және шығармалары
Гилем де Кабестани (1162-1212) – Руссильон графының каталон ақыны. Өмірі туралы көп мәлімет жоқ, ақындық өнері мен тегі зерттелген. Тарих, өнер.
-
Нейдхарт: Минезинг шебері және оның мұрасы
Немец композиторы: Нейдхарт фон Ройенталь (1190-1240) – көрнекті миннезангер. 1500-ге жуық өлең жолы, 70 әуені сақталған. Халық мүсіндерін енгізген.
-
Орта ғасыр неміс ақыны Генрих Фрауэнлоб өмірі мен шығармашылығы
Генрих Фрауэнлоб (1250-1318) – ортағасырлық неміс ақыны, сангшпрухдихтунг және миннезанг өкілі. Мессен қаласында туған, мейстерзингер мектебін құрған.
-
Солаж: Француз композиторы және оның шығармаларының жұмбағы
Солаж – 14 ғ. француздық композитор, «ars subtilior» мектебінің өкілі. Туындылары «Шантильи кодексінде» сақталған. Өмірі туралы мәлімет аз.
-
Орта ғасыр неміс ақыны және музыканты Ульрих фон Лихтенштейн
Ульрих фон Лихтенштейн (1200-1275) – орта ғасыр неміс ақыны, миннезингер. Өлеңдерімен рыцарьлардың өмірін жақсарту жолдарын көрсеткен. Лихтенштейн тарихы.
-
13 ғасырдағы итальяндық трубадур: Сорделло да Гоито өмірі мен шығармашылығы
Сорделло да Гоито – 13-ғасыр итальян ақыны, трубадуры. Өмірі мен шығармалары Данте, Браунинг сияқты жазушыларға әсер еткен. Мантуяда туған, Веронадағы оқиғасымен танымал.
-
Әулие Фейт өмірі және реликвиялары тарихы
Каталон тіліндегі ең көне жазба – «Cançó de Santa Fe» (1070 ж.). Әулие Фейт өмірі, шейіттігі және культ тарихы туралы маңызды мәліметтер.
-
Одіфруа Бастар: Өмірі мен шығармашылығының шолуы
Орта ғасырлық француз ақыны Одофруа ле Бастар туралы мағлұмат. Өмірі, шығармалары, және оның өнерлес Жан де Несльмен байланысы туралы біліңіз.
-
Трубадур және Тулузаның каторга қарсы епископы
Фольке де Марсель: ақын-жазушы, Тулузаның катарлықтарға қарсы епископы. Өмірі, шығармалары, махаббат өлеңдері, тарихы туралы біліңіз.
-
Peire Cardenal
-
Орта ғасыр ағылшын лирикасы: Қысқалық пен сезімталдық дәуірі
Орта ғасыр ағылшын лирикасы: қысқа, эмоционалды өлеңдер. Жеке тәжірибе емес, жалпы сезімді білдіреді. Ағылшын әдебиеті, лирика туралы ақпарат.
-
Гасс Брюле: Шампандық ақын және оның өлеңдері
Гасс Брюле (1160-1213) – шампаньдық ақын, тарихы өлеңдерінен белгілі. Templierлермен байланысы, жер иелігі туралы мәліметтер мақалада.
-
13 ғасыр неміс миннезингері: Генрих фон Морунгеннің өмірі мен шығармашылығы
Генрих фон Морунген (1222 ж. ө.б.) – 13 ғ. неміс әншісі, өлеңдері неміс лирикасының дамуына үлкен үлес қосты. Биографиясы, өлеңдері туралы ақпарат.
-
Кюренбергтің өлеңдері мен оның шығармашылығының тарихы
Орта ғасырлық неміс ақыны, минезингер Дер Кюренберг туралы мағлұмат. Codex Manesse-тегі өлеңдері, тарихи деректердегі белгісіздігі.
-
Рауль де Камбре: XII-XIII ғасырлар француз дастаны
Рауль де Камбре – 12-13 ғ. француздық жыр (chanson de geste). Батыр Раульдің феод үшін күресі, соғыс салдары, Доон де Майенц аңызы. Бернье рөлі.
-
Ортағасырлық Галисия ақыны: Мендиньо және оның жалғыз өлеңі
Мединьо – орта ғасырлық иберия ақыны. Галисиялық болған, жыршы (жограль) өнерінде ерте өкілдерінің бірі. Төңкершілік поэзиясы сақталған.
-
Жоан де Кангас: Теңіз жыршысының өмірі мен шығармашылығы
Жохан де Кангас – 13 ғ. Галисия ақыны, «теңіз жыршысы» ретінде танымал. 3 әні сақталған, барлығында Сан Момеде де Мар теңізі туралы айтылады. 🌊🎶
-
Ортағасырлық неміс лирикасы: Таңғы ән дәстүрі
Тагельид – ортағасырлық неміс лирикасы, прованс әндерінен (альба) пайда болған. Жауапты күзетшінің ескертуімен махаббат айырылысын бейнелейді. 13-16 ғ-ларда кең таралған.
-
Диетмар фон Айст: Дануб аймағының лирикалық поэзиясының көрінісі
Диетмар фон Айст (1115-1171) – австриялық ақыны, Дунай аймағының лирикалық поэзиясын көрсетеді. Өмірі, тегі және Айс өзенімен байланысы туралы ақпарат.
-
Рудольф фон Эмс: Орта ғасыр неміс ақыны
Рудольф фон Эмс (1200-1254) – орта ғасырлық неміс ақыны. Биографиясы, туған жері, Монфор графтарына қызметі, шығармалары туралы ақпарат. Тарих, әдебиет.
-
Галисия-Португалия лирикасы: «Дос әні» жанры
Галисия-Португалия лирикасы: "Cantiga de amigo" жанры – ортағасырлық поэзия, әйел даусымен айтылатын өлеңдер. Табиғат пен эротикалық символизмге толы.
-
Адам де ла Альдің "Робин мен Марионның ойыны"
«Робин мен Марион ойыны» – 1282 ж. жазылған, музыкасы бар ең алғашқы француз пьесасы. Пастурель жанрындағы махаббат, өмірлік қиындықтар мен музыкалық сүйемелдеу.
-
Кастилия ақыны Перо Феррус және оның поэзиясы
Педро Феррус (1380) – Кастилия ақыны, Алькала-де-Энарес тұрғыны. Маранно, яһудиліктен христиандыққа ауысқан, әлеуметтік мүмкіндіктер іздеген.
-
Азалаис де Поркайраг: Аквитандық әйел ақынының өмірі мен шығармашылығы
Азалаис де Поркайраг – 12 ғ. соңында өмір сүрген окцитан ақыны, тробаириц. Өмірі туралы мәліметтер аз, туған жері Поркайраг деп саналады. Ақындық өнері мен өмірі туралы ақпарат.
-
12-13 ғасырлардағы окцитан әйел ақындары (Тробэйрицтер)
12-13 ғасырдағы Окситания ақындары – тробайрицтер туралы мақала. Өлең шығару, өнер, тарих, мәдениет туралы біліңіз.
-
Француз Вильонның «Ескі заман әйелдеріне арналған балладасы»
Француз ақыны Франсуа Вильонның «Ескі заман әйелдеріне арналған балладасы» – тарихи тұлғаларды жырлайтын өлең. Ubi sunt жанрындағы поэзия, өмірдің өткіншілігі туралы толғау.
-
Rigaut de Berbezilh
-
Trouvère