Тақырыптар

Хетт әлемі

Hittite Civilization · 61 мақала

  1. Құдретті Харран қаласының тарихы

    Харран қаласы: ежелгі Месопотамиядағы тарихы терең, үздіксіз дамыған қала. Ḫarrānu атауы – «сапар», «кеден» немесе «жол торабы» мағынасын білдіреді.

    #19080 · 25 мин оқу

  2. Көне Анатолия қаласы Тунна тарихы

    Түнна – ежелгі Анатолия қаласы, Хет патшалығының діни орталығы. Құдай Халлараға табыну орыны, тарихы мыс қоры мен шарттарда сақталған.

    #19906 · 3 мин оқу

  3. Митанни мемлекеті: ежелгі Хурр тілді халықтар тарихы

    Митанни мемлекеті (б.з.д. 1550-1260): Сирия және Анатолиядағы ежелгі Хурр тілді мемлекет. Тарихы аз, көрші елдердің мәліметтеріне сүйенген. Хуррлер б.з.д. 2300 жылдан белгілі.

    #45102 · 3 мин оқу

  4. Сириядағы Ямхад патшалығы

    Сириядағы ежелгі Ямхад патшалығы: тарихы, билеушілер, көрші мемлекеттермен қарым-қатынасы, күші және Хеттер мен Митаннимен соғысы туралы ақпарат.

    #65746 · 11 мин оқу

  5. Көне Кариялықтар және олардың тарихы

    Көне Кариялықтар: Кіші Азиядағы ежелгі халық, тілі, тарихы және Хеттілермен қарым-қатынасы туралы мағлұмат. Кария мәдениетін зерттеңіз!

    #81462 · 5 мин оқу

  6. Көне Анатолия Арзава патшалығы

    Көне Анатолия Арзава патшалығы: қалалары, Египет және Хеттермен қарым-қатынасы, сондай-ақ Мира, Вилуса сияқты аймақтар туралы мәліметтер.

    #82308 · 3 мин оқу

  7. Құрылыс дәуірі хет тілі

    Хетт тілі – б.з.д. 17-13 ғасырлардағы Анатолиядағы ежелгі үнді-еуропа тілі. Кунжабада сақталған, Хетт империясының тілі, кейін Лувий тіліне ұшырады.

    #83767 · 9 мин оқу

  8. Қадеш қаласының археологиялық орталығы

    Қадеш – Левант аймағындағы ежелгі қала. Мысыр мен Хет империялары арасындағы б.з.д. 13 ғасылындағы шайқас орны. Археологиялық маңызға ие.

    #88133 · 6 мин оқу

  9. Көне Кіші Азия тілі: Хатт тілі

    Ежелгі Кіші Азия тілі – Хатт тілі. Б.з.д. 2 мыңжылдықта Хатт тайпалары қолданған, Хиттиттерден бұрынғы Анатолияның ең көне тілі. Тарих, тіл білімі.

    #98438 · 3 мин оқу

  10. Қазақ тілінде: Орта Азиядағы ежелгі халықтар: Хаттилер

    Түрік жеріндегі ежелгі Хатти тайпалары: тілі, мәдениеті, тарихы. Хеттердің ықпалымен сіңірілуі. Археологиялық жазбалар мен зерттеулер.

    #98441 · 5 мин оқу

  11. Хетт империясының астанасы – Хаттуса

    Хетт империясының астанасы Хаттуса – Түркиядағы ежелгі қаланың қиратындары. Археологиялық зерттеулер, тарих, мәдениет туралы ақпарат.

    #101940 · 4 мин оқу

  12. Көне Месопотамияның жойылған Хуррий тілі

    Көне Месопотамияның жойылған Хуррий тілі туралы мағлұмат. Хурриттер, Митанни мемлекеті, Урартумен байланысы, тіл тарихы – бәрі осы мақалада.

    #122416 · 13 мин оқу

  13. Тикунани: ежелгі Месопотамиядағы Хурриттік қала-мемлекеті

    Тікунани – Месопотамиядағы ежелгі Хурри мемлекеті. Б.з.д. 18 ғасырдағы қала, Хабиру сарбаздары тізімі, Тәніп Тешшуп патшалығы туралы мәліметтер.

    #122839 · 1 мин оқу

  14. Хеттер: Құдай кітабындағы халықтар тобы

    Хеттер: Құдай кітабындағы халық, Кanaan жерінде өмір сүрген. Ебрамиммен байланысы, генеалогиясы және ежелгі Анатолия империясымен қатысы туралы ақпарат.

    #123683 · 14 мин оқу

  15. Жаңа Хеттік Мемлекеті: Табал Корольдігі

    Жаңа Хеттік мемлекет: Табал патшалығы – Темір дәуіріндегі Оңтүстік Анатолия аймағындағы сиро-хеттік мемлекет. Географиясы, тарихы, аты туралы мәліметтер.

    #132852 · 3 мин оқу

  16. Көне Үркеш қаласы: Хурриттер мен Аккад мәдениеттерінің орталығы

    Үркeш – Сириядағы ежелгі қала мемлекеті (б.з.д. 2700 ж.). Хурриттер құрған, Тавр тауларында орналасқан, қазба жұмыстары жүріп жатыр. Археология, тарих.

    #136822 · 4 мин оқу

  17. Митанни патшасы Тушраттаның тарихы

    Митанни патшасы Тушратта (б.з.д. 1358-1335 жж.): Египет фараонымен туыстық байланысы, таққа отыру тарихы, әйелдері мен саяси өмірі туралы ақпарат.

    #144483 · 3 мин оқу

  18. Хет патшасы Пияссилидің өмірі мен әскери жорықтары

    Піяссілі – Хет патшасы Суппилулума I-нің ұлы, сардар. Митанни билігін күшейтудегі рөлі, Ханигальбаттағы Схаттиуазаны таққа отырғызуы туралы ақпарат.

    #163435 · 1 мин оқу

  19. Көне Вилуса қаласы: Трояның тарихи прототипі ме?

    Троя қаласының тарихы: Вилуса қаласының ежелгі Хетті жазбаларындағы айғағы, Троя соғысымен байланысы, тілдік ұқсастықтар. Археологиялық зерттеулер.

    #174315 · 4 мин оқу

  20. Хет патшасы Муваттали II және оның тағына отыруы

    Хетт патшасы Муваттали II туралы: өмірі, билігі, ел астанасын Тарунтассаға көшіруі, Кадеш шайқасы, Египетпен келісімдері. Хеттер тарихы.

    #177530 · 4 мин оқу

  21. Түдхалия I: Хет патшалығының алғашқы билеушісі

    Хетт империясының б.з.д. 14 ғасырындағы патшасы Тудхалия I туралы мағлұмат. Хетт тарихы, патшалар тізімі, және "Жаңа Мемлекет" дәуірінен деректер.

    #177531 · 1 мин оқу

  22. Хаттусили III: Хет патшалығының тарихы мен өмірбаяны

    Хаттусили III: Ежелгі Хет империясының тарихы, өмірбаяны, Мурсили II ұлы, Иштар құдайына сенімі. Хет патшалығы туралы маңызды мәліметтер!

    #177534 · 1 мин оқу

  23. Мүрсілі III: Хет патшалығының тақ үшін күресі және құлауы

    Мурсили III – Хеттер патшасы, шамамен б.з.д. 1282-1275 ж. билеген. Муватталли II-нің үлкен ұлы, Хет империясы тарихындағы маңызды тұлға.

    #177535 · 3 мин оқу

  24. Хет патшасы Мурсили II: Өмірбаяны мен тарихы

    Мурсили II: Хет империясының патшасы (б.з.д. 1321-1295). Өмірбаяны, билікке келуі, Кaска, Арзава, Хаяса-Аззи сияқты қарсыластармен күресі. Хет тарихы.

    #177538 · 4 мин оқу

  25. Хет патшасы Арнуванда II және оның заманы

    Хет империясының Арнуванда II патшасы туралы мақала. Хеттер тарихы, Көкас және Арзавамен күресі, обадан зардап шегу туралы ақпарат.

    #177539 · 2 мин оқу

  26. Хет патшасы Арнуванда I және оның заманы

    Арнуванда I – Хет империясының патшасы, дінге берілген, әйелі арқылы таққа отырған. Б.з.д. 1390-1380 ж.ж. билік құрған. Хет тарихы, Арнуванда I.

    #177542 · 1 мин оқу

  27. Хет патшалығының соңғы "Тудхалиясы"

    Түдхалия IV – Хеттер жаңа мемлекетінің соңғы патшасы. Хаттусили III-тің ұлы, шамамен б.з.д. 1245-1215 ж. билеген. Пудухепа анасы. Хет тарихы!

    #180766 · 2 мин оқу

  28. Хеттердің алғашқы патшасы Лабарна

    Лабарна – Хеттер мемлекетінің бірінші патшасы (б.з.д. 17 ғ.). Хеттік Ескі Мемлекетін құрғандығы үшін танымал. Хет тарихы, Лабарна, патшалар, Хеттер мемлекеті.

    #184462 · 1 мин оқу

  29. Хетт патшасы Хаттусили I және оның тарихы

    Хетт патшалығының ежелгі дәуірінде өмір сүрген Хаттусили I (б.ж.д. 1650-1620 ж.) туралы мақала. Зинчирли Хөйюк қазбаларындағы әскери науқандар туралы ақпарат.

    #192620 · 3 мин оқу

  30. Темір ғасырындағы Кавказ тайпалық конфедерациясы

    Диауэхи – ежелгі темір ғасырындағы Кавказ тайпалар одағы. Ассирия, Урарту деректерінде кездеседі, географиясы мен тілі әлі де зерттелуде.

    #200386 · 3 мин оқу

  31. Хет мифологиясындағы Иллюянка және Тархунздың күресі

    Хетт мифологиясында Иллюянка – Тархунза құдайымен өлтірілген жылан тәрізді аждаһа. Бұл миф көне Хетт астанасы Хаттусадан табылған кірпіш тақталарда сақталған.

    #237055 · 2 мин оқу

  32. Хуррит құдайы Кумарби

    Хурриттер құдайы Кумарби – қасиетті пантеондағы «құдайлар әкесі». Ежелгі мифтерде тақтан түскен патша ретінде бейнеленген, шаруашылық пен берекемен байланысты.

    #249774 · 35 мин оқу

  33. Хуррит мифологиясындағы Упеллури және әлемнің негізі

    Хуррит мифологиясындағы Упеллури алып туралы аңыз. Жер мен аспан оның үстіне қойылған, қара жерде өмір сүрген. Улликумми жырларында айтылады.

    #250154 · 1 мин оқу

  34. Ежелгі Анатолиялық Шамаили құдайы

    Ежеқұрылыс дәуіріндегі Анатолия құдайы Хашамили – үйдің және металл өңдеудің қақпасы. Хет, Палай және Лувий діндерінде құрметтелген.

    #253951 · 3 мин оқу

  35. Хет тағының қасиетті құдайы Халмашуит

    Хет тағының құдайы Халмашуит – Ежегі Анатолиядағы Хатт және Хеттіктерде құрметтелген, патша билігін бейнелейтін және патшаларды қорғайтын қасиетті тақ.

    #253958 · 2 мин оқу

  36. Ұрарту соғыс құдайы Халди

    Урарту құдайы Халди – соғыс құдайы, жеңіс тілеу үшін дұға етілген. Аккадтық тегі бар, Ишпуини тұсында бас құдай ретінде қабылданған.

    #253982 · 1 мин оқу

  37. Хет патшасы Аниттаның өмірі мен істері

    Анитта патшасы (б.ж.д. 1740-1725) Кушшара қаласын билеген ең алғашқы Хет тілінде мәтін жазған хан. Перува оның жоғары лауазымды адамы болған.

    #275526 · 1 мин оқу

  38. Хеттер империясының қасиетті орталығы – Язылыкая

    Түркиядағы ежелгі Хет империясының астанасы – Хаттуса қаласының қасиетті Язылыкая киелі орны. Хет өнерінің тасқа қашалған бейнелерін тамашалаңыз!

    #282979 · 2 мин оқу

  39. Урарту патшасы Менуа

    Мениуа – б.з.д. 810-786 жж. Урарту патшасы, Ишпуини ұлы. Көптеген соғыстар арқылы мемлекетті кеңейтті, көптеген жазуларды қалдырды. Урарту тарихы.

    #295119 · 3 мин оқу

  40. Вилуса патшасы Алаксанду: Хетттермен шарттасу және Троялық байланыстар

    Алаксанду – б.з.д. 1280 ж. шамасында Вилуса патшасы, Хет патшасы Муваттали II-мен келісім жасасқан. Есімі грек тілінен шыққан болуы мүмкін. Тарих, Вилуса, Хеттер.

    #295842 · 1 мин оқу

  41. Боғазкөй мәтіндері зерттемелері: Хет тілдері мен жазулары

    Боғазкөй мәтіндері: ежелгі Хетті мәтіндерінің зерттеулері, тілдері, тарихы. Немец ғылым академиясының басылымы, 1965 жылдан бері жарық көріп келеді.

    #312725 · 1 мин оқу

  42. Маддуватта: Хетті мәтіндеріндегі ежелгі Анатолия сардары

    Маддуватта: Ежелгі Анатолияны басып алған соғыс батыры. Хетт мәтінінен мәлім, өмірі мен ерліктері туралы мәліметтер, тарих зерттеулері.

    #360922 · 3 мин оқу

  43. Хет патшайымының тавананна атағы

    Хетт патшайымы Тәуанна атағы, діни ғұрыптармен айналысқан, патшаның әйелінің және биліктің мұрагерінің рөлін атқарған. Хетт империясы тарихы.

    #376226 · 2 мин оқу

  44. Ефлатунпынар: Хеттер қасиетті суы және пантеоны

    Ефлатунпынар: Хеттер империясы кезінде салынған қасиетті көз және тас бассейн. Бешехир көлі ұлттық паркінде орналасқан, тарихы мен мәдениеті зор.

    #399337 · 1 мин оқу

  45. Көне Анатолия Киззуватна патшалығы

    Көне Анатолия патшалығы – Кизуватна (б.з.д. 2 мыңжылдық). Орналасқан жері: Түркияның оңтүстік-шығысы, Тавр таулары, Джейхан өзені. Күмманни қаласы орталығы болған.

    #414737 · 4 мин оқу

  46. Исува патшалығы: Тарихы мен ежелгі өмірі

    Ишува патшалығы: Хурриттер құрған, б.з.д. 1600 ж. Хеттерге бағынған ежелгі мемлекет. Еуратия өзені бойында, қазіргі Түнчели аймағында орналасқан.

    #417284 · 4 мин оқу

  47. Идрими: Алалах патшасының тарихы мен мұрасы

    Идрими – б.з.д. 1490-1465 ж. Аллалах патшасы, Халабтың бұрынғы билеушісінің ұлы. Хабиру көмегімен таққа отырып, Мукиш мемлекетін құрды. Хетт жерлерін басып алды.

    #423360 · 8 мин оқу

  48. Митаннилық Киккулидің аттарды жаттықтыру туралы мәтіні

    Кіккулі – Мітанні елдік ат баптап оқытушы, б.з.д. 1400 ж. шамасындағы ежегіс Хетті тіліндегі көліктік аттарды оқыту туралы мәтіннің авторы. Археологиялық жазбалар.

    #430720 · 2 мин оқу

  49. Құссар: Ежегі бронза дәуіріндегі Анатолия патшалығы

    Күшшар: Анатолиядағы қола дәуірінің ежелгі патшалығы. Хеттер мемлекетінің негізін қалаушы династияның отаны. Тарихы, орны және шекаралары әлі анықталмаған.

    #430861 · 3 мин оқу

  50. Қола дәуіріндегі Азия Кішісіндегі Хаяса-Аззи конфедерациясы

    Кайта қола дәуірінде Кіші Азиядағы Хаяса-Аззи конфедерациясы. Хеттермен қақтығыстар, Армения этногенезіндегі рөлі, географиясы туралы ақпарат.

    #431705 · 4 мин оқу

  51. Хет патшасы Хантили I және Мүрсили I-нің өлімі

    Хет патшасы Хантили туралы мақала. Билігі, Мурсили I-ге қатысы, әйелі Харапшили және таққа отыру жолы туралы ақпарат. Хет тарихы.

    #438021 · 1 мин оқу

  52. Курұнта: Хет патшасы және Тарунтасса елiнiң билеушiсі

    Күрунта – б.з.д. 13 ғ. Хет патшасы Муватталли II-нің ұлы, Тархунтасса елiнiң патшасы. Хет тағына таласқан, құдай Күрунта атымен аталып, хуррит есiмi де болған.

    #438026 · 3 мин оқу

  53. Темір ғасырындағы Сирия және Түркия мемлекеттері

    Сирия және Түркиядағы Темір ғасырындағы нео-Хетт мемлекеттері: Лувий және Арамей мәдениеттері, тілдері, тарихы мен Ассирия империясының ықпалы.

    #438710 · 4 мин оқу

  54. Қола дәуірі Каска тайпалары және Хеттермен қарым-қатынасы

    Көне Анатолиядағы қола дәуірі тайпалары: Каска тайпасының тілі, географиясы, тарихы және Хет империясына тигізген әсері туралы ақпарат.

    #438722 · 4 мин оқу

  55. Түркияның құнарлы Чукурова жазығы

    Түркиядағы Чүкүрова жазығы: географиясы, тарихы және маңызды аймақтар (Мерсин, Адана, Османие, Хатай). 6000 жылдық тарихы бар құнарлы жер!

    #453447 · 6 мин оқу

  56. Manapa-Tarhunta letter

    #458742 · 2 мин оқу

  57. Tawagalawa letter

    #462044 · 2 мин оқу

  58. Tarḫuntašša

    #489311 · 4 мин оқу

  59. Samuha

    #492478 · 3 мин оқу

  60. Milawata letter

    #497413 · 2 мин оқу

  61. Zalpuwa

    #510442 · 2 мин оқу