Талмудтық ғалымдар
-
Рабби Аббаху: Өмірбаяны мен ғылыми еңбектері
Рабби Аббаху – талмудист III поколения Аморайим (279-320 ж.с.). Білім алған жері: Тиверия, Кисрейн академиясы. Сaлмақтар мен өлшемдер сарапшысы.
-
Раввин Иуда ха-Наси: Редактор Мишны және еврей қауымының басшысы
Раввин Иуда ха-Наси (II ғ.) – Мишнаны жинақтаған және редакциялаған маңызды еврей көшбасшысы. Тарих, дін, Мишна, раввин, Иуда ха-Наси туралы ақпарат.
-
Бабыл равині Аши және Талмудты жинақтауы
Рав Аши (352-427) – вавилондық равин, Бабыл Талмудының бірінші редакторы. Өмірі, еңбектері, және Талмуд академиясындағы рөлі туралы ақпарат.
-
200-500 жж. аралығындағы еврей ғалымдары - Аморайлар
Аморайлар: б.з. 200-500 жж. еврей ғалымдары, Ауызша Тораны түсіндірген, Гемараны құрастырған. Танаимдерден кейінгі буын. Тарих, дін, құқық.
-
Шаммай: Ерте заңгер және еврей ғалымы
Шаммай (б.з.д. 50-30 ж.) – еврей ғалымы, Мишнаның негізгі авторы. Хиллелмен бірдей дәуірде өмір сүрген, ақидалық мәселелерде келіспеушіліктер болған.
-
3 ғасырдағы Хиллел ибн Гамалиэль III және оның қарапайымдылығы
Гиллель III – 3 ғ. еврей ғалымы, Гамалиел III ұлы. Әдептілігімен, қарапайымдылығымен көзге түскен, қалың елдің әдет-ғұрыптарын құрметтеген тұлға.
-
8 ғасырдағы Қараит қозғалысының негізін қалаушысы Анан ибн Давид
Ана́н ибн Давид (715-795) – қарайим дінінің негізін қалаушы. Раббилік дәстүрлерді мойынбаған қарайиттердің рухани көшбасшысы. Тарих, дін, ислам.
-
Бірінші ғасырдың раббисі және еврей көшбасшысы Йоханан бен Заккай
Йоханан бен Заккай – 1 ғ. еврей сардары, Мишнаның негізін қалаушы. Иерусалимнің қирауынан аман қалған, раббилік еврей дінін сақтап қалған тұлға. 🏛️📚
-
Мишна дәуіріндегі раббилер (Tannaim)
Таннаим – б.з.д. 10-220 жж. Мишнаны жасаған рабби ғалымдары. Олардың көзқарастары, оқу мерзімі, «қайталаушылар» мағынасы туралы ақпарат.
-
Пумбедита академиясының гаоны Хай бен Шерира
Хай Гаон (939-1038) – еврей теологы, раббин, Пумбедита академиясының соңғы ғалымы. Талмуд білімі, әкесінен алған, қазыналық шешімдерімен танылды.
-
Бірінші ғасырдың ірі еврей заңгері Гамалиел Ескісі
Раббан Гамалиел I – I ғасырдағы еврей заң сардары, Санхедриндегі маңызды тұлға. Пауыл апостолының ұстазы, Иса пайғамбардың ізбасарларына көмектескен.
-
III ғасырдағы Иудея раввині Йоханан бар Наппаха
Йоханан бар Наппаха – III ғасырдың еврей равині, ерте Талмуд дәуіріндегі маңызды тұлға. Аморайлардың екінші буынының өкілі. Раввин Йоханан туралы ақпарат.
-
Амрам Гаон: Синагог құлшылығының негізін қалаушысы
Амрам Гаон (875 ж.ө.) – Сура академиясының басшысы, еврей діни рәсімдерін жинақтаған тұңғыш раввин. Оның сиддуры қазіргі еврей тағылымдарына әсер етті.
-
III ғасырдағы еврей ғалымы Иуда II немесе Несиа I
Жүді еврей ғалымы, III ғасырдың ортасында Тверияда өмір сүрген. Мишна мен Талмудта есімдері жиі кездеседі. Тарихы мен әкесі туралы аңыз бар.
-
Құдай III: Палестиналық еврей саликі және Санедриннің Насиі
Юда III (Несиа II): еврейский мудрец, Наси Санхедрина (290-320 гг. н.э.). Внук Юды II, ученик р. Йоханана бар Наппаха. Мишна & Талмуд.
-
Шемайя және Абталон: Ежелгі даналардың өмірі мен қызметі
Шемая́ – ерте заманғы еврей ғалымы, Автолионмен бірге «жұптардың» бірі. Олардың әулеті Ассирия патшасы Сеннахиримге дейін жетеді. Талмуд бойынша, олар өте беделді болған.
-
Шерира Гаон: Өмірбаяны мен ғылыми мұрасы
Шерира Гаон (906-1006) – Пумбедита академиясының көрнекті ғалымы, Талмуд тарихының авторы. Хай Гаонның әкесі, геондар әулетінен шыққан.
-
Елиша бен Абуя: Еретик және оның ізбасарлары
Елиша бен Абуя – I ғасырдағы еврей раввині, ағымнан шыққан діни көзқарастары үшін «Басқа Біреу» атымен танымал. Өмірі мен сенімдері тарихшылар арасында пікірталас тудырды.
-
4-ғасырдағы Самария бас діни қызметкері Баба Рабба
Баба II Рабба – 4 ғасырдағы Самария бас діни қызметкері. Өмірі, діни реформалары, Самария әдебиетін кодификациялаудағы рөлі туралы ақпарат.
-
Жудай дініндегі «Хахам» атағының мағынасы мен тарихы
Жудай дініндегі хахам – дана, білімді адам, көбінесе Тораны жақсы білетін ғалым. Сефардтарда "рабби" синонимі. Тарихы ерте заманға дейін жетеді.
-
Раввин Йонатан бен Уззиэль: Өмірбаяны мен еңбектері
Рабби Йонатан бен Уззиэль: талмудист, ученик Хиллеля, автор арамейского таргума пророков. Книга Каббалы "Сефер Мигданим" приписывается ему.
-
Бабыл рабиі Самуилдің өмірі мен қызметі
Самуил Нехардеа – I ғ. Бабыл равині, галым, дәрігер, астроном. Талмудтағы маңызды тұлға, Аба Арихамен пікірсайыстарда болған. Өмірбаяны туралы аңыз бар.
-
Талмудтағы дана әйел: Брурияның өмірі мен тұжырымдары
Брурия – Талмудтағы дана әйел. Ол Рабби Мейрдің әйелі, халаха мен аггададағы білімімен танымал. Өмірі, отбасы тарихы туралы біліңіз.
-
Rabbah bar Nahmani
-
Екінші дәрежелі Санхедрин мүшесі: Ав бейт дин тарихы
Екінші храм дәуіріндегі Санхедриннің екінші жоғары дәрежелі мүшесі – "ав бейт дин". Оның рөлі, тарихы, және белгілі тұлғалары туралы ақпарат.
-
3-ғасырдағы еврей ғалымы Ḥiyya bar Abba туралы деректер
רәби Хия бар Абба – 3 ғ. еврей ғалымы, Израилде өмір сүрген. Талмудта жиі еске алынады, Самуил және Ханинадан білім алған.
-
Бар Каппара: 2-3 ғасырлардың еврей ғалымының өмірі мен шығармашылығы
Бар Каппара – II-III ғғ. еврей ғалымы, Иудеяның Цезарея Маритимасында өмір сүрген. Рабби, ақың, әңгімеші, Юда ха Наси шәкірті. Тарихы мен өнері.
-
Бабыл равині Нахман бар Яков өмірі мен қызметі
Рав Нахман бар Яков: біздің замандағы еврей ғалымы, Талмуд сардары, Нехардеа мектебінің басшысы. Өмірбаяны, шәкірттері туралы ақпарат.
-
Рава: Бабыл еврей ғалымының өмірі мен еңбектері
Рава (280-352 ж.с.) – Бабылдік равин, Талмудта жиі сілтеме жасалатын маңызды тұлға. Абаймен пікір таластарымен, білімімен танымал.
-
Бабыл равині Паппаның өмірі мен қызметі
Рав Паппа (300-375) – вавилонский раввин, ученик Равы и Абае. Основал школу в Нареше, был "resh metivta". История жизни и учения раввина.
-
Раввина: Вавилондық раввин және Талмуд ғалымы
Раввина – вавилондық еврей ғалымы, V-VI ғасырлар амoрайларының өкілі. Рaвa бap Жозефтің шәкірті, еврей заңнамасы мен тәжірибесі сарапшысы.
-
Досетай: Есімнің мағынасы мен тарихы
Досетай аты: грек текті, «Құдайдың сыйы» мағынасын береді. Иуда және Египеттегі еврей қауымдарында кең таралған, Маттаниямен сәйкес келеді. Тарихы бар.
-
Нехардеа: Вавилонның білім ошағы
Нехардеа – ежелгі Вавилониядағы еврей орталығы, еврей академиясы мен ғалымдар мекені. Тарихы патша Йехояхинмен байланысты, қазіргі Фаллужа жанында орналасқан.
-
589-1038 жылдар аралығындағы Вавилондық еврей академиялары
Бабилониядағы еврей академиялары (589-1038 жж.) Талмудты дамыту, Халаханы құрастыру орталығы болды. Рав Аши мен Равина еңбектері, саворaимдардың редакциясы.
-
Раввин Мейр: Өмірбаяны мен ілімдері
Раввин Мейр – еврейский мудрец II века, автор Мишны и Талмуда. Биография, жена Брурия, учение и вклад в иудаизм.
-
Жұптар дәуірі
Зугот дәуірі (б.з.д. 170 – б.з. 30): еврей дініндегі бес «жұптың» билігі, рухани көшбасшылық, nasi және Av Beit Din лауазымдары. Тарих, дін, еврейлер.
-
б.з.д. I ғасырындағы Фарисейлер көшбасшысы Авталон
Авталіон – б.з.д. 1 ғасырындағы парисайлардың басшысы, Иерусалим Санхедринінің вице-президенті. Шемаямен бірге «жұптардың» бірі ретінде танымал.
-
2 ғасырдағы рабби Иуда бар Илай өмірі мен қызметі
Рабби Иуда бар Илай: 2 ғ. талмуд ғалымы, Мишнада ең көп есімдердің бірі. Өмірі, шәкірттері мен оқытушылары туралы ақпарат. Тарих, дін, еврей мәдениеті.
-
Улла – еврейский толкователь Талмуда
Улла – еврейский толкователь Талмуда, видный раввин III-IV вв. в Израиле. Изучал Тору в Вавилоне, преподавал галаху и передал учение Рав Элеазара II.
-
Йоханан Сандаляр: Өмірбаяны мен тұтынулары
Йоханан ХаСандлар – II ғасырдағы талмуд ғалымы, Гамалиелдің шөбересі. Рәшидің атасы. Атының мағынасы, шығу тегі туралы ақпараттар.
-
Ақабия ибн Махалалел: Нанымдары үшін күрескен ғалымның өмірі мен тұғырлары
Акавия бен Махалалел – I-II ғасырлар еврей дін ғұламасы. Өз пікірінен бас тартпаған, дәстүрге адал қалған тұлға. «Ақымақ атануым жақсы, күнә жасаудан аулақпын» деді.
-
500-600 жж. аралығындағы көрнекті раббилер тобы
Савора: еврей тарихындағы 500-600 жж. аралығындағы көрнекті раббилер тобы. Талмуд құрылымына үлкен үлес қосып, оның аяқталуына ықпал еткен.
-
Раввин Тарфон: Өмірбаяны мен тұжырымдары
Раввин Тарфон: біогр., уақыты (70-135 ж.), Мишна данасы, Явне және Лодта. Коһен, құдай қызметкері, ақылдылығымен белгілі. Тарихы мен үйретулері.
-
2-ғасырдағы тәна Симeон бен Аззай туралы деректер
Симеон бен Аззай – II ғасырдағы талмуд ғалымы, сауалдар бойынша тәуелсіз шешімдер қабылдауға лайық шәкірт. Явне мектебінің өкілі.
-
Раввин Нехемия: Өмірбаяны мен ғылыми еңбектері
Рабби Нехемия: 2 ғ. еврей ғалымы, Рабби Акива шәкірті. Талмудтағы анонимді мәлімдемелер оған жатқызылады. Өмірі, шәкірттері туралы ақпарат.
-
Ежелгі Македониядағы Рав Зейраның өмірі мен қызметі
Рав Зейра – еврейский толкователь Талмуда, живший в Израиле. Родился в Вавилонии, учился у известных раввинов и переехал на Святую Землю.
-
3-ғасырдағы Гамалиел III: Раббин және Наси
3 ғ. еврей равині Гамалиел III – Мишнаны жаңартумен айналысқан, атақты наси. Өмірі, әкесі Юда ха-Насиден мұрагерлігі, ұлдары туралы ақпарат.
-
Melamed
-
Rav Huna
-
Rav Chisda
-
Joshua ben Perachiah
-
Jose ben Joezer
-
Jose the Galilean
-
Eliezer ben Jose
-
Antigonus of Sokho
-
Abaye
-
Ezra Attiya
-
Jose ben Halafta
-
Mar Ukba ben Judah